တို့စာ တို့စကား တို့တိုင်းပြည်

ယခု University of Yangon သည် ၁၉၄၀ နှင့် ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်များအတွင်း အရှေ့တောင်အာရှဒေသတွင် ထိပ်တန်းပညာရေးအဖွဲ့အစည်းတခုအဖြစ် ကျယ်ပြန့်စွာ အသိအမှတ်ပြုခံထားရသည်။ အထူးသဖြင့် ဆေးတက္ကသိုလ်သည် ပညာရေးအရ အဆင့်မြင့်မားပြီး ဒေသအတွင်း ပညာရေးနှင့် သုတေသနလုပ်ငန်းများအတွက် အရေးပါသော ဗဟိုချက်တခုအဖြစ် လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် အရှေ့တောင်အာရှမှ ပညာရှင်များကို လေ့ကျင့်သင်ကြားပေးရာနေရာအဖြစ်လည်း ထင်ရှားခဲ့သည်။ (Johns Hopkins University) 📜 သမိုင်းတန်ဖိုးနှင့် အထွတ်အထိပ်ခေတ် 🏛️ ထိပ်တန်းပညာရေးအဖွဲ့အစည်း ၁၉၄၀ နှင့် ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်များအတွင်း ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်သည် အရှေ့တောင်အာရှ၏ ထိပ်တန်းတက္ကသိုလ်တခုအဖြစ် သတ်မှတ်ခံခဲ့ရသည်။ 🌍 ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာဂုဏ်သတင်း ၎င်း၏ ဆေးတက္ကသိုလ်ကို အချို့က အရှေ့တောင်အာရှတွင် အကောင်းဆုံးဟုတောင် သတ်မှတ်ကြခဲ့သည်။ 🏳️ နိုင်ငံရေးအခန်းကဏ္ဍ တက္ကသိုလ်သည် လွတ်လပ်ရေးလှုပ်ရှားမှုတွင် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍကို ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး ကျော်ကြားသော ကျောင်းသားဟောင်းများတွင် ဦးသန့် (ကုလသမဂ္ဂ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူး)၊ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း တို့ ပါဝင်သည်။ 🌏 ဒေသဆိုင်ရာ သက်ရောက်မှု ၁၉၅၀ အစောပိုင်းကာလတွင် တက္ကသိုလ်ကို “အရှေ့၏...

ကွန်မင့်တခု = ဘုရားလောင်းတော်နဲ့ ဘုရားအလောင်းတော် ဘဟာကအမှန်လဲဗျ ကွန်မင့်တခု = ဘုရားအလောင်းတော်ဆိုတာမှာတယ်ဗျဘုရားလောင်းတော်မှမှန်မယ် - ဘုရားလောင်း - ဘုရားအလောင်း ဇောတိပါလ အကြောင်း - ဘုရားအလောင်း တောထွက်တော်မူ  - ဘုရားအလောင်း ဖွားတော်မူခြင်း - ဘုရားအလောင်း သိဒ္ဓတ္ထမင်းသား - ဘုရားအလောင်းတော်သည် အလွန်ပြုနိုင်ခဲလှစွာသော ဒုက္ကရစရိယာအကျင့်ကို - ဘုရားအလောင်းယုန်မင်း  - မောင်ရှင်လောင်း - ရဟန်းလောင်း - အလောင်းအလျာ (၁) လယ်ထွန်မင်္ဂလာသဘင် ဆင်ယင်ကျင်းပခြင်းကို ဘုရားအလောင်း သိဒ္ဓတ္ထမင်းသား၏ ခမည်းတော် သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးသည် ကပ်ဦးအစာ မဟာသမ္မတမင်းမှစ၍ အဆက်ဆက်ပြုမြဲအတိုင်း ကျင်းပခဲ့လေသည်။  (၂) “အဲဒီအခါ ဘုရားလောင်းက သူ့ညီတော်နှစ်ပါး နေမင်းကို အပြိုင်ပျံသန်းကြတဲ့အကြောင်း၊ အတောင်ညောင်းလာတဲ့ ညီတော်များကို တပါးစီ တပါးစီ နှစ်ကြိမ်နှစ်လီ ကယ်ယူပြီး စိတ္တကုဋ်တောင်ကို ပြန်ပို့ရတဲ့အကြောင်း၊ နောက်တော့ သူကိုယ်တိုင် လိုက်ပြိုင်ကြည့်တဲ့အကြောင်း၊ အဲဒီကမှ နေမင်းကို အနိုင်ရပြီးတဲ့နောက် အကျိုးမရှိတဲ့အလုပ်ကို စွန့်ခဲ့ပြီး မင်းကြီးထံဝင်ခဲ့ကြောင်း ပြန်ပြောပါသတဲ့၊ အဲဒီအခါမှာ ဗြဟ္မဒတ်မင်းကြီးက အ...

  မက်ဆေ့ချ်တခု = ကစွန်းရွက်တစည်း ၅၀၀ ကျပ်၊ တရုပ်ကစွန်း တစည်း  ၁၀၀၀ ကျပ်။ ကျေးဇူး။ မက်ဆေ့ချ်ရေးတာကို သတ်ပုံ မပြင်ပါ။ ရေးတဲ့သူကိုယ်တိုင်က စာကို မှန်အောင်တတ်တယ်။ တတိုင်း တပြည်လုံးမှာ စာကိုမှန်အောင်ရေးတဲ့ခေတ်က ကစွန်းရွက်တစည်း ၁၀ ပြား၊ ၁၅ ပြား။ အစားအသောက်တွေထဲမှာ ကစွန်းရွက်က ဈေးအချိုဆုံး။ ကစွန်းရွက်သာ စာနိုင်သူတွေနဲ့ ရောင်းနိုင်သူတွေက မျက်နှာငယ်ရတယ်။ ရွှေဉာဏ်တော် စူးရောက်သူတွေက ကန်ဘေးမှာပေါက်လို့ ကန်းစွန်းလို့ရေးရသတဲ့။ ဘယ်ကလာ ရန်ကုန်အဝင် မီးရထားလမ်းဘေား ဝဲယာမှာ ကစွန်းခင်းတွေ တန်းစီလို့။ မီးရထားလမ်းကစွန်းလို့ မခေါ်ကြပါ။ ယာကစွန်း ခေါ် ကုန်းကစွန်းလည်းရှိတယ်။ ရေနဲ့ အဝေးကြီး။ ကစွန်း နဲ့ ကန်စွန်း က မူကွဲ အမှန်တွေ။ ငယ်တုန်းက နွေရာသီမှာ ရွာပြန်တဲ့အခါ၊ ကိုယ်တိုင်ခူးခဲ့သေးတဲ့ ယာကစွန်းကို မမေ့ပါ။  ကစွန်းရိုးနီလို့လည်း ခေါ်ကြတယ်။ ကစွန်းနွယ်ဟာ ယာခင်းရိုးပြတ် ပက်ကြားအက်မှာ၊ ငွါးငွါးစွင့်စွင့် အညွန့်တလူလူပါ။ နေပူပူမှာ မိုးကမရွာ၊ ရေလည်းမလာ၊ အဖျားနီတျာတျာ၊ အရွက်မှာ ပိန်လှီလှီသာ။ ဒါပေမယ့်သူဟာ လယ်ထွန်လာသူ ခါးပုံထဲမှာ၊ ထမင်းလာပို့သူ ခံတောင်းထဲမှာ အမြဲပါ။ ဆီတော့ မတတ်သာ၊ ငပိက လက်တဆစ်စာ၊ ကြက်သွန်နီ ...

ဆိုင်းမဆင့်ဘုံမဆင့် အဓိပ္ပါယ်လေး ရှင်းပြပေးပါရန်။  ဒီစကားဟာ မြန်မာ့ရိုးရာ အလှူအတန်း၊ မင်္ဂလာပွဲတွေကနေ ဆင်းသက်လာတာပါ။ ရှေးက ပွဲလမ်းသဘင်တွေ လုပ်တော့မယ်ဆိုရင် လူတွေသိအောင် ဆိုင်းဗုံတီးပြီး အချက်ပေးလေ့ရှိပါတယ်။ အဓိပ္ပာယ် ဖွင့်ဆိုချက် "ဆိုင်းမဆင့် ဗုံမဆင့်" ဆိုသည်မှာ ကြိုတင်အကြောင်းကြားခြင်း မရှိဘဲ၊ သတင်းမပေးဘဲ ရုတ်တရက် ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း သို့မဟုတ် လုပ်ဆောင်ခြင်း ကို ဆိုလိုပါတယ်။ လူမှုပတ်ဝန်းကျင်မှာ ဒီလိုအခြေအနေမျိုးတွေမှာ သုံးနှုန်းလေ့ရှိပါတယ် - ဧည့်သည်ရောက်လာခြင်း: "ဒီနေ့တော့ ကိုမြတ်တို့ ဇနီးမောင်နှံက ဆိုင်းမဆင့် ဗုံမဆင့် အိမ်ကို ရောက်လာကြတယ်" (ကြိုတင် မပြောထားဘဲ ရုတ်တရက် ရောက်လာတာကို ဆိုလိုခြင်းဖြစ်ပါတယ်။) ရာသီဥတု: "နေသာနေရင်းကနေ ဆိုင်းမဆင့် ဗုံမဆင့် မိုးတွေ ရွာချလိုက်တာပဲ" ကိစ္စရပ်များ: "ဘာအစီအစဉ်မှ မရှိဘဲ ဆိုင်းမဆင့် ဗုံမဆင့် ခရီးထွက်ဖို့ ဖြစ်လာတယ်" ရိုးရိုးရှင်းရှင်း ပြောရရင် "ရုတ်တရက်" သို့မဟုတ် "မမျှော်လင့်ဘဲ" ဆိုတဲ့ အဓိပ္ပာယ်ပါပဲ။ အသံဗလံပေးပြီး အသိမပေးဘဲ ချက်ချင်းဖြစ်လာတဲ့ အခြေအနေတွေကို တင်စားပြောဆိုတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဇာတ်ကပြနေသူက...

The General population doesn't know what is happening, and it doesn't even know that it doesn't know. (Noam Chomsky) အများပြည်သူ၊ လုပ်သားပြည်သူ၊ ပြည်သူလူထု၊ လူထုသည် ဘာဖြစ်နေသည်ကို မသိကြသလို၊ သူတို့ မသိကြကြောင်းကိုတောင် မသိကြပါ။ ဘာသာဗေဒပညာရှင်နှင့် လူမှုလှုပ်ရှားသူ Noam Chomsky သည် “နှစ်ထပ် မသိမှု (double ignorance)” ဟုခေါ်သော အခြေအနေတခုကို ဖော်ပြထားသည်။ 👉 အများပြည်သူသည် အရေးကြီးသော (မကြာခဏ ဖုံးကွယ်ထားသော) နိုင်ငံရေးနှင့် စီးပွားရေး လုပ်ငန်းစဉ်များကို မသိကြသလို မသိနေကြောင်းကိုတောင် မသိကြခြင်း ဖြစ်သည်။ 👉 ထိုအယူအဆအရ မီဒီယာများ၊ ကြော်ငြာဝါဒများနှင့် အာဏာရှိသူများ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်များကြောင့် လူထုသည် မိမိကိုယ်ကို သိရှိထားသည်ဟု ထင်ရသော်လည်း အမှန်တကယ်တွင် နက်ရှိုင်းသော နားလည်မှု မရှိဘဲ တက်ကြွမှုနည်းသော လူထုတစု ဖြစ်လာနိုင်သည် ဟု ဆိုလိုသည်။ 🔎 အဓိက အချက်များ 📌 စနစ်တကျ မသိမှု (Systemic Ignorance) 👉 လူများသည် “ဝေးလံပြီး လျှို့ဝှက်သော ဆုံးဖြတ်ချက်အဆင့်များ” မှ ဖုံးကွယ်ထားခံရသဖြင့် ဖြစ်ရပ်များ၏ အမှန်တရားကို မသိနိုင်ကြသည်။ 📌 သိထားသည်ဟု ထင်မြင်မှု (Illusion of Knowledge) 👉 လူတဦးချင်းသည်...

မြန်မာနိုင်ငံသား ၃ သန်းမှ ၄ သန်းကျော်ခန့် သည် မြန်မာနိုင်ငံပြင်ပတွင် နေထိုင် သို့မဟုတ် အလုပ်လုပ်နေကြသည်ဟု ခန့်မှန်းထားသည်။ ထိုသူများအနက် အများစုသည် နိုင်ငံရေး မတည်ငြိမ်မှု စီးပွားရေး မတည်ငြိမ်မှု စစ်ရေးဆိုင်ရာ ခေါ်ယူမှု တို့ကြောင့် ထွက်ခွာသွားကြခြင်း ဖြစ်သည်။ 👉 အဓိက သွားရောက်နေထိုင်သည့် နိုင်ငံမှာ ထိုင်းနိုင်ငံ ဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံသား ၂ သန်းမှ ၂.၃ သန်းကျော် ခန့် ရှိသည်။ ထို့နောက် မလေးရှား၊ စင်ကာပူ၊ ဂျပန်တို့တွင်လည်း နေထိုင်ကြသည်။ 📊 အဓိက အချက်အလက်များ 🌍 ပြည်ပနေထိုင်သူ စုစုပေါင်း 👉 ခန့်မှန်းချက်များအရ ၃ သန်းမှ ၄ သန်းကျော် အထိ ရှိနိုင်သည်။ 📍 အဓိက သွားရောက်နေထိုင်ရာ နိုင်ငံများ ထိုင်း (၂ သန်းကျော်) မလေးရှား (၃ သိန်းကျော်) စင်ကာပူ ဂျပန် ⚠️ ပြောင်းရွှေ့ရသည့် အကြောင်းများ 👉 ၂၀၂၁ ခုနှစ် အာဏာသိမ်းမှုနှင့် 👉 စီးပွားရေး ဆုတ်ယုတ်မှုများကြောင့် 👉 ၂၀၂၅ ခုနှစ်အထိ လူဦးရေ ၁၈၄,၆၀၀ ကျော် သည် အနီးအနား နိုင်ငံများသို့ လွှတ်ပြေးသွားခဲ့သည်။ 📄 မှတ်ပုံတင်ထားသူ / မထားသူ 👉 တချို့သည် တရားဝင် အလုပ်လုပ်ကြသော်လည်း 👉 အထူးသဖြင့် ထိုင်းနိုင်ငံတွင် စာရင်းမသွင်းထားသော အလုပ်သမားများ များစွာ ရှိသည် 📊 ဒေသအလိုက...