Skip to main content

Posts

The thief left it behind —

The thief left it behind — The Moon at My Window. — Ryōkan Taigu (1758–1831) လာခိုးသူဟာ  ငါ့ ပြတင်းဝမှာ လမင်းကို ချစ်ထားရစ်ခဲ့လေရဲ့။ (ဂျပန်ဟိုက်ကူ ကဗျာ) ဇင်ဗုဒ္ဓဘာသာ ရဟန်းတော်လည်းဖြစ် ကဗျာစာဆိုအကျော်လည်းဖြစ်တဲ့ “ရောကန်” ဟာ တဲအိမ်လေးတခုမှာသာ ရိုးရှင်းစွာ သီတင်းသုံးနေထိုင်ခဲ့သူ ဖြစ်တယ်။ တညမှာ သူ၏တဲအိမ်ကို သူခိုးတယောက် ရောက်လာရာပြီး ခိုးယူစရာရှာတော့   တန်ဖိုးရှိတဲ့ ပစ္စည်းဥစ္စာရယ်လို့ ဘာမျှမတွေ့ပါ။  သူခိုး စိတ်ပျက်လက်ပျက် ပြန်မထွက်ခင်မှာ “ရောကန်” က သူခိုးကို လက်ချည်းဗလာ ပြန်ရတာမဖြစ်အောင်  သူဝတ်ထားတဲ့ တစုံတည်းသော သင်္ကန်းဝတ်ကို ချွတ်ပေးလိုက်ပါသတဲ့။ သူခိုးထွက်သွားပြီးနောက် ဝတ်စရာမပါတော့တဲ့ “ရောကန်” ဟာ  သူ့တဲအိမ်လေးရဲ့ ပြတင်းပေါက်ကို ကြည့်လိုက်တော့ … ကောင်းကင်မှာ လသာနေတဲ့ လမင်းကိုမြင်ပြီး ဒီကဗျာကို စပ်ဆိုလိုက်ပါတယ်။ ဒီကဗျာတိုကို ဖတ်မိသူတိုင်းမှာ အသိ၊ အလင်း တစုံတရာ ရကြပါလိမ့်မယ်။ (က) သူခိုးသည် ရုပ်ဝတ္ထုပစ္စည်းများကို ခိုးယူသွားနိုင်သော်လည်း သဘာဝအလှတရား၊ စိတ်၏ ငြိမ်းချမ်းမှုနဲ့ အနှစ်သာရသဘောဆောင်တဲ့ လမင်းကြီးကိုကား ခိုးယူ၍ မရနိုင်ချေ။ (ခ) စိတ်နှလုံး ရောင့်ရဲတင်းတိမ်...
Recent posts

Burma / Myanmar အမည်ကို ဘယ်လိုရေးရေး

ကွန်မင့်တခု = ဗမာစာကို ဗမာကပြောင်းတော့ တရုပ်ကလည်း သတ်ပုံသစ်ကို လိုက်ပြောင်းပါတယ်။ အင်္ဂလိပ်လို ဘားမားကနေ မိုင်ယန်မာ ဖြစ်နေပြီကော။ အထအနကောက်ဦးမည်။ "မိုင်" စာလုံးကတော့ သူ့အကြိုက်။ အိန္ဒိယမှာလည်း "မိုင်ယင်မား" တဲ့။ သူတို့က အသံလေးထွက်ပေမဲ့ တရုပ်ကို လိုက်မမီ။ ယူအက်စ်အေမှာတော့ ကွန်ပြူတာစနစ် မျက်စိလည်နေဆဲ။ ဘာသာပြန်ဆရာလုပ်ခဲ့စဉ်က မြန်မာပြည်ကကျောင်းသားတွေ စာရင်းသွင်းကြတော့ တချို့က Myanmar တဲ့။ တချို့က Chin တဲ့။ တချို့က ဖလမ်း တဲ့။ တချို့က ဟားခါး တဲ့။ ယူအက်စ်အေ ကွန်ပြူတာက သဘောမပါ။ Burma လို့သာ ရေးပါလို့ ပြောယူရတယ်။ ဘယ်လိုရေးရေး၊ ဘယ်လိုအသံထွက်ထွက် တိုင်းပြည်အဆင့်ကတော့ မတက်။ (က) မြန်မာနိုင်ငံသည် ကမ္ဘာ့ဘဏ်၏ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အုပ်ချုပ်ရေး ညွှန်းကိန်း (Worldwide Governance Indicators index) တွင် နိုင်ငံရေး တည်ငြိမ်မှုအတွက် ရာခိုင်နှုန်း အဆင့် ၄.၇ ရာခိုင်နှုန်းခန့်နှင့် ခန့်မှန်းခြေ ရမှတ် -၂.၁၃ ရရှိထားပြီး၊ ကမ္ဘာ့အဆင့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ နိုင်ငံရေး တည်ငြိမ်မှုတွင် အောက်ဆုံးအဆင့် နီးပါး၌ တည်ရှိနေပါသည်။ (ခ) မြန်မာနိုင်ငံသည် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ကျန်းမာရေးစနစ် ညွှန်းကိန်းများတွင် အောက်ဆုံးအဆင...

လယ်ထွန်

“လယ်ထွန်သွား နွားမေ့” စကားပုံရှိသည်။ (ပုံအတွက် ကျေးဇူး) ပုံထဲမှာ လယ်ကို ကျွဲနဲ့ ထွန်သည်။ ထို့ကြောင့် စကားပုံသည် အောက်အရပ်ကလာတာဖြစ်နိုင်သည်။ ရှေးအခါကနဲ့ မကြာလှသေးတဲ့ လွန်ခဲ့တဲ့ကာလတွေမှာ ပညာရှိတွေ၊ ပညာရှင်တွေ၊ ဆိုဆုံးမသူတွေ အမျိုးမျိုးတို့ ပေါ်ထွန်ခဲ့သည်။ တချို့က အောက်အရပ်က၊ တချိုု့က အထက်အညာက၊ တချို့က နန်းတော်တက်ရသူတွေနဲ့ တချို့က တောက ဖြစ်ကြသည်။ ဝန်ကြီးဖြစ်ပေမဲ့ ပဒေသရာဇာသည် - - လယ်သမား - ထန်းသမားအကြောင်း ကောင်းကောင်းဖွဲဆိုခဲ့သည်။ နွေဦးကာလ၊ မြူထသောအခါ-ချီ ထန်းတတ်သမားဖွဲ့ တျာချင်း - ပန်းလောင်မြစ် လှေငယ်အကြောင်းလည်းပါသည်။ ဦးကြီး - မောင်ကြီးတို့ပျော်စံရာ - ယဉ်ပေ့တောသူ - ဆယ်အိမ်မင့်စည်းစိမ် - ဒြပ်ကြီးသည် သ္မီးပျိုခင် - ပြုံးမိတယ် ဦးဆောင်း - ချဉ်ပေါင်ဖူး - လက်ပံပွင့် - တို့ရွာအလိုက် ဦးကြော့ - ဒဟတ်ပန်း - ပိတောက်ပန်း - တပို့တွဲလဘွဲ့ ဦးရွှန်း - မဟာဇနကပျို့သစ် - ဥမ္မာဒန္တီပျို့ အပါအဝင် ရတု ဧချင်း ပျို့ ကျမ်းမှာ ၁၆ စောင်။ မြဝတီမင်းကြီးဦးစ  - ဘုံပျံနေနန်း ဆောင်းဘွဲ့ပတ်ပျိုး - စက်လဲပျော်ပါနိုင် အီနောင်ဇတ်ထွက် ယိုးဒယား - ထောင်ရောင်နေကသာ ဘုန်းတော်ဘွဲ့ သီချင်းခံ အနောက်နန်းမိဖုရား မမြလေး - ချစ်သမျှကိ...

လုပ်ငန်းတခု

ကချင်အမျိုးသမီးတို့၏ အိမ်တွင်းမှုလုပ်ငန်းတခုဖြစ်သော ရိုးရာမောင်းထောင်းခြင်း အခုတော့ ဘယ်နေရာဒေသမှာမဆို ရိုးရာလုပ်ငန်းတခု မရှိစေရတဲ့။ အဟုတ်မှတ်နေသူတွေက များတယ်။ ဒေါက်တာတင့်ဆွေ

ဘယ်ဘုရား တန်ခိုးကြီးသနည်း

  - အလံတရာ ကေသဝတီမြို့ - အလံတရာဘုရား သထုံမြို့နယ်မှာလည်း ရှိသည်။ - အလံ"တစ်"ရာ အဘဘုရားတရားတော် - YouTube - အလံတရာဘုရားကြီး တောင်ဘက်မုဒ် ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်ဆောင် - "အလံတရား" ဆရာတော် ဝင်စားပြီး ဘုရားလောင်းဆိုသူ ခွန်တန်အကြောင်း - အလံ"တ"စ်ရာ စေတီတော်မြတ်ကြီးကို တည်ဆောက်နေကြသည့် အချိန်အတွင်းမှာပင် အလံ"တစ်"ရာဘုရား ကုန်းတော်၏အနီး ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ကျေးရွာများတွင် စေတီတော်ပေါင်း ၁၈ ဆူကို တည်ထားကိုးကွယ် ပြီးစီးခဲ့သည်။ အလံတရာဘုရားလည်း ရန်ကုန်က ဗိုလ်တထောင်ဘုရားကို အားကျသည်ထင့် (ကန်တော့) အလံတရာ အလံတစ်ရာ ဘယ်ဘုရား တန်ခိုးကြီးသနည်း လူတွေဆိုရင်တော့ မှားရေး မှားပြော မှားလုပ်သူများ အာဏာရှိကြ၏။ နောက်လိုက်နောက်ပါ တပည့်တပန်းပေါ၏။  ဖေါ်လိုဝါ များ၏။  မျက်စိမှိတ်ပြီး ခိုင်းသလိုက်လိုက်လုပ်သာတွေ သန်းပေါင်းများစွာရှိ၏။ ဒေါက်တာတင့်ဆွေ

တရုပ် နဲ့ တရုတ်

စာကိုလည်း ၇-၈ ခါ တင်ပြထားပါတယ် တရုပ် နဲ့ တရုတ် စာကိုလည်း ၅-၆ ခါ တင်ပြထားပါတယ် https://burmese-spelling.blogspot.com/.../blog-post_29.html တရုပ် https://burmese-spelling.blogspot.com/.../blog-post_836.html တရုပ်ရာဇဝင် https://burmese-spelling.blogspot.com/.../blog-post_760.html Sino-Burmese Wars တရုပ်-မြန်မာစစ်ပွဲများ https://burmese-spelling.blogspot.com/.../sino-burmese... 'တရုပ်' https://burmese-spelling.blogspot.com/.../blog-post_597.html တရုပ်-မြန်မာ https://burmese-spelling.blogspot.com/.../blog-post_225.html ဒါပေမဲ့ လူကြီးမင်းတို့သဘော။ တကယ်လို့ တရုပ်သံရုံးက ကန့်ကွက်လာပြီဆိုရင်တော့ ချက်ချင်းသာ မျက်စိမှိတ်၊ ဦးနှောက်ပိတ်ပြီး ခိုင်းတဲ့အတိုင်းသာ ရေးကြပေတော့။ မြန်မာစာမှာ - - စံကိုက် - မူကွဲအမှန် - မူလွဲ - မူပြင် နဲ့ မူမှား အရေးအသား၊ စာလုံးပေါင်းသတ်ပုံတွေရှိတယ်။ မဆလ ခေတ် ရယ်စရာစကားက "လူခင်တော့ မူပြင်"။ မဆလ နောက်ခေတ်ကစပြီး "ပညာမခင်တော့ သတ်ပုံပြင်"။ ဒေါက်တာတင့်ဆွေ

သမုန်းပင်

ကွန်မင့်တခု = သမုန်းပင်ရှိ​သေးတယ်ဆရာ သမားမုန်းလို့လည်း​ခေါ်ကြ​ဆေးဘက်ဝင်လွန်းလို့ ပြန်စာ အဲလိုပြောတာမျိုး ခဏခဏဖတ်ရတယ်။ Boscia variabilis Collett & Hemsl. သည် Capparaceae (ကပ္ပါရီဆီအီး) မျိုးရင်းဝင် ပန်းပွင့်သော အပင်မျိုးစိတ်တမျိုးဖြစ်သည့် Hypselandra variabilis ၏ အမည်တူ (Synonym) ဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် မူလပေါက်ရောက်သောအပင် ဖြစ်ပြီး ဒေသအခေါ်အားဖြင့် သမုန်း သို့မဟုတ် သမုန်းပင် ဟု ခေါ်ဆိုကြကာ ရာသီအလိုက် ခြောက်သွေ့သော အပူပိုင်းဒေသများတွင် ပေါက်ရောက်သည်။ အပင်၏ အချက်အလက်များနှင့် အမည်များ မျိုးရင်း - Capparaceae (ကပ္ပါရီဆီအီး - caper family) ဒေသအခေါ်အမည် - သမုန်း (မြန်မာ) လက်ခံထားသော ရာဇဝင်ဝင် သိပ္ပံအမည် - Hypselandra variabilis (Collett & Hemsl.) Pax & K.Hoffm. အမည်တူများ (Synonyms) - Boscia prunoides Gage၊ Bosciopsis variabilis (Kurz) B.S.Sun၊ နှင့် Niebuhria variabilis Kurz အသုံးပြုမှုများနှင့် သုတေသနပြုချက်များ ရိုးရာနှင့် ဆေးဖက်ဝင် တန်ဖိုး - မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဤအပင်၏ အစိတ်အပိုင်းများ (ဥပမာ- ပန်းပွင့်များ) ၌ ဖလာဗိုနွိုက် (flavonoids) ဓာတ်များ ပါဝင်မှုနှင့် ရိုးရာဆေးဖက်ဝင် ဂ...