မုန်လာဥဖြူ (Parsnip)

မုန်လာဥဖြူ (Pastinaca sativa) သည် မုန်လာဥနီ (Carrot)၊ နံနံပင် (Parsley) တို့နှင့် မျိုးနွယ်တူ အပင်မျိုး ဖြစ်သည်။ ပုံသဏ္ဌာန်မှာ အရောင်ဖျော့တော့တော့ရှိသော မုန်လာဥနီနှင့် တူသော်လည်း အာဟာရဓာတ် ပိုမိုကြွယ်ဝသည့်အပြင် အနည်းငယ် စပ်ရှိရှိနှင့် အခွံမာသီး နံ့သင်းသင်းရှိသော အချိုအရသာ ရှိသည်။ ၎င်းတို့သည် အဖြူရောင်မှသည် ခရင်မ်ရောင်၊ အဝါနုရောင်အထိ ရှိတတ်ကြပြီး ဆီးနှင်းစတင် ကျဆင်းပြီးချိန်တွင် ခူးဆွတ်ပါက ပို၍ ချိုမြိန်သော အရသာကို ရရှိနိုင်သည်။

ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ အကျိုးကျေးဇူးများ

ဗီတာမင်စီ (Vitamin C) မြင့်မားစွာ ပါဝင်သည်။ မုန်လာဥဖြူ အစိမ်း တခွက်စာတွင် ဗီတာမင်စီ ၂၃ မီလီဂရမ်ခန့် ပါဝင်ရာ ၎င်းသည် တနေ့တာ လိုအပ်ချက် (DRI) ၏ ၂၆ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ရှိသည်။ ချက်ပြုတ်လိုက်ပါက ဗီတာမင်စီဓာတ် အနည်းငယ် လျော့ပါးသွားသော်လည်း တနေ့တာ လိုအပ်ချက်၏ ၂၂ ရာခိုင်နှုန်းခန့်ကိုမူ ဆက်လက် ပေးစွမ်းနိုင်ပါသေးသည်။

ကိုယ်ခံအားစနစ်ကို အားကောင်းစေခြင်း: ဗီတာမင်စီသည် ကိုယ်ခံအားစနစ်ကို မြှင့်တင်ပေးပြီး ရောဂါပိုးများကို တိုက်ဖျက်ပေးသည့် သွေးဖြူဥများကို အထောက်အကူပြုသည်။ တနေ့လျှင် ဗီတာမင်စီ ၁၀၀ မှ ၂၀၀ မီလီဂရမ်ခန့် စားသုံးပေးခြင်းဖြင့် အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ကူးစက်ရောဂါများနှင့် နာတာရှည်ရောဂါအချို့ ဖြစ်ပွားနိုင်ခြေကို လျော့ကျစေသည်။

အစာခြေစနစ်ကို ကောင်းမွန်စေခြင်း: မုန်လာဥဖြူသည် အမျှင်ဓာတ် ရရှိရာ အရင်းအမြစ်ကောင်း တခုဖြစ်ပြီး တခါစားလျှင် ၅ ဂရမ်မှ ၇ ဂရမ်အထိ ရရှိနိုင်သည်။ အမျှင်ဓာတ်သည် အစာများကို အစာခြေလမ်းကြောင်းတလျှောက် ကောင်းမွန်စွာ ရွေ့လျားစေပြီး အူလမ်းကြောင်း ကျန်းမာရေးကို မြှင့်တင်ပေးသည်။

ဆီးချိုရောဂါ ထိန်းညှိပေးခြင်း: အမျှင်ဓာတ်သည် သွေးတွင်း သကြားဓာတ် ရုတ်တရက် မြင့်တက်မသွားအောင် သကြားစုပ်ယူမှုကို နှေးကွေးစေသည်။ မုန်လာဥဖြူတွင် ဂလိုင်ဆီးမစ် အညွှန်းကိန်း ၅၂ ရှိသော်လည်း အမျှင်ဓာတ် များပြားသဖြင့် သကြားဓာတ်များကို တပြိုင်နက်တည်း စုပ်ယူခြင်း မရှိစေရန် ကာကွယ်ပေးသည်။

နှလုံးနှင့် သွေးကြော ကျန်းမာရေးကို ထောက်ကူခြင်း: ဗီတာမင်စီအပြင် ပိုတက်စီယမ် (Potassium) လည်း ကြွယ်ဝစွာ ပါဝင်သည်။ ပိုတက်စီယမ်သည် နှလုံး၏ လုပ်ဆောင်ချက်ကို ကူညီပေးခြင်း၊ သွေးဖိအားကို ထိန်းညှိပေးခြင်းနှင့် ကျောက်ကပ်၌ ကျောက်တည်ခြင်းကို လျော့နည်းစေခြင်း စသည့် အကျိုးကျေးဇူးများကို ပေးစွမ်းသည်။

ပါဝင်သော အာဟာရဓာတ်များ

ထုံးဓာတ် (Calcium)၊ ဗီတာမင်စီ၊ သံဓာတ်၊ ဖောလိတ် (Folate)၊ နီယာစင် (Niacin)၊ ရိုင်ဘိုဖလေဗင် (Riboflavin)၊ ပိုတက်စီယမ်၊ မဂ္ဂနီဆီယမ် နှင့် ဗီတာမင်ကေ (Vitamin K)။

မုန်လာဥဖြူ အစိမ်း တဝက်စာတွင် ပါဝင်သော ပမာဏ -

ကယ်လိုရီ: ၁၀၀ kcal

ပရိုတင်း: ၂ ဂရမ်

အဆီဓာတ်: ၀ ဂရမ်

ကာဗိုဟိုက်ဒရိတ်: ၂၄ ဂရမ်

အမျှင်ဓာတ်: ၇ ဂရမ်

သကြားဓာတ်: ၆ ဂရမ်

ဆိုဒီယမ်: ၁၃ မီလီဂရမ်

အသုံးပြုပုံ

မုန်လာဥဖြူကို စူပါမားကတ်များတွင် တနှစ်ပတ်လုံး ဝယ်ယူနိုင်သော်လည်း ဆောင်းဦးနှောင်းပိုင်းမှ နွေဦးအစောပိုင်းအထိမှာ အရသာ အရှိဆုံး အချိန်ဖြစ်သည်။ အလတ်စား အရွယ်အစားများသည် ပို၍ ချိုပြီး အမျှင်နည်းသဖြင့် ပိုမို ကောင်းမွန်သည်။

စားသုံးနည်း လမ်းညွှန်ချက်အချို့ -

မုန်လာဥဖြူကို ပါးပါးလှီး၍ ကြွပ်နေအောင် ဖုတ်စားခြင်း။

ပဲနီလေး၊ မှိုတို့နှင့် ရောနှော၍ သတ်သတ်လွတ် ဟင်းလျာအဖြစ် ချက်စားခြင်း။

မုန်လာဥဖြူကို ခြစ်၍ အသုပ် (Salad) ထဲတွင် ထည့်စားခြင်း။

အာလူးနှင့် ရောနှော၍ ဟင်းအဖြစ် ပြင်ဆင်ခြင်း။

ပျားရည် (သို့မဟုတ်) မေပယ်လ်ရည် ဆမ်း၍ အိုးကင် ဖုတ်စားခြင်း။

ကိတ်မုန့် အချိုပွဲများတွင် ထည့်သွင်း အသုံးပြုခြင်း။

မြန်မာလူမျိုးတွေ မုန်လာဥဖြူကို စားသုံးကြတဲ့ နည်းများ

၁။ မုန်လာဥဖြူနှင့် ငါးရံ့ခြောက် ဆီလည်ရေလည်ချက်

အညာဒေသနှင့် မြန်မာအိမ်ထောင်စု အများအပြားတွင် လူကြိုက်အများဆုံး နည်းလမ်း ဖြစ်ပါသည်။ မုန်လာဥဖြူ၏ အချိုဓာတ်နှင့် ငါးရံ့ခြောက်၏ အငန်ဓာတ်၊ အနံ့တို့ ပေါင်းစပ်လိုက်လျှင် အလွန် ထမင်းမြိန်ပါသည်။

ချက်နည်း: ငါးရံ့ခြောက်ကို ရေနွေးစိမ်၍ ထုထောင်းထားပါ။ ကြက်သွန်နီ၊ ဖြူ၊ ငရုတ်သီးမှုန့်တို့ကို ဆီသတ်ပြီး ငါးရံ့ခြောက်နှင့် မုန်လာဥဖြူကို ထည့်၍ ဆီလည်ရေလည် ချက်စားခြင်း ဖြစ်ပါသည်။

၂။ မုန်လာဥဖြူ ချဉ်ရည်ဟင်း

မုန်လာဥဖြူကို အတုံးကြီးကြီး တုံး၍ ချဉ်ပေါင်ဟင်း (သို့မဟုတ်) တခြား ဟင်းသီးဟင်းရွက်မျိုးစုံဖြင့် ရောနှောကာ ချဉ်ရည်ဟင်း ချက်လေ့ရှိကြပါသည်။

ချက်နည်း: ပုစွန်ခြောက် (သို့မဟုတ်) ငါးခြောက်လေးဖြင့် မန်ကျည်းသီးမှည့် ခပ်ကာ ချဉ်ရည်ဟင်း ချက်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ၎င်းသည် ကိုယ်တွင်း အပူအပုပ်များကို ကင်းစင်စေသည်ဟု ယုံကြည်ကြပါသည်။

၃။ မုန်လာဥဖြူ အချိုချက် (သို့မဟုတ်) ဟင်းချို

ကလေးများနှင့် သက်ကြီးရွယ်အိုများအတွက် အစာကြေညက်လွယ်စေရန် မုန်လာဥဖြူကို အချိုချက် ချက်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။

ချက်နည်း: ကြက်သား (သို့မဟုတ်) ပုစွန်အစိုဖြင့် မုန်လာဥဖြူကို နူးနေအောင် ချက်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ နံနံပင်လေး ခပ်လိုက်လျှင် အနံ့ရော အရသာပါ ပြည့်စုံသွားပါသည်။

၄။ မုန်လာဥဖြူ အသားတုနှင့် ကြော်ချက်

သတ်သတ်လွတ် စားသုံးသူများအတွက် မုန်လာဥဖြူကို ပဲပြား (သို့မဟုတ်) အသားတုတို့ဖြင့် ဆီသတ်ကာ ကြော်ချက် ချက်စားခြင်း ဖြစ်ပါသည်။

၅။ မုန်လာဥဖြူ သုပ် (သို့မဟုတ်) ချဉ်ဖတ်

တခါတရံ မုန်လာဥဖြူကို ပါးပါးလှီး၍ ဆားနယ်ကာ ချဉ်ဖတ် တည်ထားတတ်ကြပါသည်။ ထိုချဉ်ဖတ်ကို ဆီ၊ ကြက်သွန်နီ၊ ငရုတ်သီးစိမ်းတို့ဖြင့် ပြန်သုပ်စားခြင်းကလည်း လျှာ၌ အရသာ အသစ်တမျိုးကို ပေးစွမ်းပါသည်။

မုန်လာဥဖြူ (Parsnip) သည် မူလက အနောက်တိုင်း ဟင်းသီးဟင်းရွက် ဖြစ်သော်လည်း မြန်မာ့ချက်နည်းများဖြင့် ပေါင်းစပ်လိုက်သောအခါ မြန်မာ့လျှာနှင့် ကိုက်ညီသော အာဟာရပြည့် ဟင်းလျာများ ဖြစ်လာပါသည်။

ဒေါက်တာတင့်ဆွေ