Skip to main content

Posts

မြန်မာစာပေ ရှုထောင့်

ဦးသန်းထွန်း၊ မဟာဝိဇ္ဇာ နှင့် ဒေါ်နုနုရီ၊ မဟာဝိဇ္ဇာ ကြည့်ကြပ်ပြီး ဦးတင်မောင်လွင်၊ ဝိဇ္ဇာ (ဂုဏ်ထူး) ပြုစုသည် သူရဲကောင်းသုံးယောက်နှင့် ခရီးသည် ခရီးလမ်းပန်း ခက်ခဲသော တောအလယ်တွင် ခရီးသွားယောက်ျားသည် သွားလာလျက်ရှိသည်။ ခရီးသွားကို မြင်သော စာဆိုက၊ အဖော်မပါ တယောက်တည်း ထီးထီး သွားလာရသည်ကို မကြောက်ဘူးလားဟု မေးသည်။ စာဆို၏ အမေးကို ခရီးသွားက ပြုံး၍ ဤသို့ဖြေသည်။ မိမိတွင် ကြောက်စရာသည်မရှိ။ မိမိတွင် အဖော်ညှိလာသော သူရဲကောင်းသုံးယောက် ပါပါသည်။ တယောက်သည် ရဲရင့်သော သတ္တိဖြစ်သည်။ တယောက်သည် ငယ်ငယ်ကတည်းက ပေါင်းဖော်လာသော ခံနိုင်ရည်ရှိသည့် ဇွဲ ဖြစ်သည်။ ကျန်တယောက်ကား အဖန်တလဲလဲ ကြိုးပမ်းအားထုတ်တတ်သည့် လုံ့လ ဖြစ်သည်။ ဤသုံးယောက်နှင့် အတူလာရ၍ မိမိသည် မကြောက်၊ အဖော်မလို၊ မိမိခရီးသည် မပျက်အောင်မြင်ရမည်ဟု ခရီးသွားက ပြောသည်။ သည်တော့မှ စာဆိုသည် ခရီးသွားကို လူတော်လူမော်ပွဲတိုင်းကျော်ဟု ချီးကျူးကာ၊ သတ္တိ၊ ဇွဲ၊ လုံ့လ တို့နှင့်သာ ခရီးသွားလျှင် အမြဲတမ်း အောင်မြင်မည်ဟု ပြောပြလိုက်သည်။ စာဆိုသည် ဖတ်သူ နားသူ တို့အား တကိုယ်တည်းဘဝကို တင်ပြ၏။ အဖော်မပါ တကိုယ်တည်းဘဝသည် အားငယ်ဖွယ် ပင်ဖြစ်၏။ သို့သော် အားမငယ်သင့်။ အားမငယ် သင့်သော အဖော်ကေ...
Recent posts

သရက်တပင်

- သရက်တစ်ပင်တောရလို့ တွေ့လိုက်တယ်။ ဘုန်းကြီးဘွဲနဲ့။ ဘယ်တိုင်းပြည်၊ ဘယ်မြို့နယ်မှာရှိသလဲ မသိ။ - သရက်တစ်ပင်ရွာ (အစအဆုံး) ဘယ်တိုင်းပြည်၊ ဘယ်တိုး၊ဘာယ်မြို့နယ်မှာရှိသလဲ မသိ။ - ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ကျောက်တော်မြို့နယ်၊ သရက်တစ်ပင် ကျေးရွာ စာရေးတဲ့သူ ရခိုင်က ဟုတ်ပုံမရ။ အဲလိုအရပ်မှာ သရက်ပင်တွေ အသီးမသီးသာ တစ်လို့သာနေပါမည်။ • သရက်တပင် (တောင်)ရွာသည် သာယာဝတီခရိုင်၊ မင်းလှမြို့နယ်၊ သရက်တပင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ • သရက်တပင် မိုးရာသီ ဘောလုံးပြိုင်ပွဲရဲ့ ဆုပေးပွဲ.  • သရက်တပင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၉၇၂၆ ဖြစ်သည်။  • သရက်တပင်ရွာ တိုးတက်ရေး • သရက်တပင်ရွာ ရှင်လောင်းလှည့် ... • သရက်တပင်ရွာ၊ နတ်တလင်းမြို့နယ် • သရက်တပင်ရွာ၊ ပုလောမြို့နယ် • သရက်တပင်ရွာ၊ ပုသိမ်ကြီးမြို့နယ် • သရက်တပင်ရွာ၊ ပေါက်ခေါင်းမြို့နယ် • သရက်တောင် (ခ) သရက်တပင်ရွာ၊ ကျင်ကြီး ; မြန်မာ · ရခိုင်ပြည်နယ် · စစ်တွေခရိုင် · ကျောက်တော်မြို့နယ် • အာရက္ခပြည်၊ ကျောက်တော်မြို့နယ်၊ သရက်တပင်ကျေးရွာ ဒေါက်တာတင့်ဆွေ

Mere money-making နိုင်ငံခြားထွက်ပြီး "ပိုက်ဆံရှာ" သတဲ့

(ကန်တော့) တခြားတိုင်းပြည်တခုမှာနေတဲ့ မိတ်ဆွေတဦးက ပို့ပါတယ်။ (စ) "ပိုက်ဆံရှာ"ဆို သောစကား၏ဆိုလိုရင်းအဓိပ္ပါယ်ကို ယခုခေတ်မြန်မာအများစုမသိကြတော့ပေ။ အထူးသဖြင့်အမျိုသမီးများက "ကျွန်မတို့ 'ပိုက်ဆံရှာ'ဖို့ နိုင်ငံခြားထွက်လာတာ" ဆိုသောစကားကို ကြားရသော အခါ ကျွန်တော့်မှာ ဖဦးထုပ်ကို ရရစ်မပါသော စသတ်ဖြင့် 'ဖစ်မှဖစ်ရလေ' ဟုသာ ရေရွတ်ရတော့မလို ဖြစ်သွားရပါ၏။ အကြောင်းမှာ "ပိုက်ဆံရှာ"ဆိုသောဘန်းစကား၏အဓိပ္ပါယ်မှာ "ခန္ဓာကိုယ်နှင့်ရင်းကာ ငွေရှာသည်၊ ပြည့်တန်ဆာလုပ်သည်"၊ အရှင်းဆုံးနှင့်ခပ်ကြမ်းကြမ်းပြောရလျှင် "ဖာ" ဟုဆိုလို သောကြောင့်ပင်တည်း။ (ဆုံး) ထောက်ပြချက်က မှန်တယ်။ "ပိုက်ဆံရှာ"ဆိုတဲ့ အသုံးစကားဟာ ရိုင်းတယ်။ ကိုယ်နဲ့ရင်းပြီး ပိုက်ဆံရှာတာ။  အခုခေတ်မှာ စကားလုံးအသုံး မူရင်းကို မသိကြတော့ အလွယ်သုံးနေကြတယ်။ ၁။ အစဉ်အလာအသုံးနှင့် အနိမ့်အယူအဆ ရှေးက "ပိုက်ဆံရှာသည်" ဆိုသော စကားကို သုံးနှုန်းရာတွင် မိမိ၏ ကိုယ်ခန္ဓာ သို့မဟုတ် သိက္ခာကို ရင်း၍ ငွေကြေးရယူခြင်း (ဥပမာ - ပြည့်တန်ဆာလုပ်ငန်း သို့မဟုတ် အောက်တန်းကျသော နည်းလမ်းဖြင့် ငွေရှာခြင်း) ကို ...

ပန်းသည် နှင့် ပန်းသယ်

တင်ထားတဲ့စာ = “ကြော့” နှင့် “ကျော့”  ကွန်မင့်တခု = စာသင်ရိုးမှာ ဒီကဗျာ ထည့်ပြီး(ဂီတသင်ရိုး)သင်ရိူးစာအဖြစ် သင်ရတာ ဆရာ ဗမာလို သံစဥ် (ပလွေ)ပွေ အဖြစ်နဲ့ သီချင်း ဂီတသင်္ကေတ စာရွက်ကို သေချာကြည့်ပါရန်။ သီချင်းအမည်မှာ ပန်းသည်။ သင်္ကေတမျဉ်းထဲမှာ ပန်းသယ်။ ပန်းသည် မောင်လေးရေ ထပါတော့၊ ရောင်နီ လာလှပေါ။ တကြော့ နှစ်ကြော့ တေးကိုသီ၊ ငှက်ကျား နှုတ်ပလီ။ တောင်ဆီနားက ခရေပန်း၊ ပင်အောက်ကြိုင်လို့ လန်း။ ဘန်းလေးယူခဲ့ မောင်လေးရယ်၊ သွားကောက်ချေစို့ ကွယ်။ ပန်းသယ်လုပ်စို့ - တပြုံးပြုံး၊ ပန်းတွေ - တကုံးကုံး။ (မင်းသုဝဏ်) ၁။ ပန်းသည်နှင့် ပန်းသယ် ဘယ်ဟာမှန်လဲဆရာ။ ၂။ ဆရာကစာလုံးပေါင်းတာလဲဂရုစိုက်တော့ သမီးမေးပါရစေဆရာ။ အနုပညာသည်လား။ ဆရာရေးတဲ့ သယ်က အမှန်လားဆိုတာ သိပါရစေဆရာ။ ၃။ ဆရာ့ကို သိချင်တာလေးမေးပါရစေ။ စျေးသည်ကို စျေးသီဖတ်နေလို့ပါဆရာ။ သည် နဲ့ သယ်။ ၄။ ပြောင်းဖူးဖုတ်သယ်လား၊ ပြောင်းဖူးဖုတ်သည်လားဆရာ။ အဲ့ဒီနှစ်ခု ဘယ်ဟာ အမှန်ပါလဲဆရာ။ ပန်းသယ် မှန်တယ်။ အနုပညာသည် မှန်တယ်။ စျေးသည် မှန်တယ်။ ကသယ်ပင်၊ သယ်ပိုးသည်၊ သယ်ယူသွားသည်၊ သယ်သူပို့ဆောင်။  ၅။ ဆရာ တောသယ် နဲ့ တောသည် စျေးသယ်နဲ့ စျေးသည် ဘယ်ဟာ မှန်ပါသလဲဗျ စျေးသည်က မှန်တယ်လို့...

အခမဲ့ ကူလီထမ်းခြင်း၏အကျိုး

အခမဲ့ကူလီထမ်းခြင်းအကျိုးကို လူတိုင်းလိုလိုက ဖတ်ဘူးကြပါမယ်။ ဦးဖိုးကျားရေတဲ့စာ။ ကျောင်းတွေမှာလည်း သင်ပေးတယာ်။  စာက အင်မတန်မကောင်းတယ်။ မကောင်းတာ ရှိလာတယ်။ ၁။ ဦးဖိုးကျားစာသင်ခဲ့တဲ့ ကျောင်းအမည် အပြောင်းခံထားရခြင်း။ ၂။ လူအများစုက အခမဲ့ စသတ်ကြခြင်း။ မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ ၇၊ စာမျက်နှာ ၂၉၅၊ ဖိုးကျား၊ ဦး။ ဖိုးကျား၊ ဦး ဦးဖိုးကျားသည် ကျော်ကြားသော ခေါင်းဆောင်ကြီး တဦးဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် မျိုးချစ်စိတ် အရင်းခံဖြင့် မြန်မာအမျိုးသားများ၏ အဆင့်အတန်း တိုးမြှင့်ရေးအတွက် ခေတ်ပြင်ဆောင်းပါး၊ စာအုပ် စာတမ်းများကို ရေးသားခဲ့ သဖြင့် ဆိုခဲ့သော ကျောင်းသားသပိတ်ခေတ်မှ ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ် မတိုင်မီခေတ်အတွင်း မြန်မာစာပေလောက၌ ထင်ရှားသော ပုဂ္ဂိုလ်တဦးလည်း ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အမျိုးသားပညာဝန် ဦးဖိုးကျားဟူသော အမည်သည် နိုင်ငံနှင့် အဝှမ်း နှံ့ပျံ့ကျော်ကြားခဲ့လေသည်။ မောင်ဖိုးကျားသည် မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၂၅၂ ခုနှစ် နှောင်း တန်ခူးလပြည့်၊ တနင်္လာနေ့တွင် ဟင်္သာတခရိုင်၊ နိဗ္ဗာန်ရွာတွင် ဖွားမြင်သည်။ မိဘများသည် ပရိက္ခရာကုန်သည် ဦးဖေ နှင့် ဒေါ်ဒေါင်းတို့ ဖြစ်ကြသည်။ မောင်ဖိုးကျားသည် သားချင်းလေးဦးအနက် အငယ်ဆုံး ဖြစ်သည်။ ခြောက်နှစ်သား အရွယ်တွင် ...

“ကြော့” နှင့် “ကျော့”

အသံထွက်ဆင်တူသော်လည်း အဓိပ္ပါယ်နှင့် အသုံးအနှုန်း လုံးဝကွဲပြားပါသည်။  ၁။ ကြော့ (ကရစ်၊ တချောင်းငင်၊ အောက်ကမြစ်) “ကြော့” ကို များသောအားဖြင့် အလှအပ၊ ကျော့ရှင်းမှုနှင့် သန့်ပြန့်မှု တို့တွင် သုံးပါသည်။ တင့်တယ်ခြင်း: ရုပ်ရည် သို့မဟုတ် အမူအရာ လှပကျော့ရှင်းသည်ကို ဆိုလိုသည်။ ဥပမာ - မူယာကြော့၊ ရုပ်ရည်ကြော့ရှင်းသည်။ သန့်ပြန့်စင်ကြယ်ခြင်း: ဝတ်စားဆင်ယင်မှု သပ်ရပ်သည်ကို ဆိုလိုသည်။ ဥပမာ - ဝတ်စုံအသစ်ဖြင့် ကြော့နေသည်။ ထူးခြားတောက်ပြောင်ခြင်း: အများထက် ထင်ရှားလှပသည်ကို ဆိုလိုသည်။ ဥပမာ - ကြော့ကြော့မော့မော့ နေထိုင်သည်။ ၂။ ကျော့ (ကသတ်၊ ယပက်လက်၊ တချောင်းငင်၊ အောက်ကမြစ်) “ကျော့” ကို များသောအားဖြင့် ဖမ်းယူခြင်း၊ ချည်နှောင်ခြင်း သို့မဟုတ် ထပ်မံပြုလုပ်ခြင်း တို့တွင် သုံးပါသည်။ ကျော့ကွင်းဖြင့်ဖမ်းခြင်း: သားကောင်ကို ကျော့ကွင်း (Noose/Snare) ဖြင့် ဖမ်းယူခြင်း။ ဥပမာ - သားကောင်ကို ကျော့သည်။ ပြန်လည်ပြုလုပ်ခြင်း: တစ်ခါပြီးသားကို နောက်တကြိမ် ထပ်မံပြုလုပ်ခြင်း (သို့မဟုတ်) နွေးခြင်း။ ဥပမာ - ဟင်းကို ပြန်ကျော့သည်။ (ဟင်းပြန်နွေးခြင်း)၊ အလုပ်ကို ပြန်ကျော့သည်။ ရစ်ပတ်ချည်နှောင်ခြင်း: ကြိုးဖြင့် ကျော့၍ ချည်ခြင်း။ ဥပမာ - ကြိ...

မူယာကြော့ ကိုယ်ဟန်ချီ စကားစု

ဆရာ မူရာကြော့ နဲ့ မူယာကြော့ ဘယ်ဟာ အမှန်လဲ သိပါရစေ။ "မူယာကြော့ ကိုယ်ဟန်ချီ" ဆိုသည့် စကားစုသည် မြန်မာ့ဂန္ထဝင်ဂီတနှင့် စာပေလောကတွင် အမျိုးသမီးတို့၏ နွဲ့နှောင်းတင့်တယ်သော အမူအရာနှင့် သွားလာလှုပ်ရှားပုံကို အလွန်အနုပညာမြောက်စွာ ဖော်ပြထားသည့် စကားစုဖြစ်ပါတယ်။ အဆိုပါစကားစုကို အပိုင်းလိုက် ခွဲခြားကြည့်လျှင် အဓိပ္ပါယ် ပိုမိုထင်ရှားတယ်။  ၁။ မူယာကြော့ မူယာ: အမူအရာ၊ ဟန်ပန်။ ကြော့: သန့်ပြန့်စင်ကြယ်ခြင်း၊ လှပတင့်တယ်ခြင်း၊ ထူးခြားတောက်ပြောင်ခြင်း။ ဆိုလိုရင်း: အမူအရာမှာ အလွန်တင့်တယ်လှပပြီး ကျော့ရှင်းနေသည်ဟု ဆိုလိုပါတယ်။ ၂။ ကိုယ်ဟန်ချီ ကိုယ်ဟန်: ခန္ဓာကိုယ်၏ တည်နေဟန်၊ ကိုယ်နေဟန်ထား။ ချီ: လှမ်းခြင်း၊ ကြွခြင်း၊ စတင်ခြင်း (ဥပမာ - ခြေလှမ်းချီသည်)။ ဆိုလိုရင်း: ကိုယ်နေဟန်ထားကို ကြွကြွရွရွဖြင့် လှပစွာ လှုပ်ရှားသွားလာခြင်းကို ဆိုလိုပါတယ်။ "မူယာကြော့" တေရေး - ဦးဘသိန်း (မန္တလေး) မူရင်းအဆိုတော် - ပြည်တော်စိုး (လိုက်ရှာရင် ပြန်ဆိုအမည်တွေသာ တွေ့ရတယ်။ ခေတ်ကလည်း မူရင်းတွေပျောက်၊ မူရင်းတွေပြင်၊ မူလွဲ မူမှားတွေ သင်။) မူယာကြော့ ကိုယ်ဟန်ချီ ရွှေချည်ငွေချည် မြကျောက်ပုလဲ အသွင်တူညီ ပြုံးချိုချို မခို့တခို့...