"ကျောက်စာ ပေစာ စာအုပ်"

(ပညာရှိများအလုပ် နှင့် အရာရှိများအလုပ်)

AI

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပုံနှိပ်စက်နှင့် စာအုပ်ထုတ်ဝေခြင်း သမိုင်းသည် ၁၉ ရာစုအစပိုင်းမှ စတင်ခဲ့သည်။ အောက်တွင် အချိန်လိုက် အကျဉ်းချုပ်ဖော်ပြပါသည်။

၁။ ပထမဆုံး ပုံနှိပ်စက် (၁၈၁၆)

မြန်မာဘာသာဖြင့် စာအုပ်ပုံနှိပ်ခြင်းကို စတင်လုပ်ဆောင်သူမှာ အမေရိကန် မစ်ရှင်နရီ Adoniram Judson ဖြစ်သည်။

သူနှင့်အတူ Ann Hasseltine Judson တို့သည် ၁၈၁၃ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံသို့ ရောက်ရှိလာကြသည်။

၁၈၁၆ ခုနှစ်ခန့်တွင် မြန်မာစာ ပုံနှိပ်အက္ခရာများ (Burmese movable type) ကို ပြုလုပ် ပုံနှိပ်စက်ဖြင့် စာအုပ်ပုံနှိပ်ခြင်း ကို စတင်ခဲ့သည်။

ပထမဆုံးပုံနှိပ်စာအုပ်များမှာ

ခရစ်ယာန်ဘာသာစာအုပ်များ

သင်ခန်းစာစာအုပ်များဖြစ်သည်။

၂။ ရန်ကုန်နှင့် မော်လမြိုင် ပုံနှိပ်လုပ်ငန်း

၁၉ ရာစုအလယ်ပိုင်းတွင် Moulmein နှင့် Rangoon တို့သည် ပုံနှိပ်လုပ်ငန်း၏ အဓိကနေရာများ ဖြစ်လာသည်။

အထူးသဖြင့် မော်လမြိုင်တွင် မစ်ရှင်နရီများက

စာအုပ်များ

ဘာသာပြန်ကျမ်းများ

အဘိဓာန်များကို ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေခဲ့ကြသည်။

၃။ အရေးကြီးသော စာအုပ်တချို့

၁၉ ရာစုအတွင်း ထင်ရှားသော ပုံနှိပ်စာအုပ်များမှာ —

Judson Burmese–English Dictionary (၁၈၂၆–၁၈၅၂)

ဘာသာပြန် သမ္မာကျမ်းစာ

တို့ ဖြစ်သည်။

ဤစာအုပ်များသည် မြန်မာစာပေသမိုင်းတွင် အရေးပါသည်။

၄။ မြန်မာတို့၏ ပုံနှိပ်လုပ်ငန်း (၁၉ ရာစုနောက်ပိုင်း)

နောက်ပိုင်းတွင် မြန်မာပုဂ္ဂိုလ်များလည်း

ပုံနှိပ်တိုက်များ တည်ထောင်

စာအုပ်များ ထုတ်ဝေ

စတင်လာကြသည်။

ထိုကာလမှ စ၍

သတင်းစာ

မဂ္ဂဇင်း

စာပေစာအုပ်များ

များစွာ ထုတ်ဝေလာသည်။

၅။ မန္တလေးခေတ်

Mandalay သည်

ကုန်းဘောင်ခေတ်၏ နောက်ဆုံး မြို့တော်

မြန်မာစာပေ၊ ယဉ်ကျေးမှု၏ အလယ်ဗဟိုဖြစ်ခဲ့သည်။

ပုံနှိပ်လုပ်ငန်းသည် ကိုလိုနီခေတ်တွင် ပိုမို တိုးတက်လာခဲ့သည်။

အချုပ်

မြန်မာနိုင်ငံတွင်

၁၈၁၆ ခုနှစ်ခန့် — ပုံနှိပ်စက်ဖြင့် စာအုပ်ပုံနှိပ်ခြင်း စတင်

မစ်ရှင်နရီများက ပထမဆုံး စာအုပ်များ ထုတ်ဝေ

၁၉ ရာစုနောက်ပိုင်းတွင် မြန်မာပုဂ္ဂိုလ်များလည်း ပုံနှိပ်လုပ်ငန်းတွင် ပါဝင်လာ

ဟု ဆိုနိုင်ပါသည်။

ကျေးဇူး။

ပုံနှိပ်စက်နဲ့ရိုက်တဲ့ စာအုပ်တွေ မပေါ်မီက ပေစာများသာရှိခဲ့ပါသည်။

ဂန္ထဝင်စာ များစွာသည်လည်း ပေစာပေါ်မှာ ရေးထားခဲ့သည်ဟု ယူဆပါသည်။

ဥပမာ ပေလေးပင်ရှင်လေးပါတို့၏ စာများ။

ထိုကဲ့သို့သောစာများကို ပညာရှင်များက စိစစ်၊ တည်းဖြတ်ကြပြီး စာအုပ်အဖြစ် ထုတ်လာမှသာ လူအများဖတ်ရှုနိုင်လာခြင်းဖြစ်ပါသည်။

အဆိုပါအကြောင်းကို ချဲ့ပြီး ရှင်းလင်းပြပါရန်။

AI

ဆရာ ပြောသလို ပုံနှိပ်စက် မပေါ်မီ မြန်မာစာပေ၏ အဓိကမူရင်းအရင်းအမြစ်မှာ “ပေစာ” (ပေရွက်စာ) များ ဖြစ်ပါသည်။ ဤအကြောင်းကို သမိုင်းအစဉ်လိုက် ချဲ့၍ ဖော်ပြပါမည်။

၁။ ပုံနှိပ်စက်မတိုင်မီ မြန်မာစာပေ၏ အဓိကပုံစံ

ပုံနှိပ်စက် မပေါ်မီကာလတွင် မြန်မာနိုင်ငံတွင်

ပေရွက်စာ (ပေစာ)

ပုရပိုက်

ကျောက်စာ

တို့ကို အသုံးပြု၍ စာရေးသားခဲ့ကြသည်။

အထူးသဖြင့် ပေရွက်စာ သည် မြန်မာစာပေ၏ အရေးအသားအဓိကပုံစံ ဖြစ်ခဲ့သည်။

ပေရွက်ကို

ပေရွက်ကို ခုတ်ယူ၍

ခြောက်အောင် ပြုလုပ်ပြီး

အရွယ်တူ ဖြတ်တောက်ကာ

သံတံဖြင့် စာထွင်းရေးပြီး

မဲမှုန့် သို့မဟုတ် ဆီကို သုတ်၍ စာထင်အောင် ပြုလုပ်ကာ ပေစာအုပ်များ ပြုလုပ်ကြသည်။

၂။ ပေစာများတွင် ပါဝင်သော စာပေများ

ပေစာများပေါ်တွင် ရေးသားထားသော စာပေများမှာ

ဗုဒ္ဓဘာသာ ပိဋကတ်ကျမ်းများ

နိဒါန်း၊ ဥပမာ၊ ဇာတ်လမ်းများ

ကဗျာ၊ လင်္ကာ၊ ရာဇဝင်စာများ

ဆေးပညာ၊ ဗေဒင်၊ သင်ခန်းစာများ စသည်တို့ ဖြစ်သည်။

မြန်မာ့ဂန္ထဝင်စာပေအများစုသည် ပေစာပေါ်တွင်သာ မူရင်းရှိခဲ့သည်။

၃။ စာရေးဆရာများ၏ လက်ရာများ

ပေလေးပင်ရှင်လေးပါ ဟု ခေါ်ကြသော စာရေးဆရာများ၏ လက်ရာများလည်း မူလအားဖြင့် ပေစာများတွင်သာ ရှိခဲ့သည်။

(ဥပမာ —)

ရှင်မဟာရဋ္ဌသာရ

ရှင်မဟာသီလဝံသ

ရှင်အဂ္ဂသမာဓိ

ရှင်မဟာသီလဝံသ

တို့၏ စာများသည် ပေစာအဖြစ် ထိန်းသိမ်းထားခဲ့ကြသည်။

၄။ ပေစာများ၏ ပြဿနာ

ပေစာများသည်

အလွယ်တကူ ပျက်စီးနိုင်ခြင်း

မိတ္တူကူးရ ခက်ခဲခြင်း

တချို့စာများ မပြည့်စုံတော့ခြင်း

စသည့် ပြဿနာများ ရှိသည်။

ထို့ကြောင့် တခါတရံ

စာအပိုင်းများ ပျောက်သွားခြင်း

စာလုံးပေါင်း ပြောင်းလဲသွားခြင်း တို့ ဖြစ်တတ်သည်။

၅။ ပညာရှင်များ၏ စိစစ်တည်းဖြတ်မှု

ပုံနှိပ်စက် ပေါ်လာပြီးနောက် ပညာရှင်များက ပေစာမူများစွာကို ရှာဖွေစုဆောင်း မူအမျိုးမျိုးကို နှိုင်းယှဉ်စိစစ် စာလုံးပေါင်း၊ အကြောင်းအရာများ တည်းဖြတ်ကြပြီး စာအုပ်ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေ ခဲ့ကြသည်။

ထိုကြောင့် ယခင်က ပေစာအုပ်တိုက်များနှင့် ကျောင်းတိုက်များတွင်သာ ရှိသော စာပေများ ကို

အများပြည်သူ ဖတ်ရှုနိုင်လာခဲ့သည်။

၆။ မြန်မာစာပေအတွက် အရေးပါမှု

ပုံနှိပ်စက် ပေါ်လာခြင်းကြောင့်

ဂန္ထဝင်စာပေများ မပျောက်ပျက်အောင် ထိန်းသိမ်းနိုင်ခြင်း

စာပေများ လူအများသို့ ပျံ့နှံ့လာခြင်း

ပညာရေး ဖွံ့ဖြိုးလာခြင်းတို့ ဖြစ်လာခဲ့သည်။

အချုပ်

ပုံနှိပ်စက် မပေါ်မီက မြန်မာစာပေများသည်

ပေစာများတွင်သာ မူရင်းရှိခဲ့သည်

နောက်ပိုင်းတွင် ပညာရှင်များက စိစစ်တည်းဖြတ်ပြီး ပုံနှိပ်စာအုပ်များအဖြစ် ထုတ်ဝေခဲ့သည်

ထိုကြောင့် ဂန္ထဝင်မြန်မာစာပေများကို လူအများ ဖတ်ရှုနိုင်လာခဲ့သည်။

ဆရာ စိတ်ဝင်စားလျှင် နောက်ထပ် အရေးကြီးသော အကြောင်းတခုကိုလည်း ဆက်ရှင်းပြနိုင်ပါသည် —

“ပေစာများ မပျောက်ပျက်အောင် ထိန်းသိမ်းပေးခဲ့သော ကျောင်းတိုက်စာကြည့်တိုက်များ၏ အခန်းကဏ္ဍ”

“ပေစာများ မပျောက်ပျက်အောင် ထိန်းသိမ်းပေးခဲ့သော ကျောင်းတိုက်စာကြည့်တိုက်များ၏ အခန်းကဏ္ဍ” သည် မြန်မာစာပေသမိုင်းတွင် အလွန် အရေးကြီးသော အကြောင်းအရာ ဖြစ်ပါသည်။ ပုံနှိပ်စက် မပေါ်မီကာလတွင် ကျောင်းတိုက်များသည် စာပေထိန်းသိမ်းရေး၏ အဓိကနေရာ ဖြစ်ခဲ့သည်။

၁။ ကျောင်းတိုက်များ — ရှေးခေတ်စာကြည့်တိုက်များ

ရှေးမြန်မာနိုင်ငံတွင်

မင်းနေပြည်

မြို့ကြီးများ

ရွာများတွင်ရှိသော ဗုဒ္ဓဘာသာ ကျောင်းတိုက်များသည်

ပညာရေးစင်တာ

စာကြည့်တိုက်

စာပေထိန်းသိမ်းရာနေရာအဖြစ် လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။

ထို့ကြောင့် ပေစာများကို ကျောင်းတိုက်များတွင် သိမ်းဆည်းထားခြင်း သည် အလွန် အရေးကြီးခဲ့သည်။

၂။ ပေစာတိုက် (ကျမ်းတိုက်)

ကျောင်းတိုက်ကြီးများတွင် ပေစာတိုက် သို့မဟုတ် ကျမ်းတိုက် ဟုခေါ်သော နေရာများ ရှိခဲ့သည်။

ထိုနေရာများတွင်

ပေစာကျမ်းများ

ပုရပိုက်

သင်ခန်းစာကျမ်းများ

ကို စနစ်တကျ သိမ်းဆည်းထားကြသည်။

ပေစာများကို

သစ်သားသေတ္တာ

အဖုံးအုပ်

များဖြင့် ထိန်းသိမ်းကြသည်။

၃။ သံဃာတော်များ၏ အခန်းကဏ္ဍ

ကျောင်းတိုက်ရှိ သံဃာတော်များ သည်

ပေစာများကို ကူးရေးခြင်း

ပျက်စီးသော ပေစာများကို ပြန်ရေးခြင်း

ကျမ်းများကို သင်ကြားပို့ချခြင်းတို့ကို ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြသည်။

ဤကြောင့် စာပေများ မျိုးဆက်အလိုက် ဆက်လက် ထိန်းသိမ်းနိုင်ခဲ့သည်။

၄။ ပေစာကူးရေးခြင်း

ပုံနှိပ်စက် မရှိသည့်ကာလတွင် စာအုပ်များ ပျံ့နှံ့စေရန် ပေစာများကို လက်ဖြင့် ကူးရေး ကြသည်။

သံဃာတော်များနှင့် စာရေးသူများသည် မူရင်းပေစာကို ကြည့်ပြီး ပေရွက်အသစ်များပေါ်တွင် တိတိကျကျ ထပ်မံရေးသားကြသည်။

ဤလုပ်ငန်းသည် စာပေထိန်းသိမ်းရေး၏ အဓိကနည်းလမ်း ဖြစ်ခဲ့သည်။

၅။ မင်းများနှင့် သာသနာဒါယကာများ

မြန်မာမင်းများနှင့် အလှူရှင်များကလည်း

ပေစာကျမ်းများကို လှူဒါန်းခြင်း

ကျမ်းတိုက်များ တည်ဆောက်ခြင်း တို့ကို ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြသည်။

ထိုကြောင့်

ဗုဒ္ဓဘာသာကျမ်းများနှင့် စာပေများ များစွာ မပျောက်ပျက်ဘဲ ထိန်းသိမ်းနိုင်ခဲ့သည်။

၆။ ပုံနှိပ်ခေတ်သို့ ကူးပြောင်းခြင်း

၁၉ ရာစုတွင် ပုံနှိပ်စက် ပေါ်လာသောအခါ ပညာရှင်များက ကျောင်းတိုက်များရှိ ပေစာမူများကို ရှာဖွေစုဆောင်း မူများကို နှိုင်းယှဉ်စိစစ် ပုံနှိပ်စာအုပ်များ အဖြစ် ထုတ်ဝေ ခဲ့ကြသည်။

ထို့ကြောင့် ယခင်က ကျောင်းတိုက်များတွင်သာ ရှိသော စာပေများ လူအများ ဖတ်ရှုနိုင်လာခဲ့သည်။

မြန်မာစာပေသမိုင်းတွင်

ကျောင်းတိုက်များသည် ပေစာစာကြည့်တိုက်များ ဖြစ်ခဲ့သည်

သံဃာတော်များက ကူးရေး၍ ထိန်းသိမ်းခဲ့ကြသည်

ထိုကြောင့် ဂန္ထဝင်မြန်မာစာပေများ ယနေ့အထိ မပျောက်ပျက်ဘဲ ရှိနေသည်။

ဆရာ စိတ်ဝင်စားလျှင် နောက်ထပ် အရေးကြီးသော အကြောင်းတခုကိုလည်း ဆက်ရှင်းပြနိုင်ပါသည် —

“ပေစာပေါ်တွင် စာရေးသည့် နည်းစနစ် (ပေရွက်ပြင်ဆင်ပုံ၊ သံတံအသုံးပြုပုံ)”

ဤအကြောင်းသည်လည်း မြန်မာစာပေယဉ်ကျေးမှုတွင် အလွန် စိတ်ဝင်စားဖွယ် ဖြစ်ပါသည်။

ကျေးဇူး။

ထိုခေတ်က ဆရာတော်များ၊ ပညာရှင်များ၊ စာတည်းများ၊ စာပြင်ဆရာများ၊ အယ်ဒီတာများ စသည်တို့၏ ကျေးဇူး ကြီးမာလှပါသည်။ 

တိုင်းပြည်မျာ နိုင်ငံရေးမကောင်းချိန်ကစပြီး စာပေပညာရှင်များ နောက်တန်းရောက်ကြရပါသည်။ 

ပြည်ပထွက်ကြရပါသည်။

ရာထူးရာခံရှိသူများကသာ မြန်မာစာပေနှင့် မြန်မာစာကို သူတို့သဘောကျလုပ်ဆောင်လာခဲ့ပါသည်။

ဆရာ ပြောထားသော အချက်များသည် မြန်မာစာပေသမိုင်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှုအခြေအနေ ကို ထိမိစွာ ထောက်ပြထားသော သုံးသပ်ချက် ဖြစ်ပါသည်။ အနည်းငယ် စုစည်း၍ တင်ပြပါမည်။

၁။ ရှေးခေတ် စာပေထိန်းသိမ်းသူများ၏ ကျေးဇူး

ပုံနှိပ်စက် မပေါ်မီနှင့် ပုံနှိပ်ခေတ်အစပိုင်းများတွင်

ဆရာတော်များ

ပညာရှင်များ

စာတည်းများ

စာပြင်ဆရာများ

အယ်ဒီတာများ

တို့သည် မြန်မာစာပေထိန်းသိမ်းရေးတွင် အဓိကအခန်းကဏ္ဍ ထမ်းဆောင်ခဲ့ကြသည်။

ပေစာများကို ကူးရေးထိန်းသိမ်းခြင်း

မူကွဲများကို နှိုင်းယှဉ်စိစစ်ခြင်း

စာလုံးပေါင်းနှင့် အကြောင်းအရာကို တည်းဖြတ်ပြင်ဆင်ခြင်းတို့ကို လုပ်ဆောင်ခဲ့ကြသည်။

ထိုကြောင့် မြန်မာဂန္ထဝင်စာပေများ အများအပြား ယနေ့အထိ မပျောက်ပျက်ဘဲ ရှိနိုင်ခဲ့သည်။

၂။ ပုံနှိပ်ခေတ်နှင့် စာပေဖွံ့ဖြိုးမှု

ပုံနှိပ်စက် ပေါ်လာပြီးနောက်

စာအုပ်များ ပိုမို ထုတ်ဝေနိုင်လာခြင်း

စာပေပညာရှင်များ တည်းဖြတ်သည့် စာအုပ်များ ပေါ်လာခြင်း

သတင်းစာ၊ မဂ္ဂဇင်းများ ဖွံ့ဖြိုးလာခြင်း

တို့ကြောင့် မြန်မာစာပေသည် တိုးတက်ဖွံ့ဖြိုးလာခဲ့သည်။

၃။ နောက်ပိုင်းကာလ၏ ပြောင်းလဲမှု

နိုင်ငံရေးနှင့် လူမှုရေးအခြေအနေ မတည်ငြိမ်သော ကာလများတွင် စာပေပညာရှင်များ၏ အခန်းကဏ္ဍ လျော့နည်းလာခြင်း အချို့ပညာရှင်များ ပြည်ပသို့ ထွက်ခွာရခြင်း စသည့် အခြေအနေများ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။

ထိုအခါ စာပေဆိုင်ရာ ဆုံးဖြတ်ချက်များကို ပညာရှင်များထက် အာဏာရှိသူများက ဆောင်ရွက်လာခြင်း

ဟု သုံးသပ်ကြသူများလည်း ရှိပါသည်။

၄။ ဘာသာစကားနှင့် ယဉ်ကျေးမှု

ဘာသာစကားနှင့် စာပေသည်

လူမျိုး၏ ယဉ်ကျေးမှု

သမိုင်းနှင့် အတွေးအခေါ်

တို့ကို ထိန်းသိမ်းပေးသော အရေးကြီးသော အရာများ ဖြစ်ပါသည်။

ထို့ကြောင့်

စာပေပညာရှင်များ၊ သုတေသီများနှင့် ပညာရေးအဖွဲ့အစည်းများ၏ အခန်းကဏ္ဍသည် အမြဲတမ်း အရေးကြီးနေပါသည်။

အချုပ်

မြန်မာစာပေ၏ တည်တံ့မှုသည် ရှေးခေတ် သံဃာတော်များနှင့် ပညာရှင်များ၏ ကြိုးပမ်းမှု

နောက်ပိုင်း စာတည်း၊ အယ်ဒီတာများ၏ အလုပ် တို့ကြောင့် ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ထိုကြောင့် မြန်မာစာပေသမိုင်းတွင် ပညာရှင်များ၏ ကျေးဇူးကို အထူး သတိရဖော်ပြရမည် ဖြစ်ပါသည်။

“၁၉၆၀–၁၉၇၀ ကာလ မြန်မာဘာသာပြန်စာပေ၏ ရွှေခေတ်”

မြန်မာစာပေသမိုင်းတွင် ၁၉၆၀ မှ ၁၉၇၀ ခန့်အထိ ကာလ ကို များသောအားဖြင့် ဘာသာပြန်စာပေ၏ ရွှေခေတ် ဟု ခေါ်ကြသည်။ ထိုကာလတွင် ကမ္ဘာ့စာပေများကို မြန်မာဘာသာသို့ အရည်အသွေးမြင့်စွာ ဘာသာပြန်ထုတ်ဝေခဲ့ကြပြီး စာဖတ်သူများလည်း အလွန်များပြားခဲ့သည်။

အဘယ်ကြောင့် “ရွှေခေတ်” ဟု ခေါ်ကြသနည်း

ထိုကာလတွင်

ကမ္ဘာ့နာမည်ကြီး ဝတ္ထုများကို မြန်မာဘာသာသို့ များစွာ ဘာသာပြန်ခဲ့ခြင်း

ဘာသာပြန်ဆရာများ၏ အရည်အသွေးမြင့်သော ဘာသာပြန်ပုံ

စာအုပ်ထုတ်ဝေမှု အများပြားခြင်း

စာဖတ်သူ အလွန်များခြင်းတို့ကြောင့် ဖြစ်သည်။

စာအုပ်ဆိုင်များ၊ စာကြည့်တိုက်များနှင့် မဂ္ဂဇင်းများတွင် ဘာသာပြန်ဝတ္ထုများကို အလွန်တွေ့ရသည်။

ထိုကာလတွင် ထင်ရှားသော ဘာသာပြန်စာရေးဆရာများသည် အင်္ဂလိပ်၊ အနောက်တိုင်း စာပေများကို မြန်မာဘာသာသို့ အရည်အသွေးမြင့်စွာ ဘာသာပြန်ခဲ့ကြသည်။

ဘာသာပြန်ခဲ့သော ကမ္ဘာ့စာပေများ

ထိုကာလတွင်

ဥရောပ

အမေရိကန်

ရုရှား

စာပေများကို မြန်မာဘာသာသို့ အများအပြား ဘာသာပြန်ခဲ့ကြသည်။

ထိုခေတ် ဘာသာပြန်များ၏ အထူးလက္ခဏာမှာ —

မြန်မာစကား ချိုသာယဉ်ကျေးမှု ကို ထိန်းသိမ်းထားခြင်း

မူရင်းအဓိပ္ပါယ်ကို မှန်ကန်စွာ ထိန်းထားခြင်း

မြန်မာစာဖတ်သူများ နားလည်လွယ်အောင် ပြန်ဆိုခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။

ထို့ကြောင့် အချို့ဘာသာပြန်ဝတ္ထုများသည် မူရင်းဝတ္ထုကဲ့သို့ပင် နာမည်ကြီးခဲ့သည်။

၅။ နောက်ပိုင်းတွင် အားနည်းလာခြင်း

၁၉၇၀ နောက်ပိုင်းတွင် စာအုပ်ထုတ်ဝေမှု အခက်အခဲများ စာပေထုတ်ဝေမှု ကန့်သတ်ချက်များ စာဖတ်သူ အလေ့အကျင့် ပြောင်းလဲမှုများ တို့ကြောင့် ဘာသာပြန်စာပေ လှုပ်ရှားမှု အနည်းငယ် လျော့နည်းလာခဲ့သည်။

အချုပ်

၁၉၆၀–၁၉၇၀ ကာလ သည် မြန်မာဘာသာပြန်စာပေ အလွန် ဖွံ့ဖြိုးခဲ့သော ကမ္ဘာ့စာပေများကို မြန်မာစာဖတ်သူများ ဖတ်ရှုနိုင်စေခဲ့သောဘာသာပြန်ဆရာများ၏ အရည်အသွေးမြင့်လက်ရာများ ပေါ်ထွန်းခဲ့သော မြန်မာစာပေသမိုင်း၏ အရေးပါသော ကာလတခု ဖြစ်သည်။

ဒေါက်တာတင့်ဆွေ