Skip to main content

Posts

Common sense ဟူသည်

(၁) နေ့စဉ်ဘဝအခြေအနေများတွင် အထူးကျွမ်းကျင်ပညာမလိုဘဲ အရာဝတ္ထုများကို မြင်နိုင်၊ နားလည်နိုင်၊ တုံ့ပြန်နိုင်သော မျှဝေခံယူထားသည့် လက်တွေ့ကျဆုံးဖြတ်နိုင်မှုနှင့် မွေးရာပါသဘောထားဆိုင်ရာ စွမ်းရည်ကို ဆိုလိုသည်။ ၎င်းသည် လူ့အသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း အများအားဖြင့် လက်ခံထားသည့်၊ အလွန်သဘာဝကျသည့် အသိပညာအပေါ် အခြေခံသည်။ အခြေခံဆုံးဖြတ်ချက်များနှင့် လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ ကိစ္စများတွင် အရေးပါသော်လည်း ၎င်းကို ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဆန်မှုရှိနိုင်ခြင်း၊ အချို့အခါများတွင် သာမန်ယုံကြည်ချက် (conventional wisdom) သို့မဟုတ် မစိစစ်ထားသော အမြင်များနှင့် ဆင်တူကြောင်း ဝေဖန်လေ့ရှိကြသည်။ Common sense ၏ အဓိကလက္ခဏာများ — ၁။ လက္ခဏာများ ရှုပ်ထွေးသော ယုတ္တိဆင်ခြင်မှု မလိုအပ်သော လက်တွေ့ကျ၊ တည်ငြိမ်သေချာသော ဆုံးဖြတ်နိုင်မှုဟု ဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ လူ့အသိုင်းအဝိုင်းအများစု မျှဝေထားသည့် “သာမန်အသိ” တရပ်ဟု ယူဆကြသည်။ ၂။ ဖွံ့ဖြိုးလာပုံ တရားဝင်ပညာရေးမှ မဟုတ်ဘဲ ကိုယ်တိုင်တွေ့ကြုံခဲ့သည့် အတွေ့အကြုံများနှင့် လူမှုဆက်ဆံရေးလေ့လာမှုများမှ ဖွံ့ဖြိုးလာသည်။ ၃။ ဆုံးဖြတ်ချက်ချရာတွင် အခန်းကဏ္ဍ လုံခြုံရေး၊ လူမှုဆက်ဆံရေး စသည့် နေ့စဉ်ဘဝဆုံးဖြတ်ချက်များကို လမ်းညွှန်ပေးန...
Recent posts

ဆီတို့ဟူး (Beancurd Tofu)

ဆီတို့ဟူးသည် ပဲနို့ကို ချက်ကာ ခဲအောင်ပြုလုပ်ပြီး ပုံသဏ္ဌာန်တပ်ဆင်ထားသော ပဲအခြေပြု အစားအစာဖြစ်သည်။ တရုတ်နိုင်ငံတွင် ရာစုနှစ် ၂၀ ကျော်မီကပင် စတင်အသုံးပြုလာခဲ့ပြီး ယနေ့တွင် အာရှအစားအစာယဉ်ကျေးမှုတွင် အရေးပါသော အစားအစာတမျိုး ဖြစ်နေပြီဖြစ်သည်။ ပြုလုပ်ပုံ အကျဉ်း ၁။ ပဲစိုကို နူးအောင်ချက်၍ ပဲနို့ထုတ်သည်။ ၂။ ပဲနို့ကို coagulant (ဥပမာ– ကယ်လစီယမ်ဆားများ) ဖြင့် ခဲအောင်ပြုလုပ်သည်။ ၃။ ထို့နောက် ဖိနှိပ်၍ တုံးပုံသဏ္ဌာန်ပြုလုပ်သည်။ အမျိုးအစားများ နူးပျော့တို့ဟူး (Silken tofu) – နူးပြီး ဟင်းချို၊ အချိုပွဲများတွင် သုံးသည်။ တင်းတို့ဟူး / တင်းပြင်းတို့ဟူး (Firm / Extra-firm tofu) – ကြော်ဟင်း၊ ချက်ဟင်းများတွင် သုံးသည်။ ကြော်တို့ဟူးဖောင်း (Fried tofu puffs) – အတွင်းလေဖြာပြီး ဟော့ပေါ့စသည့် ဟင်းများတွင် ထည့်သုံးသည်။ ဖောင်းရွက်တို့ဟူး (Yuba) – ပဲနို့ပေါ်ပေါ်ယံအလွှာကို ခြောက်သွားအောင် ပြုလုပ်ထားသည်။ အာဟာရတန်ဖိုး ပရိုတိန်း အရင်းအမြစ်ကောင်း ကိုလက်စတရော မပါ အနည်းငယ်သော သံဓာတ်၊ ကယ်လစီယမ် ပါဝင်နိုင် အဆီနည်း (အထူးသဖြင့် မကြော်သေးလျှင်) ကျန်းမာရေးအကျိုးကျေးဇူး အပင်အခြေပြု ပရိုတိန်းအတွက် အထူးသင့်တော် နှလုံးသွေးကြောကျန်းမ...

“စာပေမြင့်မှ လူမျိုးတင့်မည်”

ကွန်မင့်တခု ဖြစ်ပါတယ်။ စာတပုဒ် ရေးပါဦးမည်။ ကျွန်တော်က ပညာရှင်မဟုတ်ပါ။ စာသမားလည်း မဟုတ်။ စာပေဆို ဝေးရော။  အသက်အရွယ်အရ စာဖတ်တာတွေတော့ များပါတယ်။ လွန်ခဲ့တဲ့ ၁၀-၁၁ နှစ်မှာတော့ ဆိုရှယ်မီဒီယာကို နေ့တိုင်းဖတ်ရပြီး၊ ကျန်းမာရေးမေးခွန်းတွေကို ဖတ်ရတာကတော့ ၁၅ နှစ်ရှိပြီ။ လွန်ခဲ့တဲ့ ၁၅ နှစ်အတွင်း လူတွေ (စာရေးဆရာတွေ မဟုတ်) က စာကိုဘယ်လိုရေးနေကြသလဲကို ကောင်းကောင်း သိပါသည်။ အမှားတွေ များလွန်းလို့ အတော်စိတ်မကောင်း ဖြစ်ရပါသည်။  စာရေးဆရာတွေ၊ ကဗျာဆရာတွေရေးတဲ့စာအုပ်တွေကို ပြန်ထုတ်နေကြာတာကိုလည်း သိပါသည်။ မူရင်းစာအုပ်တွေမှာ မှန်နေတာကို တမင်တကာ စာလုံးပေါင်းသတ်ပုံတွေကို ပြင်ထုတ်နေကြပါသည်။ ကျောင်းစာအုပ်တွေမှာလည်း ဂန္ထဝင်ကဗျာတွေကို ပေါ်လစီစာလုံးပေါင်းသတ်ပုံတွေနဲ့ ပြင်သင်ပေးနေသည်။ “စာပေမမြင့်တော့ လူမျိုးလည်း မတင့်ပါ” စူးစမ်းကြည့်ပါတယ်။ စာပေမြင့်မှ လူမျိုးတင့်မည်ဟု အဆိုစကား ရှိပါသည်။ ဆိုလိုချက်ကို ရှင်းလင်းပြစေလိုပါသည်။ ကျေးဇူး။ ChatGPT 5.2 ဆရာမေးထားသော — “စာပေမြင့်မှ လူမျိုးတင့်မည်” ဟူသော အဆိုစကား၏ ဆိုလိုချက်ကို အနက်ရှိုင်းစွာ ရှင်းလင်းပါမည်။ “စာပေမြင့်မှ လူမျိုးတင့်မည်” ဆိုလိုချက် ဤစကားသည် စာပေ၏ အရည်အသွေ...

Slow Vs Stupid တချို့က အတော်ဒုံးဝေးကြတယ်

အပြည့်အစုံဖြေပေးတာကို သဘောမပေါက်။ နားမလည်။ ပြန်မေးတာတွေက အတော်အဆီအငေါ်မတည့်။ တချို့ကလည်း တင်ထားတဲ့စာထဲမှာ ပါနေတာကို မေးကြသည်။ သိလိုတာတော့ အလွန်ကောင်းပါတယ်။  မေးတာကိုက စိတ်ပါဝင်စားမှုကိုပြသတာ။ ကောင်းတယ်။ ဒုံးဝေးကြတာ ပညာရေးစနစ်ကြောင့်သာ ဖြစ်ပါသည်။ ဒုံးဝေး = တော်ရုံတန်ရုံနှင့်သဘောမပေါက်နိုင်ဖြစ်သည်။ နားဝေးသည်။ အထပ်ထပ်ပြောဟောပါလျက်ရွာသားတို့ကား ဒုံးဝေးလှ၏။  ဒေါက်တာတင့်ဆွေ

Yellow Magnolia တတိုင်းမွှေး

ကြက်ဥတတိုင်းမွေး သပြေဘူတ သတ်ပုံပြင် မခံရသေးသောပန်း  Magnolia grandiflora သို့မဟုတ် Southern magnolia သို့မဟုတ် ဘူးလ်ဘေး (bull bay) ဟုလည်း ခေါ်ကြပြီး Magnoliaceae မျိုးရိုးဝင် သစ်ပင်ကြီးတပင်ဖြစ်သည်။ မူလပေါက်ရောက်ဒေသမှာ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု အရှေ့တောင်ပိုင်းဒေသဖြစ်၍ ဗာဂျီးနီးယားပြည်နယ်မှ စ၍ ဖလော်ရီဒါပြည်နယ် အလယ်ပိုင်းအထိ၊ အနောက်ဘက်သို့ တက္ကဆပ်ပြည်နယ် အရှေ့ပိုင်းအထိ တွေ့ရသည်။ အမြင့်အားဖြင့် ၂၇.၅ မီတာ (၉၀ ပေခန့်) အထိ ကြီးထွားနိုင်ပြီး အရွက်မပေါက်ကျသော အမြဲစိမ်း သစ်ပင်ကြီးတပင်ဖြစ်သည်။ အရွက်များမှာ အရွယ်ကြီး၍ အနက်စိမ်းရောင် ဖြစ်ကာ အရှည် ၂၀ စင်တီမီတာခန့်၊ အကျယ် ၁၂ စင်တီမီတာခန့် ရှိနိုင်သည်။ ပန်းများမှာ အဖြူရောင်ဖြစ်ပြီး အနံ့သာမွှေးကာ အချင်း ၃၀ စင်တီမီတာ (၁၂ လက်မခန့်) အထိ ကြီးမားနိုင်သည်။ မူလအားဖြင့် ဂတ်ဖ်ကမ်းရိုးတန်းနှင့် တောင်အတ္တလန္တိတ်ကမ်းရိုးတန်း အနိမ့်ပိုင်း အပူပိုင်းတောအမြဲစိမ်းဒေသများတွင် သဘာဝပေါက်ရောက်သော်လည်း ယနေ့တွင် အပူချိန်နွေးထွေးသော ကမ္ဘာ့ဒေသအများအပြားတွင် စိုက်ပျိုးထိန်းသိမ်းထားကြသည်။ ၎င်း၏ သစ်သားမှာ ထူထဲမာကျော၍ အလေးချိန်ရှိသဖြင့် ပရိဘောဂလုပ်ငန်း၊ ပလက်ဖောင်းများ၊ veneer ပြုလု...

ဒါ နှင့် တာ

"အဲ့ လို့ ရေးနေကြတာ မမှန်ပါ" ပေါလိုက်ထာနဲ့ မသိဒါ မှန်ပါသလား ဒါ နှင့် တာ ၁။ ဆရာ အဖေက ကိုဗစ်ဖြစ်ဒါ (ဖြစ်တာ)  ၂၉ရက်ရှိပြီရှင့် အခု ကအောင်စီဂျင်က ၈၅ တချက်ဖြစ်ပြီး ၉၀ ၉၅ အဲဒီလို တချက်တချက်ဖြစ်နေပါတယ်ဆရာ အဲဒါ ဘာကြောင့်ဖြစ်ဒါ (ဖြစ်တာ) လဲဆရာ ပြနေတဲ့ဆရာကတော့ သွေးအဖြေကောင်းတယ်လိုပြောပါတယ်ဆရာ အောင်စီဂျင်အဲလိုကျဒါ (ကျတာ) စိတ်ပူရလာဆရာ အဖေကအသက် ၇၆နှစ်ပါဆရာ ကျေးဇူးပြုပြီးပြန်လည်ဖြေကြာပေးပါဆရာ။ ၂။ ဆရာ အခု FM တွေ TV တွေက သတင်းတင်ဆက်ရင် ဒါဆိုတဲ့စကားလုံးကို ထပ်ခါထပ်ခါဘာလို့သုံးနေတာလဲ သိရင်ရှင်းပြပေးစေချင်ပါသည်။ စာတကြောင်းဖတ်ရင် ဒါ ဆိုတဲ့စကားလုံးကို အနည်းဆုံး ဆယ်ကြိမ်ထက်မနဲ သုံးနေတော့ pro မဖြစ်ဘူးလို့ခံစားရလို့ပါဆရာ။ နားမထောင်ဖူးလို့တော့ သေချာမသိပါ။ သတ်ပုံစာအုပ်ထဲမှာ ဒါ အသုံးတွေက အောက်ကအတိုင်းပါတယ်။ ဒါ ကာလီဒါသ ဒါနပြုသည် ဒါယတာ ဒါယိကာမ ဒါလီ ဒါသကျွန် ဒါနောရက္ခိုသ် တွေသာဖြစ်ပါတယ်။ နာမ်စားတွေဖြစ်တဲ့ ထို၊ ထိုအရာ၊ ယင်း၊ အနှီ၊ ဤ၊ ဤအရာ၊ ၎င်း၊ စတာတွေကို စာရေးရာမှာသုံးတယ်။ ဒါ၊ အဲဒါ၊ ထိုဟာ၊ ဤဟာ၊ ၎င်းဟာ၊ ဟိုဟာ၊ ဟိုဒင်း၊ ဟိုဒင်းဟိုဟာ၊ ဒီ၊ ဒီဟာ၊ သည်ဟာ၊ ဒင်း၊ ဒင်းတို့၊ သင်း၊ သင်းတို့ စတာတွေကို စကားပြောရာမှာ သုံ...

သုံးဆယ့်တကျပ်

မြဝတီမဂ္ဂဇင်း ၁၉၆၉ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ကာတွန်းမောင်စိန်  နံရံပေါ်မှ ရုပ်ပြောင်များ  ဒေါက်တာတင့်ဆွေ