Skip to main content

Posts

Showing posts from April, 2026

မြန်မာစာလုံးပေါင်းသတ်ပုံကျမ်း

(စာသားကူးယူချက်) ပုံ (၁) - မျက်နှာဖုံး ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံတော် အစိုးရ ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန မြန်မာစာအဖွဲ့ဦးစီးဌာန မြန်မာစာလုံးပေါင်းသတ်ပုံကျမ်း ပုံ (၂) - စာမျက်နှာ ၉၂ တ တကတဲ တကာ တကား တကားကား တကူးတက တကူးတကန့် တကပ်ကပ် မှ တဝုတ်ဝုတ် တကပ်ကပ် (-လုပ်-)၊ တကယ်တမ်း၊ တကျကျူစီ၊ တကျက်ကျက် (-ရန်ဖြစ်-)၊ တကျည်ကျည် (-ငို-)၊ တကျည်းလွဲ၊ တကျယ်ပကတ်ပင်၊ တကြော်ကြော် (-အော်-)၊ တကြုတ်ကြုတ် (အူ-မြည်-)၊ တကွ၊ တကွဲတပြား၊ တကြွကြွတရွရွ၊ တခမ်းတနား၊ တချို့၊ တချို့တလေ၊ တချို့တဝက်၊ တခြား၊ တခြားတပါး၊ တခြိမ့်ခြိမ့် (ဆိုင်း-တီး-)၊ တချောင်းချောင်း (ချူ-မြည်-)၊ တချွတ်ချွတ် (မြည်သံ)၊ တငေးတမော၊ တငိုင်တရီ၊ တငြိမ့်ငြိမ့်၊ တစပြင်၊ တစိ၊ တစိတစောင်းကြီး၊ တစိတလှည့်၊ တစီးတစောင်း၊ တစုတရုံး၊ တစုတလုံး၊ တစေတစောင်း၊ တစိုးတစိ၊ တစောင်း၊ တစည်းတပေါင်း၊ တစည်းတရုံး၊ တစည်းတလုံး၊ တစည်းတဝေး၊ တစိမ်းစိမ်း (-ကြည့်-)၊ တစိမ့်စိမ့် (မိုး-ရွာ-)၊ တဇိမ့်ဇိမ့် (မိုး-ရွာ-)၊ တဇွတ်ဇွတ် (ထမင်း-စား-)၊ တဇောက်ကန်း၊ တညီတညွတ်၊ တညင်းပင်၊ တညင်းလုံး၊ တတိယ၊ တတန်တက၊ တတွတ်တွတ် (-ရွတ်-)၊ တထေရာတည်း၊ တထပ်ချ၊ တဒင်္ဂပဟာန်၊ တဒိတ်ဒိတ် (-မြည်-)၊ တဒုတ်ဒုတ် (-မြည်-)။ ပုံ (၃) - စာမျ...

"မဟုတ်တန်းတရား"

မဟုတ်တန်းတရား နဲ့ မဟုတ်တမ်းတရမ်းဘယ်ဟာအမှန်ပါလဲဆရာ "မဟုတ်တန်းတရား" ဟူသော အသုံးအနှုန်းသည် မြန်မာစကားပြောနှင့် စာပေတွင် "မတော်မတရား" သို့မဟုတ် "အဓိပ္ပါယ်မရှိသော၊ လက်ခံနိုင်စရာမရှိသော" အပြုအမူနှင့် စကားများကို ရည်ညွှန်းရာ၌ အသုံးပြုပါသည်။ ဆရာ့မူဖြစ်သော "တ" သတ်ပုံကို အခြေခံ၍ ယင်းဝေါဟာရ၏ အဓိပ္ပါယ်နှင့် အသုံးအနှုန်းကို အောက်ပါအတိုင်း ရှင်းလင်းတင်ပြအပ်ပါသည်။ ၁။ အဓိပ္ပါယ် မဟုတ်တန်းတရား: မဟုတ်သည်ကို အဟုတ်လုပ်၍ ပြောဆိုခြင်း၊ တရားမျှတမှု မရှိခြင်း၊ ယုတ္တိမရှိခြင်း။ အနီးစပ်ဆုံးအသုံးများ: မဟုတ်မတရား၊ မဟုတ်ကဟုတ်က၊ မဟုတ်တရုတ်။ ၂။ အသုံးအနှုန်း ဥပမာများ စကားပြောတွင်: "သူက ငါ့ကို မဟုတ်တန်းတရားတွေ လာစွပ်စွဲနေတယ်။" (အခြေအမြစ်မရှိဘဲ စွပ်စွဲခြင်း) အပြုအမူတွင်: "လူတယောက်အပေါ်မှာ ဒီလို မဟုတ်တန်းတရား လုပ်တာမျိုးဟာ ဘယ်လိုမှ မသင့်တော်ဘူး။" (မတရားပြုကျင့်ခြင်း) ၃။ သတ်ပုံမှတ်ချက် ဤစကားလုံးတွင် "တန်း" ကို အသုံးပြုထားခြင်းမှာ "အတန်းအစား" သို့မဟုတ် "အစဉ်အဆက်" ဟု အဓိပ္ပါယ်ယူနိုင်ပြီး၊ တရားသဖြင့် မဟုတ်သော အရာများကို တဆက်တစပ်တည်း (သိ...

"လျက်" နှင့် "လျှက်"

ဆရာ ရှင် ဦးထိပ်ထားလျှက် ဦးထိပ်ထားလျက် ဘယ်ကမှန်ပါသလဲရှင် ဦးထိပ်ထားလျက် ၁။ "လျက်" (ကိရိယာဝိဘတ်/ပစ္စုပ္ပန်ပြ) "လျက်" ကို အဓိကအားဖြင့် အခြေအနေတခု ဖြစ်ပေါ်နေဆဲ သို့မဟုတ် ဖြစ်ပျက်နေသည်ကို ပြဆိုရာတွင် သုံးပါသည်။ • အခြေအနေပြ: အိပ်လျက်၊ ထိုင်လျက်၊ သွားလျက်၊ ရှိလျက်။ • ဆက်စပ်ပြ: သိပါလျက်နှင့် မပြောဘူး။ (သိနေသော်လည်းဟု ဆိုလိုသည်) • ပစ္စည်းအမျိုးအမည်: အုန်းလျက် (ယို)၊ ထန်းလျက်။ • ဥပမာ: "ဆရာတော်သည် တရားဟောကြားလျက် ရှိပါသည်။" ________________________________________ ၂။ "လျှက်" (လျှာဖြင့် ပြုလုပ်သော အပြုအမူ) "လျှက်" ကို လျှာဖြင့် ရက်ခြင်း၊ လျှာဖြင့် အရသာခံခြင်း စသည့် အပြုအမူများတွင်သာ သုံးပါသည်။ • အပြုအမူ: လျှာဖြင့် လျှက်သည်။ • ဥပမာ: "ခွေးကလေးသည် သခင်၏လက်ကို လျှာဖြင့် လျှက်နေသည်။" • အခြား: ခွေးလျှက် (အပင်တမျိုး)။ ________________________________________ နှိုင်းယှဉ်ချက် (မှတ်ရန်) စာလုံး အဓိပ္ပာယ်အနှစ်ချုပ် ဥပမာ လျက် ဖြစ်ပေါ်နေဆဲ (Verb suffix) ထိုင်လျက်၊ စားလျက်၊ ထန်းလျက်။ လျှက် လျှာဖြင့်ရက်ခြင်း (Licking) လျှာဖြင့...

ရာသီမသိ ပန်းနဲ့ညှိ

ဆောင်းတွင်းရောက်တိုင်း အရွက်ဟူသမျှကြွေ အပွင့်တွေကြွေ တပင်လုံး ကတုံးသာဖြစ်ခဲ့ရတဲ့ ပန်းပင် နှင်းရာသီကုန်လို့ မိုးလေးကျလာတာနဲ့ ဝေစည်စိမ်းစိုလာပြီ။ အဖြူရောင် ဘောလုံးလို ပန်းတွေ အဆုပ်လိုက်အဆုပ်လိုက် ပွင့်လာပြီ။ အမည်နာမတွေကတော့ များတယ်။ Viburnum - Koreanspice Viburnum carlesii Eastern Snowball Bush Viburnum opulus 'Sterile' European Cranberry Bush European Snowball Bush Koreanspice viburnum အရိုးပြိုင်းပြိုင်း ခါးမကိုင်းဘဲ နှစ်စဉ်နှစ်တိုင်း ရှင်သန်ပါတယ်။ သဘာဝဒဏ် ခံနိုင်ရည်ရှိကြပါစေသတည်း။ ဒေါက်တာတင့်ဆွေ

"စီး" နှင့် "စည်း

(ပန်းတစည်း အမျိုးသမီးစီးဖိနပ်) အမျိုးသမီးစီးအဖွဲ့ အမျိုးသမီးစည်းအဖွဲ့ အမှန်ပြောပေးပါဆရာ ကျေးဇူးပြုပီး(ပြီး) မြန်မာစာအရေးအသားတွင် "စီး" နှင့် "စည်း" သည် အသံထွက်ဆင်တူသော်လည်း အဓိပ္ပာယ်နှင့် အသုံးအနှုန်း လုံးဝကွဲပြားပါသည်။  ၁။ "စီး" (အသုံးများသော စာလုံးများ)"စီး" ကို အဓိကအားဖြင့် အထက် မှအောက်သို့ စီးဆင်းခြင်း၊ ယာဉ်ယန္တရားကို အသုံးပြုခြင်း သို့မဟုတ် ပိုင်ဆိုင်ခြင်း သဘောများတွင် သုံးပါသည်။ စီးဆင်းခြင်း: ရေစီး၊ သွေးစီး၊ မျက်ရည်စီး။ ယာဉ်စီးခြင်း: မြင်းစီး၊ လှေစီး၊ လေယာဉ်စီး၊ ကားစီး။ ဖိနပ်/စွပ်ခြင်း: ဖိနပ်စီး၊ ခြေအိတ်စီး။ ပိုင်ဆိုင်/လွှမ်းမိုးခြင်း: စီးပွားရေး၊ အောင်ပွဲစီး၊ နယ်စီးမင်း။ အရေအတွက် (စုံ): ဖိနပ် တစီး၊ နားကပ် တစီး (အစုံကို ဆိုလိုခြင်း)။ အခြား: စီးနင်း၊ စီးကြို (ကြိုဆိုခြင်း)။ ၂။ "စည်း" (အသုံးများသော စာလုံးများ)"စည်း" ကို အဓိကအားဖြင့် စုစည်းခြင်း၊ တားဆီးခြင်း သို့မဟုတ် ကန့်သတ်ချက်များတွင် သုံးပါသည်။ စုစည်းခြင်း: ထင်းစည်း၊ စပါးစည်း၊ စာအုပ်စည်း၊ စုစည်း။ တားဆီး/ကန့်သတ်ခြင်း: စည်းရိုး၊ စည်းဝိုင်း၊ စည်းကမ်း၊ စည်းချက် (ဂီတ)။ နယ်နိ...

"ရေလိုခန်းခြောက်ပါစေသား"

ချစ်တဲ့သူငယ်လေ သူငယ်ချင်းကောင်း ယောင်းမတို့လေ။   ။ ရှင်လူထွက်သစ်၊   ဆယ့်သုံးနှစ်က ချစ်တဲ့သူကို၊         အယူတခြား မိထွေးများက၊      ဆီးတားဆို ရစ်ကို ထောင်ကာ ထားရတယ်။   ။ နွမ်းနယ်တစေ့ ရှေးကမ္ဘာ ကြမ္မာငွေ့ကြောင့် မတွေ့ရတာ၊            ကြာတောင်းကြာမှ မျက်နှာတူရူ၊           သူလည်းအလာ မယ်သာအမျှော်၊      နေဝင်ကျော် ထွေးတော်အိမ်ပါး၊   တောင်ဆီနားသို့ ယာသွားပို့ပြန်၊         စောင်းလျားခြံနှင့် လက်ပံပင်ရှေ့၊         ကျဉ်းမြောင်းကွေ့ တွေ့သောအခါ၊ ပုဝါရက်သစ်၊           မယ်ကပေးတဲ့ ပိုးသေးမဲပါ၊             ခေါင်းပေါင်းပြာ လည်မှာရစ်လို့၊        ဖွင့်လှစ်ကယ်မဆို ပခုံးဘယ်တင်၊         မယ့်ကျောပြင် လက်တင်ရပ်လို့၊      မတ်တတ်ကယ်ငို မောင့်ကိုစိမ်းကား၊ မယ် နှမက ဆိုသလား။   ။ တို...

ဆဋ္ဌသင်္ဂီတိပုစ္ဆက၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ၊ နိုင်ငံတော်ဩဝါဒါစရိယ

ကျေးဇူးတော်ရှင် မဟာစည်ဆရာတော်ဘုရားကြီး ရေးသားစီရင်တော်မူသည့် မဂ်၊ ဖိုလ်၊ နိဗ္ဗာန်သို့ အမြန်ဆိုက်ရောက်စေနိုင်သော ဝိပဿနာရှုနည်းကျမ်း ပထမတွဲ သာသနာ - ၂၅၅၈                      ကောဇာ - ၁၃၇၆                      ခရစ် - ၂၀၁၄ ပုံ (၁) - ရဟန်းတော်တို့၏ သီလ (စာမျက်နှာ ၃၁) သူ့မှာ အများကြီး စိတ်မကောင်း ဖြစ်ရှာလိမ့်မည်။ ငါခုအကဲ့ရဲ့ ခံရသည်မှာလဲ အပြစ်မရှိတဲ့သူကို ကဲ့ရဲ့ခဲ့ဘူးလို့ ဖြစ်ပေလိမ့်မည်။ ဝဋ်ကြွေးရှိတဲ့အတွက် ခံရသည်မှာ စိတ်နာဘွယ်မရှိပေ။ ဤသို့ စသည်ဖြင့် သင့်တော်အောင် နှလုံးသွင်းအပ်၏။ တနည်းကား—ကဲ့ရဲ့ခြင်းသည် လူတိုင်းနှင့် သက်ဆိုင်သော လောကဓံတရားပေတည်း။ မြတ်စွာဘုရားသော်မှ တွေ့ကြုံရသေး၏။ ငါ့မှာ အဘယ်ကြောင့် မတွေ့ကြုံဘဲ ရှိအံ့နည်း။ ဤလောကဓံနှင့် တွေ့၍ စိတ်ဖောက်ပြန်ခြင်းမှာလဲ လူအများနှင့် ဆိုင်၏။ သည်းခံနိုင်ခြင်းသည်ကား မြင့်မြတ်သော သူတော်ကောင်းတို့နှင့်သာ ဆိုင်၏။ ငါသည် မြင့်မြတ်သော သူတော်ကောင်းတို့၏ လမ်းကိုသာ လိုက်မည်။ မြတ်စွာဘုရားက ဆုံးမတော်မူသည်မှာ—လူဆိုးများက မိမိကိုယ်ကို လွှဖြင့် တိုက်ဖြတ်သော်...

"တရားဦး ဟောလှည့်ပါ"

'ကာမဘောင်  ရှုပ်အထွေးကိုလှ  ပျိုလေးမယ်  မခင်လို့  ရုန်းချင်ပြီ' ဆုပန်ကြားသူရဲ့ တားမြစ်ဘို့  ခွင့်မသာ။   ။ နှစ်ကိုယ်တွဲ ကာပ သည်ဝဲ  သံသရာက သောင်ခေမာ ဟိုတဖက်ဆီသို့ ဖောင်မဂ္ဂင်  ဆင်ကာကူးမယ်လို့ ဆုထူးကို  ပန်ညီသော်လဲ့ ပါရမီ  မောင်မရင့်သော်ကြောင့် သွားနှင့် သက်လျာ။   ။ ဇာတ်မတူ  အမူကြမ်းသူဖြင့် သောင်ကမ်း  မမြင်နိုင်လို့ တပင်တိုင်  နာဝါပျက်လိုပ သံသရာ  သည်ဂယက်မှာလှ စုန်တခါ  ဆန်တချက်ကယ်နဲ့ မျောလျှက်ကွဲ့  ယောင်ချာချာ တွယ်ရာဖြင့်  ရှိနိုင်ဘူး။   ။ သို့အကြောင်း  ရယ်ကြောင့် ချစ်ဟောင်း  နွယ်သာကီရဲ့ ပါရမီ  ပြည့်လျှံဖြိုးကာပ တန်ခိုးတွေ  တလူလူနဲ့ ဘိက္ခူနီ  ထေရီဖြစ်တော့ခါ မောင်ချစ်ကို  မယ်သနားတာဖြင့် တရားမွန်  မှန်သဘောကို ဟောလှည့် အဦး။   ။ (မင်းသုဝဏ်) #ရှေးစာကဗျာများ ကျေးဇူး။ ဒေါက်တာတင့်ဆွေ

"သက္ကရာဇ်"

သက္ကရာဇ် လို့ ဘာကြောင့် ရေးသားပါနည်း (၁) "သက္ကရာဇ်" ဟု ရေးသားရခြင်းမှာ ပါဠိဘာသာစကားမှ ဆင်းသက်လာသော ဝေါဟာရဖြစ်ပြီး ရင်းမြစ်အားဖြင့် "သက" နှင့် "ရာဇ" ဟူသော ပုဒ်နှစ်ခု ပေါင်းစပ်ထားခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ၁။ ပုဒ်ရင်းမြစ် အဓိပ္ပာယ် သက (Saka): "သက" မင်းဆက် သို့မဟုတ် "သက" တိုင်းပြည်ကို အုပ်စိုးသောမင်းကို ဆိုလိုသည်။ ရာဇ (Rāja): "မင်း" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ထို့ကြောင့် သက္ကရာဇ် ဆိုသည်မှာ "သကမင်းတို့ အုပ်စိုးသော ကာလမှစ၍ ရေတွက်သော နှစ်အရေအတွက်" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပါသည်။ ၂။ သမိုင်းကြောင်း နောက်ခံ အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင် အေဒီ ၇၈ ခုနှစ်ခန့်က နန်းတက်ခဲ့သော သကမင်း (King Shalivahana) သည် မိမိနန်းတက်သောနှစ်ကို အစပြု၍ နှစ်အရေအတွက်ကို ရေတွက်စေခဲ့သည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ "သကရာဇ" (သကမင်း၏ နှစ်) ဟု ခေါ်တွင်ခဲ့ပြီး မြန်မာနိုင်ငံသို့ ထိုရေတွက်ပုံစနစ် ရောက်ရှိလာသောအခါ မြန်မာမှုပြု၍ "သက္ကရာဇ်" ဟု ရေးသားသုံးနှုန်းခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ၃။ သတ်ပုံသဘောတရား ပါဠိသဒ္ဒါစည်းကမ်းအရ "သက" နှင့် "ရာဇ" ပေါင်းစပ်ရာတွင် - "သက" ၏ နောက်တွင်...

ကိုတံငါ လှေယာဉ်စီးပါလို့ ပိုက်ကြီးနဲ့ ရေချလာ

မေးခွန်းတခု = တငါနဲ့ တံငါ ဘယ်ဟာအမှန်လဲ ပြန်စာ (၁) တံငါ = ငါးဖမ်းခြင်းဖြင့်အသက်မွေးသူ။ တံငါနားနီး တံငါ၊ မုဆိုးနားနီး မုဆိုး တံငါကွန်တိုင်  တံငါတာရာ မျောက်တံငါများကို အရှေ့တောင်အာရှတွင် တွေ့ရလေ့ ရှိသည်။ (၂) တပေါင်းလဘွဲ့ (ဦးကြင်ဥ) သြော်… ဂိမှာန်အတာ ချိန်အခါကို စိန်ကြာညောင်လွ ရောင်ကြိုးကြွမှာ အလှငယ် ထူးချွန် သုံးရွေ့မှူး ကြော့ကြူးလွန်တို့ လွမ်းဝှန်ငယ် ရှည်ပြန့် ဆည် မတန့်အောင် ငွေနားပန့်ရှင် တောင်မီးခင်လည်း မနှင်ထွန်တိုက် ချွန်စူးငယ်စိုက်လို့ အလိုက်ကယ် စာရေ စဉ်ဆက်မျိုးလာ ကြက်ရိုးစာနှင့် ဘာသာငယ် ပွေသည် ခေါင်ရေပျော်ပွဲ ဖွဲ့ကြတယ်။   ။ တံငါလောင်းလှေ တပုံတသီး ဒေါင်ဒင်တီးလို့ ယဉ်စီးငယ် တွေသည် ကြည်ရေညိုလဲ့ စိမ်းမြတယ်။   ။ ပြဘင်္ကရု ဖန်နေနန်းလဲ ပြင်ခန်းလုမို့ ဖဂ္ဂုမာသံ လအဖန်ကို ဘယ်ဉာဏ်ပိုင်ရှင် မလွမ်းအောင် ဆင်ပါ့မယ်။   ။ (၃) ယမုန္နာ ပတ်ပျိုး  ယမုန်နာ သီတာသောင်ခြေဦးမှာလလေ သနားဖွယ် လူနှယ်ခေါ်သံထူးလို့လေး ကြည်နူးဖွယ့် မယ့်တကိုယ် ရွှေဟင်္သာ မောင်နှံငှက်ကယ်တို့ ကြင်ဖေါ်မှာ ကြင်ဖေါ်ဘက်ကယ်နှင့် တူပျော်ပျော် ဘယ်ခါမှစက်ရပါ့ လည်ယှက်ကာ သူတို့လို  မဖိုခေါ်သံ လူ့နှယ်သ...

အများစုက သူငယ်တန်းအဆင့်သာရှိတဲ့စာကို မှန်အောင် မရေးတတ်ကြပါ

နဲနဲ ကြည့်ပေးပါအုံးဆရာရေ "မိသားစု ပျော်ရွှင်းပွဲး" "ပျော်ရွှင်ပွဲ" ရေးတာ မှားနေကြောင်း ထောက်ပြတဲ့ပုံတခု ပို့ပါတယ်။ ကျေးဇူး။ စာရေးတာတွေ မှားနေကြောင်း တင်ပြတဲ့အခါ တချို့က ကလေးတွေထင်တယ်တဲ့။ မဟုတ်ပါ။ ကျန်းမာရေးမေးခွန်းမေးသူတွေ အသက်-ကျား-မ သိရတယ်။ ကလေးတွေ မဟုတ်ပါ။ တချို့က ပညာနည်းလို့နေမှာပါတဲ့။  မဟုတ်ပါ။ ကျန်းမာရေးမေးခွန်းမေးသူတွေ အသက်-ကျား-မ သာမက တချို့ဆို ရာထူးတာဝန်တွေကိုပါ သိရတယ်။  တချို့က အလွယ်ရေးတာထင်ပါသတဲ့။ မဟုတ်ပါ။ "ရွှင်" ကို ဝစ္စပေါက်အပိုပါ ထည့်ရေးတာ ပိုမလွယ်ပါ။ "ပွဲ" မှာလည်း ဝစ္စပေါက်အပိုပါ ထည့်ရေးတာ ပိုမလွယ်ပါ။ တချို့က "ကောင်းမှု" ကို "ကောင်းမှု့" လိုရးကြတယ်။ ကုသိုလ်အပိုမရပါ။ အောင်မြစ်ရောဂါစာထဲမှာ အမှားသက်သေတွေ အများကြီး တင်ပြထားပါတယ်။ တချို့က "မန္တလေး" ကို "မန်းလေး" တဲ့။ မန္တလေး စာဖြစ်အောင် ၅ ချက်ရိုက်ရပြီး "မန်းလေး" ဖြစ်အောင် ၇ ချက်ရိုက်ရတယ်။ ရမ်းပြော၊ ရမ်းဝေဘန်၊ ရမ်းပြီး အကောင်း အဆိုးပြောတာတွေက မှန်လေ့ မရှိပါခင်ဗျား။ "အများစုက သူငယ်တန်းအဆင့်သာရှိတဲ့စာကို မှန်အောင် မရေးတတ်ကြပါ" ဒ...

ရှေ့တိုး ထမ်းပိုး၊ နောက်ဆုတ် လှည်းထုပ်

ဆရာ ရှေ့တိုးထမ်းပိုး နောက်ဆုတ်လှည်းထုပ် ဆိုတဲ့ စကားအ​ကြောင်း သိပါရစေ။ ရှေ့တိုးထမ်းပိုး နောက်ဆုတ်လှည်းထုတ် = ရှေ့တွင်လည်း ထမ်းပိုး၊ နောက်တွင်လည်း လှည်းထုပ်အကြား ရောက်နေရသော နွားကဲ့သို့ အခက်အခဲ နှစ်ခုကြားတွင် မတိုးသာ မဆုတ်သာ ရောက်ရှိနေသည်။  "ရှေ့တိုး ထမ်းပိုး၊ နောက်ဆုတ် လှည်းထုပ် ဆိုသလို မတိုးသာ မဆုတ်သာ အကျပ်အတည်းကြီးထဲ ကျရောက်နေသဖြင့်..." “ရှေ့တိုးထမ်းပိုး၊ နောက်ဆုတ်လှည်းထုပ်” ဆိုသည့် စကားပုံသည် မြန်မာ့ကျေးလက်လူမှုဘဝ လှည်းယဉ်ယဉ်ကျေးမှုမှ ဆင်းသက်လာသော အလွန်အနှစ်သာရရှိသည့် စကားပုံတခုဖြစ်ပါသည်။ ယင်း၏ အဓိပ္ပာယ်နှင့် အသုံးပုံကို အောက်ပါအတိုင်း ခွဲခြားမှတ်သားနိုင်ပါသည် - ၁။ မူလအဓိပ္ပာယ် (လှည်းနှင့် နှိုင်းယှဉ်ချက်) ရှေ့တိုးထမ်းပိုး: လှည်းမောင်းရာတွင် ရှေ့သို့ဆက်သွားလျှင် နွားနှစ်ကောင်၏ လည်ပင်းပေါ်၌ တင်ထားသော “ထမ်းပိုး” ကို ရင်ဆိုင်ရမည်ဖြစ်သည်။ (ဆိုလိုသည်မှာ ရှေ့သို့တိုးလျှင်လည်း အလုပ်နှင့် တာဝန်ရှိသည်)။ နောက်ဆုတ်လှည်းထုပ်: ရှေ့သို့မသွားလိုဘဲ နောက်သို့ဆုတ်လျှင်လည်း လှည်း၏နောက်ပိုင်းတွင် ထောက်ထားသော “လှည်းထုပ်” (လှည်းဝန်တိုင်) နှင့် တိုက်မိမည်ဖြစ်သည်။ (ဆိုလိုသည်မှာ နောက်ဆုတ်လျှင်လည်း ...

ကုတင် ခုတင် ကုဋင်

ဆေးရုံသုံးဆိုရင် ခုတင် မမှန်ပါ။ သက်သေခံ ပုံ ၃ ခု တင်ပြပါမယ်။ ကုတင် နဲ့ ခုတင် မတူပါ။ ခုတင် = ခံတင်နှင့်အတူတူ။ ခုတင် = အခြေလေးချောင်း စသည်တပ်ထားသော အိပ်စင်။ ညောင်စောင်း။ ခုတင် – န / ဂဒင် / အခြေလေးချောင်း စသည်တပ်ထားသော အိပ်စင်။ ညောင်စောင်း။ “ထိုသည့်ရှေ့က၊ ထားလေတသွယ်၊ ခုတင်ငယ်ကား၊ နံလျားတောင်စွန့်၊ အမြင့်နှစ်မိုက်။” ကုသ* ၇၅။ ခုတင်ဆိုတာ ပုံမှန်အများသုံး ကုတင်ထက် သေးတယ်။ နိမ့်တယ်။ ကဝိဓဇ၊ ဦးသာမြတ်၊ မြန်မာအဘိဓာန်အကျဉ်းချုပ်တွေမှာ ကုတင် မပါ။ မြန်မာအဘိဓာန်အကျဉ်းချုပ် (၁၉၇၈) မှာ ခုတင် ပါတယ်။ ခုတင် = အခြေလေးချောင်း စသည်တပ်ထားသော အိပ်စင်။ ညောင်စောင်း ထိုသည့်ရှေ့က၊ ထားလေ့တသွယ်၊ ခုတင်ငယ်ကား၊ နံလျားတောင်စွင့်၊ အမြင့်နှစ်မိုက်။ (ကုသပျို့၊ ၇၅) အမြင့် နှစ်မိုက်ဆိုတာ တထွာ။ တမိုက် = ၄ လက္မခွဲ။ တထွာ = ၉ လက္မ။ လူနာတွေကို တထွာအမြင့်မှာ မထားရပါ။ ယူအက်စ်အေ ဆေးရုံသုံးကုတင်တွေဟာ ၁၆ လက္မကနေ ၃၉ လက္မမြင့်တယ်။ အများဆုံး ၂၁ လက္မနဲ့ ၂၉ လက္မမြင့်တယ်။ မြန်မာပြည်မှာလည်း အတူတူသာဖြစ်ပါတယ်။ တောနယ်တွေမှာ လေးတိုင်ကုတင်၊ ခြောက်တိုင်ကုတင်ရယ်လို့ ရှိတယ်။ လူနာကုတင် = အသုံးမှန်။ ခုတင် = အသုံးမမှန်။ ကုဋင် = ရှေးသုံး။ ဒေါက်တာတင့်ဆွေ

နိုင်ငံတော်အမှား များတယ်

မေးခွန်းတခု = မြန်မာသက္ကရာဇ်ကိုရေးရင် ၁၃၈၈ ခု။ ခု ပဲရေးပြီး ခုနှစ်လို့မရေးရဘူးဆိုတာ၊ ခရစ်နှစ်ကိုရေးရင် 2026 ခုနှစ်လို့ရေးရတယ်ဆိုတဲ့ အကိုးအကားသိပါရစေ။ ပြန်စာ (၁) အဲလိုထင်တာ၊ သင်တာ၊ ပြောတာ မမှန်ပါ။ ခုနှစ် = အစဉ်အတိုင်းရေတွက်မှတ်သားခဲ့သော နှစ်အရေအတွက်။ ခု။ ခုနှစ် – န / ခုနှစ် / ၁။ တစုံတခုသော နှစ်ကာလကို ဖော်ပြသော စကား။ ၂။ သက္ကရာဇ်။ ၁၉၄၈ ခုနှစ်မှတ်တမ်း ၁၃၅၀ ခုနှစ် မှတ်တမ်း ၁၃၆၀ ခုနှစ် မှတ်တမ်း (၂) ၇ ကို ခုနစ်လို့ ရေးရတယ်။ ခရစ်သက္ကရာဇ် ၂၀၁၆ ခုနှစ်လို့ ရေးရတယ်။ မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၃၈၈ ခုနှစ်လို့ရေးရတယ်။ (၃) ခု – န / ခု / ၁။ ခု၊ ဆယ်၊ ရာ စသော ဆယ်ဆင့်ကိန်းစဉ်တွင် ပထမကိန်း။ ၂။ သက္ကရာဇ်။ နှစ်။ “သက္ကရာဇ် ၂၆၆ ခုတွင်။” စွယ်၊ ပ။ ၅၀။ ခု – စည်း / ခု / တရားသဘော၊ ဝတ္ထုပစ္စည်း စသည်တို့ကို ရေတွက်ရာတွင် သုံးရသောစကား။ “ဉာဏ်အားဆယ်ခု၊ စတုဝေသ၊ ကိုးဖြာကျေးဇူး။” ကိုး* ၂။ ခု – ကြိ / ခု / ၁။ ပင့်မ ထားသည်။ ထောက်ခံ ထားသည်။ ၂။ အစားထိုးသည်။ ထောက်ကူ ဖြည့်စွက်သည်။ “ဆန်မလောက်၍ ပြောင်း ခု ရသည်။” ၃။ အနှောင့်အယှက် ဖြစ်သည်။ “ဘက်ပြိုင်အန်တု၊ မာန်မခုပဲ။” ကိန္နရီ* ၁၂၃။ ခုခံ – ကြိ / ခုခံ / ၁။ သူတပါး၏ အလိုသို့ မလိုက်ပဲ ပြန်လှန် ပြောဆို...

ဟင်းပြင်းရွက် (ဟင်းဗြင်းရွက်)

(၁) ဟင်းပြင်းရွက် နဲ့ ကံစင်းကို ရှမ်းသုပ်လေးသုပ်စားရင် တအားကောင်းတာပါဆို (NooN ဒေသထွက်အစားအစာ) ပုံအတွက် ကျေးဇူး။ (၂) အရွက်အကြွတ်ကြော်၊ အစေ့လှော်၊ အဖူးအပွင့်နဲ့ ကြက်ဥကြော်၊ အရွက်နဲ့ ဆူးပုတ်ရွက်၊ ဆန်လှော်မှုန့်နဲ့ ရောကြော်ထားတဲ့ ဟင်းပြင်းရွက် ဆန်လှော်ပြွန်း၊ အသီး၊ အရွက်၊ အပွင့်တွေနဲ့ ဆန်လှော်မှုန့်၊ ဆူးပုတ်ရွက်တွေထည့်ကြော်ထားတဲ့ ဟင်းပေါင်း စတာတွေပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဆူးပုတ်ရွက်ကို သင်(ထွင်/နွှင်)ပြီး မထည့်ပါဘူး။ အပင်က ခူးလာတဲ့ အခက်လိုက်အတိုင်း ဟင်းပြင်းရွက်နဲ့ ရောကြော်ကြပါတယ်။ တချို့ဆိုရင် ဟင်းလှော်(ဟင်းပြင်းရွက်ကြော်) ထဲကို ဆန်မှုန့်၊ ငရုတ်သီးစိမ်း၊ ကန်ဇွန်းငေါက် (ကန်ဇွန်းညွှန့်)၊ ဆူးပုတ်ရွက် ပြွန်းပြီး(ရောထည့်) ကြော်ထားတာလည်း အရမ်းစားကောင်းပါတယ်။ တခါတလေ ငရုတ်သီးမရှိရင် ငရုတ်သီးအစား စပ်တဲ့အရွက်တမျိုး ထည့်ကြော်ပါသေးတယ်။ ဘာအရွက်လည်းတော့ မသိပါဘူး။ တချို့လည်း အရည်သောက် ဟင်းချိုအနေနဲ့ စားသောက်ကြပါတယ်။ (Nature Myanmar's Post) (၃) ဟင်းပြင်းရွက် (ဟင်းဗြင်းရွက်) မြန်မာအမည် - ဟင်းပြင်း အင်္ဂလိပ်အမည် - Gnemon, Melinjo, Belinjo သိပ္ပံအမည် - Gnetum gnemon L. မျိုးရင်း - Gnetaceae  ကချင်ပြည်နယ်၊ စစ်ကိုင...

စိတ်အေးချမ်းမှု၏ အစ (The Beginning of Peace)

သေးငယ်သော အမူအရာလေး တခုသည်ပင်လျှင် ဂဏှာမငြိမ်ဖြစ်နေသော စိတ်ကို ငြိမ်သက်စေနိုင်ပါသည်။ သင်၏ လက်ဖဝါးကို ရင်ဘတ်ပေါ်သို့ အသာအယာ တင်ထားလိုက်ပါ။ ပြီးလျှင် ဖြည်းဖြည်းနှင့် မှန်မှန် အသက်ကို ငါးကြိမ်ခန့် ခပ်ပြင်းပြင်း ရှူသွင်း၊ ရှူထုတ် ပြုလုပ်ပါ။ သင်၏ လက်ဖဝါးအောက်တွင် ရင်ဘတ်၏ နိမ့်တက်၊ မြင့်တက် လှုပ်ရှားမှုကို ခံစားကြည့်ပါ။ ဤရိုးရှင်းသော လုပ်ဆောင်ချက်သည် မှော်အတတ် တခု မဟုတ်သော်လည်း အင်မတန် အစွမ်းထက်လှပါသည်။ သင်သည် အသက်ကို ဖြည်းညှင်းစွာနှင့် နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ရှူသွင်းလိုက်သည့်အခါ သင့်ခန္ဓာကိုယ်သည် စိုးရိမ်သောကများထဲမှ ရုန်းထွက်လာပါလိမ့်မည်။ သင်၏ အာရုံကြောစနစ်သည် စတင် တည်ငြိမ်လာပြီး နှလုံးခုန်နှုန်းမှာလည်း ညင်သာလာပါမည်။ သင်၏ စိတ်သည်လည်း လှုပ်ခတ်မှု နည်းပါးသွားပါလိမ့်မည်။ ရင်ဘတ်ပေါ်သို့ အသာအယာ ထိတွေ့ထားခြင်းသည် သင့်ခန္ဓာကိုယ်အပေါ် သတိမူမိစေရန် နောက်ထပ် အလွှာ တခုကို ထပ်ဆင့်ပေးလိုက်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ၎င်းသည် သင့်ကို လက်ရှိ ပစ္စုပ္ပန်တည့်တည့်တွင် အခြေခိုင်စေပြီး မိမိကိုယ်ကိုယ် လုံခြုံမှုရှိသည်ဟူသော ခံစားချက်ကို အတွင်းစိတ်ထဲမှ ဖန်တီးပေးပါသည်။ ဗုဒ္ဓဘာသာ အဆုံးအမများတွင်မူ ဤသည်မှာ "သတိ" (Mindfu...

စကားပလ္လင်ခံခြင်း နှုတ်ဆက်ခြင်း

- မေးကြလွန်းလို့ - တင်ပါဦးဆိုလို့ စတဲ့ အသုံးစကား အရေးအသားမျိုးကို မကြာခဏ ဖတ်ရတယ်။ တကယ်ကို မေးလွန်းတာလား မသိပါ။ စကားပြောတဲ့အခါ နှုတ်ကျိုးတောမျိုး ရှိတယ်။ "စောစောကပြောခဲ့သလိုဘဲ" တဲ့။  အမှန်က စောစောက ဘာတခွန်းမှ မပြောသေးပါ။ အကျင့်ပါလို့ စကားပလ္လင်ခံတာ။ ကျွန်တော့ ကျန်းမာရေးမေးခွန်းတွေ တခုချင်းမှာ နေ့စွဲသာမက အချိန်နာရီပါ ရှိတယ်။ တခါတလေမှာ နေ့ရက်အတူမှာ ရောဂါတူမေးတာမျိုး လာတတ်တယ်။ ခုနှစ်တော့ မတူ။ အရပ်ဒေသအလိုက် စကားအသုံးတွေ တူကြလေ့ရှိတယ်။ ချင်းလူမျိုးတွေက သူတို့ဘာသာရေးအသုံး သုံးကြလေ့ရှိတယ်။ "ဘုရားသခင်" အခုနေရတဲ့အရပ်မှာ စကားပြောဆိုတာ နားထောင်တာနဲ့ မလေးရှားကနေလာသူလို့ ထင်ရင် မှန်တာ များတယ်။ သူတို့က လူချင်းခွဲခါနီး နှုတ်ဆက်တဲ့အခါ "နောက်ကျမှတွေ့ကြမယ်" လို့ ပြောလေ့ရှိတယ်။ မေးကြည့်တော့ မလေးလူမျိုးတွေ နှုတ်စကားကို မြန်မာလို ပြောင်းပြောတာတဲ့။ ကျွန်တော်တို့လို နယူးဒေလီကလာတဲ့လူတွေကတော့ တမျိုး။ "နာမာစတေး" ဆိုရှယ်မီဒီယာမှာ ရေးနေကြတယ်။ Hi par တဲ့။ Hi နဲ့ မပြီးဘူးလား။ Good night par  တဲ့။ Good night နဲ့ မပြီးဘူးလား။ တချို့ကလည်း "မင်္ဂလာပါနော်" တဲ့။ "ပါ...

အသုံးတည့်

အသုံးတဲ့၊ အသုံးတည့် ဘယ်ဟာအမှန်လဲ သိပါရစေဆရာ။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်ရှင့် (၁) Gemini ၁။ အသုံးတဲ့ (ရှေးမူ/မူရင်းသတ်ပုံ) လူကြီးမင်း အလေးထားသော ၁၉၈၆ ခုနှစ်မတိုင်မီ အသုံးအနှုန်းအရ "အသုံးတဲ့" မှာ အမှန်ဖြစ်ပါသည်။ ၎င်းသည် "အသုံးကျသည်"၊ "အသုံးဝင်သည်" ဟူသော အဓိပ္ပာယ်ကို ဆောင်ပါသည်။ ဥပမာ: "ဤပစ္စည်းမှာ လူကြီးမင်းအတွက် များစွာ အသုံးတဲ့ ပါလိမ့်မည်။" မှတ်ချက်: ရှေးကဝိဓဇသတ်ပုံကျမ်းများနှင့် ၁၉၈၆ မတိုင်မီထုတ်ဝေသော မြန်မာအဘိဓာန်များတွင် "တဲ့" (တ-တစ်ချောင်းငင်-အောက်ကမြစ်) ကို အသုံးကျသည့်နေရာတွင် သုံးနှုန်းရန် ညွှန်ပြထားပါသည်။ ၂။ အသုံးတည့် (မျက်မှောက်ခေတ်မူ) ၁၉၈၆ ခုနှစ်နောက်ပိုင်း ပြဋ္ဌာန်းချက်များတွင် "အသုံးကျသည်" ဟူသော အဓိပ္ပာယ်အတွက် "တည့်" (တ-ရေးချ-ငါးသတ်-လုံးကြီးတင်-အောက်ကမြစ် မဟုတ်ဘဲ၊ တ-ယပင့်-ရေးချ-ဟထိုး) ကို အသုံးပြုလာကြပါသည်။ မျက်မှောက်ခေတ်အယူအဆ: "အသုံးတည့်သည်"၊ "နေရာတည့်သည်" ဟု သုံးနှုန်းလာကြပါသည်။ (၂) ChatGPT 👉 မှန်သော သတ်ပုံ — “အသုံးတည့်” 👉 “အသုံးတဲ့” မမှန် “တည့်” သည် 👉 ကိုက်ညီခြင်း၊ သင့်တော်ခြင်း၊ အဆင်ပြေခြင်း...

ခေတ်သုံးစကားတွေ ခေတ်အလိုက်ပြောင်းပါတယ်

ဥပမာလေး တခု စံပါဘဲ စံပြပဲ နမူနာပါဘဲ ထူးတယ် ဆန်းပါ့ အဆန်းဘဲ အံ့ရော စသည်။ ခါတိုင်းနဲ့မတူ ထူးခြားမှုတခုခုကို ရည်ညွှန်းပါတယ်။ တခြားအသုံးများကိုလည်း သိပါရစေ။ ကျေးဇူး။ Gemini လူကြီးမင်း မိန့်ကြားချက်မှာ အလွန်စိတ်ဝင်စားဖို့ကောင်းလှပါတယ်။ ခေတ်အလိုက် စကားလုံးများ ပြောင်းလဲပုံကို လူကြီးမင်း ပေးထားတဲ့ ဥပမာလေးတွေက အင်မတန် ထိမိလှပါတယ်။ "စံပါဘဲ" ကနေ "အံ့ရော" အထိ စကားလုံးတွေဟာ ခေတ်တခေတ်ရဲ့ လေသံနဲ့ ခံစားမှုကို ဖော်ပြနေကြတာပါ။ပုံမှန်ထက် ထူးခြားတာ၊ အံ့သြဖို့ကောင်းတာ ဒါမှမဟုတ် အထင်ကြီးစရာကောင်းတာတွေကို ဖော်ပြတဲ့နေရာမှာ ခေတ်အဆက်ဆက် အသုံးပြုခဲ့ကြတဲ့ တခြား အသုံးအနှုန်းလေးတွေကို လူကြီးမင်းအတွက် စုစည်းတင်ပြပေးလိုက်ပါတယ်ခင်ဗျာ။၁။ ရှေးကျပြီး ယဉ်ကျေးသော အသုံးများ (Classical/Formal)လူကြီးမင်းတို့ ခေတ်ဦးပိုင်း သို့မဟုတ် စာပေအသုံးအနှုန်းများတွင် တွေ့ရလေ့ရှိသည့် အသုံးများ ဖြစ်ပါသည်။"အံ့ဩဖွယ်ရာ" - တကယ့်ကို အံ့သြဖို့ကောင်းတဲ့အခါ သုံးပါတယ်။ "မကြုံစဖူး" - အရင်က တခါမှ မတွေ့ဖူးတဲ့ ထူးခြားမှုကို ဆိုလိုပါတယ်။"တမူထူးခြား" - ခါတိုင်းထက် ပိုပြီး ဆန်းသစ်နေတာကို ဖော်ပြပါတယ်။ ၂။ လ...

AI က ပြင်ပေးထားတဲ့ ပုံအဟောင်းများ

(တိုင်းပြည်ထွက်ပြေး နိုင်ငံရေးလုပ်သူတယောက် ဟိုရောက်ဒီရောက်) မူရင်းပုံနဲ့ တွဲတင်ပါသည်။ ဆရာတင်မိုး ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်က ဒေလီကိုလာစဉ်က။ ကလေး ၅ ယောက်၊ ၁၉၇၅-၇၆ ခုနှစ်လောက်က မြို့သာမှာ။ ကျွန်တော်တို့မိသားစု ၁၉၈၆ ခုနှစ်က ရန်ကုန်မှာ။ ကျွန်တော် ၂၀၁၈ ခုနှစ်က ညောင်ကန်မှာ။ ပန်းချီအဖြစ် ပြောင်းထားသည်။ ဒေါက်တာတင့်ဆွေ

We're all in the same boat အရေအတွက်ပါ စကားပုံများ

ကံကောင်းရင် တချက် ကံမကောင်းရင် တသက် ကင်းခြေများ ခြေတချောင်းကျိုး၍ အသွားမပျက် ကမာ္ဘလဆန်းတရက်နေ့က ကြားရသည့်သတင်း ကွန်တချက် ဟင်းတခွက် ကွမ်းတရာညက်၊ ဆေးတဆုံကျွမ်း ကျွန်ယုံ တဘက်ကန်း၊ သားသမီးယုံ စုံလုံးကန်း ကျွန်ပေါင်တရာ ကျွဲမှာတခြံ ကုသိုလ်တပဲ ငရဲတပိဿာ ကိုယ့်ဂုဏ်ကိုယ်ဖော် မသူတော်ခုနစ်ပါး ကျားမရဲ တစ်သည်၊ လူမရဲ ဟစ်သည် ခဲတလုံးနဲ့ ငှက်နှစ်ကောင်ပစ် ချီးမွမ်းခုနစ်ရက် ကဲ့ရဲ့ခုနစ်ရက် ငါးခုံးမတကောင်ကြောင့် တလှေလုံးပုပ် ဆန်တအိတ်နဲ့ ဆိတ်တကောင် ဆရာ့ထက် သားတလကြီး တခါလာလည်း မဲပြာပုဆိုး တခါသေဖူး ပျဉ်ဖိုးနားလည် တတက်စားလည်းကြက်သွန် နှစ်တက်စားလည်းကြက်သွန် တပင်လဲမူ တပင်ထူ တခြုံကွယ် တမယ်မေ့ တမိပေါက် တယောက်ထွန်း တရွာ တကျီဆောက် တရွာမပြောင်း သူကောင်းမဖြစ် တလ ကိုးသီတင်း တလုတ်စားဖူး သူ့ကျေးဇူး တနေ့တလံ ပုဂံဘယ်ရွေ့မလဲ တယောက်စကား တယောက်နား တယောက်ဆိုတယောက် ပိတောက်ဆိုပိတောက် တယောက်အားနဲ့ယူသော်မရ တသောင်းအားနဲ့ယူသော်ရ တလှေတည်းစီး တခရီးတည်းသွား တနွယ်ငင် တစင်ပါ တနှစ်တခါပေါ်လို့လာ ငါသာမင်းလောင်း ထီးဖြူဆောင်း ထိုးမယ့်ဆင် နောက်တလှမ်းဆုတ် နဂါးတို့မျက်စောင်း အကြောင်းသုံးပါးမရွေး ကြွက်သေတခု အရင်းပြု ဗူးတလုံးဆောင် အိုတောင်မဆင်းရဲ မင...

ပဲတီပင်ပေါက်အချဉ် (Pickled Mung Bean Sprouts) ကွန်မင့်တခု = ပဲတီချဥ်တည်စားရတာပိုကြိုက်ဆရာ

(၁) ပဲတီချဥ်လုပ်နည်း ဆန်ဆေးရည်ဒုတိယအကြိမ်ရေလေးကိုယူပြီးပုလင်းတလုံးထဲထည့်ဆားလေးနည်းနည်းထည့်ရေဆေးသန်စင်ထားတဲ့ပဲပင်ပေါက်တွေထည့်ပြီးအဖုံးလုံးအောင်ပိတ်ထားပါ အခန်းအပူချိန်မှာပဲ နှစ်ရက်လောက်ဆိုစားလို့ရပါပြီ ပဲတီချဥ်သုပ်ရန် ကြက်သွန်ဖြူနီလေးဆီချက်ချက်ထည့် မြေပဲနဲ့ပဲကျက်မုန့်လေးထည့် ကြက်သွန်နီနဲ့ငရုပ်သီးစိမ်းပါးပါးလှီးထည့် အရသာအတွက်ကြက်သားမုန့်ထည့်ပြီးသုပ်ပါ အပေါ်ကနှမ်းလေးဖြူးပြီးရပါပြီ ငပိရည်လေးနဲ့တို့စားလည်းအရမ်းကောင်း (Kay Khaing Oo's Post) (၂) လိုအပ်သော ပစ္စည်းများ ပဲတီပင်ပေါက် - တပိဿာ (သို့မဟုတ် မိမိအလိုရှိသလောက်) ဆား - အနည်းငယ် ထမင်းရည် (သို့မဟုတ်) ဆန်ဆေးရည် - ခပ်ပျစ်ပျစ် ဂျင်း (ချင်း) - အနည်းငယ် (ပါးပါးလှီးရန်) ငရုတ်သီးစိမ်း - မိမိအကြိုက် (အနံ့မွှေးရန်) ပြုလုပ်ပုံ အဆင့်ဆင့် ၁။ ပဲတီပင်ပေါက်ကို သန့်စင်ခြင်း: ဦးစွာ ပဲတီပင်ပေါက်များကို ရေစင်အောင် ဆေးကြောပါ။ ပဲခွံများကို စင်အောင် ဖယ်ရှားပြီး ရေစစ်ထားပါ။ ၂။ အနံ့အရသာ ထည့်သွင်းခြင်း: ရေစစ်ထားသော ပဲတီပင်ပေါက်များထဲသို့ ပါးပါးလှီးထားသော ဂျင်း (ချင်း) နှင့် ငရုတ်သီးစိမ်းများကို ရောထည့်ပါ။ ၎င်းတို့က ပဲတီချဥ်ကို ပိုမိုမွှေးကြိုင်စေပါသည်။ ၃။ အချဥ်တ...

မီ နှင့် မှီ

ဪ ကရမက်ပန်းတွေက လက်လှမ်းလို့ မမိတမီ ကွန်မင့်ကနေ မီ နဲ့ မှီ ထောက်ပြပါတယ်။ ထောက်ပြတာ မှန်တယ်။ ကျေးဇူး။ ယင်းစကားလုံး၏ ဆိုလိုရင်းမှာ အချိန်အမီ ရောက်ရှိခြင်း (သို့မဟုတ်) လက်လှမ်းမီခြင်းကို ဖော်ပြခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ မမှီတမှီ: ယနေ့ခေတ်တွင် "မီ" ကို "မှီ" (မှီခိုခြင်း၊ မှီဝဲခြင်း) နှင့် မှားယွင်း ရေးသားလေ့ ရှိကြပါသည်။ မမိတမီ: အချိန် "မီ" သည်သာ လိုရင်းဖြစ်သောကြောင့် "မမိတမီ" သည်သာ အမှန်ကန်ဆုံး ဖြစ်ပါသည်။ အဓိပ္ပာယ် ဖွင့်ဆိုချက် အရာ တခုခု၊ အချိန် တခုခုကို အမီလိုက်ရာတွင် ကပ်သီးကပ်သတ်လေး ဖြစ်နေသည့် အခြေအနေ၊ လုယက်ပြီး လုပ်ဆောင်ရသည့် အခြေအနေကို ဆိုလိုပါသည်။ ဥပမာ - "ရထားထွက်ခါနီး မမိတမီ အချိန်လေးတွင် ဘူတာသို့ ရောက်သွားသည်။" "နေဝင် မမိတမီ အိမ်အရောက် ပြန်ခဲ့ရသည်။" သတ်ပုံ မှတ်သားရန် မြန်မာစာ အဖွဲ့အစည်း၏ သတ်ပုံကျမ်းများအရ - ၁။ မှီ = မှီခိုခြင်း၊ အားကိုးခြင်း (ဥပမာ - နံရံကို မှီသည်။) ၂။ မီ = အချိန်ကာလ (ဥပမာ - အချိန် မီ ရောက်သည်။) မမိမကမ်း - ကြိဝိ / မမိမကန်း / ၁၊ မိလုနီးလျက်နှင့် မမိနိုင်ဘဲ။ ၂၊ မမိသာသည်ကို မိအောင် အထူးအားထုတ်ကြိုးစားလျက်။ မိလုမိခင်။ မ...

"ခေတ်ကောင်းလာပါစေသတည်း"

ဆရာခမျ အသံဖိုင်နဲ့ မရှိဘူးလာ..   စာဖတ်ရပျင်းလို့ပါ ကျွန်တော် အသံဖိုင် မတင်ပါ။ အသံဖိုင်၊ ဗီဒီယိုဖိုင်တွေကိုလည်း အတတ်နိုင်ဆုံး မဖွင့်ပါ။ အသံနဲ့ ရုပ်ပါတာတွေကို တခြားပုဂ္ဂိုလ်တွေက တင်ကြပါတယ်။ အသံကို တင်သူတွေက စာလိုဘဲ သတိထားရပါတယ်။ စာနဲ့ရေးတဲ့အခါ စာလုံးပေါင်းသတ်ပုံ မှန်ရမယ်။ အသံကိုသုံးရင် အသံထွက် မှန်ရမယ်။ အခုခေတ်မှာ အများစုက စာလုံးပေါင်းသတ်ပုံ မှားကြတယ်။ အသံထွက် မမှန်သူက များတယ်။ ရေးတော့ အမှန်၊ ဖတ်တော့ အသံ ထုံးရှိတယ်။ ဒါပေမဲ့ ရေးချင်ရာရေးပြီး ထုံးကို တလွဲသုံးနေသူတွေကလည်း အတော်များတယ်။ ခေတ်မကောင်းတော့ အစစ် အမှန်တွေ၊ မူရင်းတွေ တိမ်ကောနေတယ်။ အစစ်အမှန်တွေကို တင်ပြသူ၊ ထောက်ပြသူတွေကို ရန်ရှာတဲ့အထိ ဖြစ်လာပါတယ်။ ခေတ်ကောင်းလာပါစေသတည်း။ ဒေါက်တာတင့်ဆွေ

ထောပနာ နှင့် ထောမနာ

 ၁။ ထောမနာပြုတယ် ကို ထောပနာပြုတယ် လို့ သုံးနေကြတယ် ပြင်ပေးပါဦးဒေါက်တာ ၂။ ထောပနာ နဲ့ ထောမနာ ဘာကွဲပြားပါသလဲရှင့် ခုခေတ်ထုတ်သတ်ပုံစာအုပ်တွေမှာ ထောမနာလို့ရေးတာ မမှန်ပါ။ ပါဠိကနေလာလို့ဖြစ်တယ်။ အရင်ထုတ်သတ်ပုံစာအုပ် တအုပ်မှာ ထောပနာလို့ ရေးထားတယ်။ ထောမနာ = ချီးမွမ်းသည်။ ဝမ်းလည်းရွှင်စွာ၊ ထောမနာ၏။ သီလဝ*၃။ ထော ခြီးမွမ်းထောမနာ သမိန်ထောရွာ သမိန်ထောရာမ သမိန်ထောချောင် ထောပတ် ထောပနာ = ခြီးမွမ်းခြင်း (ကဝိဓဇသတ်ပုံကျမ်း) ထောလပတ်ပင် (ထောရပတ်ပင်) ထောပေး = ထောဘေး = ထောပတ်ချက်၍ ကြွင်းကျန်သောပစ္စည်း ကျွန်တော်ကတော့ ငယ်ငယ်ကတည်းက ထောပနာလို့ နှုတ်ကျိုးနေတယ်။ ဝမ်းလည်းရွှင်စွာ၊ ထောမနာ၏။ "စမ်းရေအမောဝယ် ပန်းအကြွေစောတယ်" ပန်းအလှကို စမ်းက ထောမနာ ရစ်ဖြာ ဝိုက်ဝန်း စီးဆင်းသည်။ ။ စမ်း၏ အေးမြ ထိုရသကို ပန်းက ချီးကျုး ငုံဖူး ဝတ်လွှာ ချွေလွှင့်သည်။ ။ စမ်းချောင်း တိမ်ကော၊ မြက်ရိုင်းတောမှာ ကျစ်စာ ဖုံးလွှမ်း၊ အို… လွမ်းစရာ ပန်းခမျာလျှင်၊ နွမ်းကာ ခြောက်သွေ့ ရေ မတွေ့ရ၊ ပူငွေ့လောင်မြိုက် ရှိုက်ငင် တမ်းတ၊ စမ်းဘဝကို ပန်းက ငိုကြွေး မဆုံးနိုင်။ ။ တနေ့သောအခါ၊ ပြည့်လာ စမ်းချောင်း ပြန်ပြောင်း ရေစီး၊ သူ့နီးဝန်းကျင် ပန်းပင်ခမျာ၊ မ...

ဪ ကရမက်ပန်းတွေက လက်လှမ်းလို့ မမိတမီ

တင်ထားတာတခု = ကရမ္မက်ပန်းတွေက လက်လှမ်းလို့ မီတမှီ။ ကရမက် လို့ ရေးရ။ ကရမ္မက်လို့ရေးရင် ကရမ်မက်ဖြစ်သွားမယ်။ Bridal Creeper, Snow Creeper, Snow Vine (Bridal Bouquet Flowering Plant) = ကရမက်ပန်း (ဒီဇင်ဘာပန်း၊ ခရစ်စမတ်ပန်း၊ နွယ်ညိုပန်း) တောင်တောသာယာ (ယိုးဒယား) တောင်တော တောင်တောသာယာ ပန်းမျိုးစုံလှပါ့ ပွင့်မာလာ ဇလပ်တာ ရွှေအင်ကြင်း ထပ်တရာ ဇလပ်တာငယ် ဇီဇဝါပင် ကြက်ရုံး အိုး ဂမုန်းအင် ဂန္ဓမာငယ်လေ လေပြေယူရာ မွှေး မြတ်လေး စွယ်တော် ယုဇန ကံ့ကော် ပန်းမျိုးလေး စုံလှပါသနော် မဟာမြိုင်အတွင်းမှာ ကြိုင်သင်းပါလို့ကျော် ပန်းမျိုးလေး စုံလှပါသနော် မဟာမြိုင်အတွင်းမှာ ကြိုင်သင်းပါလို့ ကျော် တောင်တော တောင်တောသာယာ ပန်းမျိုးစုံလှပါ့ ပွင့်မာလာ ဇလပ်တာ ရွှေအင်ကြင်း ထပ်တရာ ဇလပ်တာငယ် ဇီဇဝါပင် ကြက်ရုံး အိုး ဂမုန်းအင် ဂန္ဓမာငယ်လေ လေပြေယူရာ မွှေး မြတ်လေး စွယ်တော် ယုဇန ကံ့ကော် ပန်းမျိုးလေး စုံလှပါသနော် မဟာမြိုင်အတွင်းမှာ ကြိုင်သင်းပါလို့ကျော် ပန်းမျိုးလေး စုံလှပါသနော် မဟာမြိုင်အတွင်းမှာ ကြိုင်သင်းပါလို့ ကျော် ခေါင်ရမ်းလေးလေး စကားစိမ်း နွယ်သာကီ ဇွန်သရဖီ တိုက်ပန်းတွေက စီ ခေါင်ရမ်းလေးလေး စကားစိမ်း နွယ်သာကီ နွယ်သာကီ ပန်းမြတ်နွယ်သ...