Skip to main content

Posts

Hilsa (Ilish) fish မြန်မာ့ရိုးရာ ငသလောက်ပေါင်း

Bone-Softened Hilsa Curry (အရိုးနူး ငသလောက်ဟင်း) Traditional Slow-Cooked Hilsa (ရိုးရာနည်းအတိုင်း အချိန်ကြာကြာ ပေါင်းထားသော ငသလောက်) Key Takeaways in English (အနှစ်ချုပ် မှတ်ချက်) The "Dum" Method: ပေါင်းအိုးအဖုံးကို ဂျုံနယ်ဖြင့် ပိတ်၍ အငွေ့မထွက်အောင် ပြုလုပ်ခြင်းမှာ မြန်မာ့ရိုးရာ ချက်နည်းများနှင့်လည်း များစွာ တူညီပါသည်။ Bone Softening: Vinegar (ရှာလကာရည်) သို့မဟုတ် Tamarind (မန်ကျည်းသီးမှည့်) စသည့် အချဉ်ဓာတ်များမှာ အရိုးကို ထုံးသွားစေရန် (သို့မဟုတ်) နူးသွားစေရန် အဓိက ကူညီပေးပါသည်။ ဤနည်းလမ်းများသည် Tenualosa ilisha ၏ ထူးခြားချက်ဖြစ်သော "အရိုးများခြင်း" ကို ဖြေရှင်းပေးနိုင်သည့် အကောင်းဆုံး နည်းလမ်းများပင် ဖြစ်ပါသည်။ Hilsa Confit (ပြင်သစ်ချက်နည်း အခေါ်အဝေါ်အရ ဆီ/အရည်ထဲတွင် အပူချိန်အနိမ့်ဖြင့် အချိန်အကြာကြီး ချက်ခြင်းကို ဆိုလိုသဖြင့် ငသလောက်ပေါင်းနှင့် သဘောတရားချင်း တူပါသည်။) (၂) ငသလောက်ပေါင်းကို Hilsa Confit လို့ တင်စားခေါ်ဝေါ်တာဟာ တကယ်ကို သင့်တော်လှပါတယ်ခင်ဗျား။ Confit ရဲ့ သဘောတရားက အပူချိန်အနိမ့်မှာ ဆီ (သို့မဟုတ်) အရည်တခုခုနဲ့ အချိန်အကြာကြီး ချက်ရတာဖြစ်လို့ မြန်မာ့ရ...
Recent posts

၂-ကျောက်ဆောင်ဘုရားတိုင်-မယ်ဘွဲ့ (စာပြိုင်အလိုက်) ရတု

(ပ) တသောင်းရှစ်မည်၊ လေးထောင်တည်ကို၊ ရစ်လည် လှည့်ပတ်၊ လ-ပြာသာဒ်နှင့်၊ ရန်နတ်နီးခိုက်၊ သောစဉ်ကြိုက်ဝယ်၊ ထိန့်ရိုက်သပြေ၊ အာဏာမွေသား၊ သရေမွေ၊ သောကဗွေမှောက်၊ တည်ခဲ့မြောက်သည်။ ကျောက်ဆောင်လျှံပြောင်၊ မိတည်းနောင်။ ။ ရည်ဆောင်လနှစ်၊ အသစ်အသစ်၊ ကြား။ ၃-ကျောက်ဆောင်ဘုရားတိုင် မယ်ဘွဲ့ရတု ဆင့်လေသံ့။ မပျံ့စဖူး၊၊ အမူးအဖော်၊ ကြိုးသည်သော်ကား၊ နားတော်ပျံ့ညောင်း၊ ညွှတ်ပေ့ကောင်းဟု၊ ရွှေပေါင်းလှည့်ဖြား၊ လျှောက်ပါ ငြားလည်း၊ ရွှေသား မြဲလျှံ၊ ညွှတ်ညွတ်စံသည်။ ချစ်သံမြွက်၊ မခြည်သောကြောင့်။ (ဒု) မပျောင်းရစ်တည်၊ ဗျာပါရည်နှင့်၊ သာကြည်ကြားခက်၊ မိန့်မမြွက်တည့်၊ ခွဲဝက်သံချို၊ အလိုလိုလျှင်၊ ကွဲပြို လွင့်ရှာ၊ သူ့စိတ်မှာကို၊ အာဏာကြီးဘိ၊ ပြီး ဘွယ်ရှိရှု၊ ပြစ်ထိ ဖွေဖွေ၊ ရိပ်ကာနေလည်း၊ ခြောက်ထွေ ကွန့်ရစ်၊ ရှင်တော်စစ်ကို၊ သစ်သစ် ပြန်ခေါက်၊ ပန်ခဲ့လျှောက်ရှင့်၊ မလျှောက်သင့် တောင်း၊ ညှို့နောင်းလျှင်၊ ယုံကြောင်း ယုံခြုံ၊ မယုံပဲကို၊ မှတ်စွဲ တထွေ၊ ပါလေစေဟု၊ ဖြေဖြေခခ၊ ထိန်းယ ငယ်ချို၊ သွေးသီမသာ၊ ကြိုးကာကာသည်။ မေတ္တာစက် မလည်သောကြောင့်။ (တ) ခပေါင်းမြစ်တည်၊ ခုနစ်မည်လျှင်၊ ဖန်ရည်ရောင်ဖုံး၊ တောင်အလုံးကို၊ မြိုက်မိုး ရံပတ်၊ ခွေခဲညွှတ်မှ၊ ရန်...

ငှက်သွင်ပျံကြွ မတတ်သော

ဆရာမြို့မငြိမ်းက  နတ်သျှင်နောင် သီချင်းမှာ စစ်ချီ မယ်ဘွဲ့ရတုတပိုဒ်ပါ ထည့်စပ်ထားတယ်။ ငှက်သွင်ပျံကြွမတက်သော် ငှက်သွင်ပျံကြွမတတ်သော ငှက်သွင်ပျံကြွမတက်သော ငှက်သွင်ပျံကြွမတတ်သောဝ် ၄ မျိုးတွေ့နေရလို့ နတ်သျှင်နောင် ရတုပေါင်းချုပ် မူရင်းစာအုပ်မှာလိုက်ရှာရပါတယ်။ ငှက်သွင်ပျံကြွ မတတ်သော သာ မှန်တယ်။ ၁၁-စစ်ချီ မယ်ဘွဲ့ရတု (ပ) ပေါ်နွေလလျှင်၊ တောင်ကခြိမ့်မြူး၊ မင်းလွင်ဦးနှင့်၊ ပျံ့ပျူးချူတိုင်း၊ မှန်တိုင်းဆင့လို၊ တိမ်ညိုမှိုင်းထပ်၊ ပြက်လျှပ်ပြကာ၊ စိမ်းဝါမိုးပန်း၊ ထွေထွေစွန်းက၊ ရေသွန်းသကြည်၊ ပျော်ရမည်ကို၊ မြရည်သက်မှတ်၊ ရောက်ခဲလတ်ဟု၊ ချစ်လွတ်တင်သည်၊ ပြာစင်ရွှန်းလတ်၊ ဖြူဝင်းမွတ်လျှင်၊ ကြာညွတ်ဖယောင်း၊ နေရှိန်ပြောင်းသို့၊ ဆင့်လောင်းလွမ်းဝှန်၊ ရှိလိမ့်ဟန်ကို၊ ထိန်စွန်လေလျှင်၊ ဖူးရောက်ချင်သည်၊ ငှက်သွင်ပျံကြွ မတတ်သော။ (ဒု) မြေချေ ကလျှင်၊ ကာလ အလျောက်၊ ပိတောက်လျှံခဲ၊ (ရှေ့ရည်စွဲက)၊ ပုလဲငုံသွယ်၊ အလယ်လှယ်တိ၊ စံပယ်ဖြူဖွေး၊ စံကားသေးကို၊ မြတ်လေးစုံမက်၊ ကျွန်ုပ်လက်ဖြင့်၊ ရွေးလျက် ရွရွ၊ မဆင်ရတည့်၊ ကာလသို့အောင်၊ ရည်ဆစာင်ပန်းမှန်၊ မမီလွန်ခဲ့၊ ချိန်တန်သို့သည်၊ ပြန်မည်လေသာ၊ မရောက်လှာဟု၊ ကြံကာခွေ၍၊ နေလိမ့်မည်ကို၊ ရှိသည...

မြန်မာဘန်းစကားများ (လှသမိန်)

(၁) ကညာစစ်သည် နှေးကွေးလေးဖင့်စွာ ပြုမူခြင်း အပျိုစင် မိန်းကလေးများသည် ရဲတင်းဖျတ်လတ်ခြင်း နည်းပါး၍၊ မရဲတရဲ၊ မဝံ့တဝံ့နှင့် ရှက်စနိုး အမူအရာဖြင့် နှေးကွေးစွာ ပြုမူလှုပ်ရှားတတ်ကြသည်ဖြစ်ရာ၊ တစုံတရာကို နှေးကွေးလေးလံစွာ ကန့်ကလန့် လှုပ်ရှားဆောင်ရွက်နေသူအား၊ အပျိုစင်ကလေးကဲ့သို့ ပြုလုပ်နေရသလောဟု အပြစ် တင်သောအားဖြင့် အပျိုစစ်ကျနေသည်၊ ကညာစစ်နေသည် စသည်ဖြင့် တင်စား ပြောဆိုကြသည်။ (၂) ကလီကမာလုပ်သည် ပလောင်းပလဲ၊ ကပြောင်းကပြန် လုပ်သည် မတည်မတံ့ အပြောင်းအလဲများသည်၊ မရိုးမသား လိမ်လည်သည်။ (၃) ကလိန်စေ့ငြိမ်းဆင်သည် မဖြစ်နိုင်သည်ကို လုပ်ကြံသည် ကလိန်ပင်မှ ကလိန်သီး၏ အစေ့သည် ပြောင်ချော၍ နေလေသည်။ ထိုကလိန်စေ့ကို တစေ့ပေါ်တွင် တစေ့ ချောမကျရအောင် ဆင့်တင်ရန် ခက်ခဲလှပေသည်။ ထိုသို့ မဖြစ်နိုင်ဘဲလျက် အလွန်ပြောင်သော လူတက်ရောက်ရာ ငြိမ်းအဖြစ် ဆင်သည်ဟု ဆိုသည်မှာ၊ အလွန်အကျွံ မဖြစ်နိုင်သောအလုပ်တခုကို လုပ်နေကြောင်း လောင်ပြောင် ပမာပြုခြင်းပင် ဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် မဖြစ်နိုင်သည်ကို ပြုလုပ်သည်ဖြစ်စေ၊ ပြောသည်ဖြစ်စေ တင်စား၍ သုံးသည်။ သို့ရာတွင် "ကလိမ်" ဟူသောအသံနှင့် "ဆင်" ဟူသောအသံကိုချွဲ၍ "လိမ်လည်၍ ဉာဏ်ဆင်သည်...

ပညာ ကျန်းမာ

မေးခွန်းတွေ ဖြေနေတာ ဆယ်နှစ်ကျော်ပြီ။ မေးခွန်းပေါင်း သောင်းဂဏန်း အတော်များပြီ။ မေးနည်းစည်းကမ်းတင်ရတာ အကြိမ်တထောင်ကျော်ပြီ။ တချို့က စိုးရိမ်ရလားသာ မေးတယ်။  တချို့က အန္တရာယ်ရှိသလားသာ မေးတယ်။  တချို့ကက ဆေးခန်းပြရမလားသာ မေးတယ်။  တချို့က ဘာ့ကြောင့်ဖြစ်သလဲသာ မေးတယ်။  တချို့က ဘန်ကောက်သွားစစ်ပြီးပြီ မပျောက်သေးဘူးတဲ့။ ဆေးကုတာ မပါ။ အဲလိုမေးခွန်းတွေမှာ ဘယ်လိုကုသရမလဲ မပါ။ ကျွန်တော်ဖြေချင်တာက ကာကွယ်နည်းနဲ့ ကုသနည်း၊ ရောဂါအကြောင်းနဲ့ ဆေးအကြောင်းတွေဖြစ်တယ်။ နေမကောင်းလို့ မေးတဲ့သူတွေက စာမေးပွဲမေးခွန်းထုတ်သူတချို့လိုပဲ မေးခွန်းအမှားတွေ မေးကြတယ်။  ပညာရေးလည်း နေမကောင်းသေးပါ။  လူတွေလည်း ပညာတတ် စာတတ်တာ နည်းသေးတယ်။  သင်တဲ့စာတွေနဲ့ ဖတ်စရာစာတွေက မှားနေလို့။  ဒေါက်တာတင့်ဆွေ ၂၇-၄-၂၀၁၉

South Indian dal curry အိန္ဒိယတောင်ပိုင်း ပဲဟင်း

(၁) အိန္ဒိယတောင်ပိုင်း ပဲဟင်းသည် မွှေးကြိုင်သော ရနံ့ရှိပြီး အရသာထူးကဲသည့် ပဲဟင်းတမျိုး ဖြစ်ပါသည်။ မုန်ညင်းစေ့၊ ပျဉ်းတော်သိမ်ရွက်တို့ကို ဆီသတ်၍ ချက်ပြုတ်ရသကဲ့သို့ အုန်းနို့ သို့မဟုတ် မန်ကျည်းသီးမှည့်တို့ကိုလည်း ထည့်သွင်း အသုံးပြုတတ်ကြပါသည်။ များသောအားဖြင့် ပဲစင်းငုံ (Toor dal) သို့မဟုတ် ပဲနောက် (Moong dal) တို့ကို ခရမ်းချဉ်သီး၊ ကြက်သွန်နီတို့ဖြင့် ချက်ပြုတ်ပြီးနောက် အနံ့မွှေးစေရန် ဆီသတ် (Tadka) ထည့်ခြင်းဖြင့် အရသာကို ပိုမိုလေးနက်စေပါသည်။ တောင်အိန္ဒိယ ပဲဟင်း၏ အဓိက အစိတ်အပိုင်းများ ပဲအမျိုးအစား: ပဲစင်းငုံ သို့မဟုတ် ပဲနောက်ကို အသုံးများပါသည်။ ဆီသတ်ခြင်း (Tadka): မုန်ညင်းစေ့၊ ငရုတ်သီးခြောက်၊ ပျဉ်းတော်သိမ်ရွက်နှင့် ရှူးနဂါး (Asafoetida) တို့ကို ဆီ သို့မဟုတ် ထောပတ်ဖြင့် မွှေးနေအောင် ဆီသတ်ရပါသည်။ အရသာပုံစံ: (Kerala) စတိုင်တွင် အုန်းနို့ထည့်၍ ဆိမ့်အောင် ချက်တတ်ကြပြီး၊ ဆမ်ဘာ (Sambar) ဟင်းကဲ့သို့ ချဉ်ဖြုံ့ဖြုံ့ အရသာအတွက် မန်ကျည်းသီးမှည့်ကို အသုံးပြုကြပါသည်။ ဟင်းသီးဟင်းရွက်: ကြက်သွန်နီ (သို့မဟုတ် ကြက်သွန်နီသေး)၊ ခရမ်းချဉ်သီး၊ ဒန့်သလွန်သီး သို့မဟုတ် ရုံးပတီသီးတို့ကိုလည်း ထည့်သွင်းတတ်ကြပါသည်။ အခြေခံ...

သင်္ဃဇာ စကားပုံမှ ရွှင်စရာအဖုံဖုံ

(သတ် နဲ့ ငြိမ်း) အောက်သားတယောက်ဟာ တခါတခေါက်ဆိုသလို ရတနာပုံ မန်းနေပြည်တော်ကို အလည်ရောက်လာသတဲ့ သူဟာ ညဉ့်နက်အောင် ရှောက်လယ်ပြီး သူများတွေအိပ်တဲ့အချိန်မှ တည်းခိုတဲ့အိမ်ကို ပြန်လာတတ်တာမို့ အိမ်ရှင်တွေဟာ သူ့ကိုစောင့်မနေနိုင်ဘဲ မိးအိမ်ကိုငြိမ်းပြီး အိပ်နှင့်ကြတာကြောင့် မှောင်ထဲမယ် မကြာခဏ ချော်လဲသတဲ့ အင့် မီး ထွန်းသာထားပါဗျာ ကျွန်တော်ပြန်လာမှ မီးသတ်ပါ့မယ် ကောင်းပါဘီ ဒါပေမဲ့ မီးသတ်တယ်လို့ မပြောရဘူး သတ် အစား ငြိမ်းကို သုံးမှပေါ့ တနေ့မှာ အောက်သားဟာ လက်ဝှေ့ပွဲကြည့်ပြီး ဘယ်ကလာသတုန်း လက်ဝှေ့ငြိမ်းပွဲကြည့်ပြီး ပြန်လာတာပါ ခေါင်းမှာ ကြက်တောင်စိုက်ထားတဲ့ လက်ဝှေ့ငြိမ်းသမားက လက်သီးနဲ့ ကော်ပြီး ငြိမ်းလိုက်တာ ကျန်တယောက်ဟာ လဲသွားရော ထပ်ပြီး မငြိမ်းဝံ့ဘူး ငြိမ်းလဲ သူဘဲရှုံုးမှာဘဲ မှတ်ရန်များ - သင်္ဂဇာလို့ ရေးကြပါတယ်။ - လျှောက်လည် က မှန်တယ်။ အသံအရ ရှောက် လို့ရေးတာဖြစ်ပါတယ်။ - ကောင်းပါဘီ ကလည်း အသံအရရေးတာ။ သတ်ပုံမှန်က ကောင်းပါပြီ။ - တယောက် မှန်တယ်။ - တခါတခေါက် မှန်တယ်။ - တနေ့မှာ မှန်တယ်။ - ကျန်တယောက် မှန်တယ်။ - စောင့်မနေနိုင်ဘဲ မှန်တယ်။ မစောင့်နေနိုင်ဘဲ မဟုတ်ပါ။ - အခုတလော သတ် စာလုံးရေးရင် ဘာဖြစ်တယ် ညာဖြစ်တယ်လို့...