လာဘ်ခေါ် - ကြိ / လာဘ်ခေါ် / ၁။ ပစ္စည်းဥစ္စာရရန် အခွင့်ကောင်းပေါ်စေမည့် အကြံအစည်၊ အစီအမံတခုခု ပြုလုပ်သည်။ "ဈေးသည်များသည် ချိန်ခွင်ပေါင်၌ ပန်းထိုးခြင်းဖြင့် လာဘ်ခေါ်သည်။" ၂။ တံစိုးလက်ဆောင် ရရှိအောင် စကားရိပ်ပြသည်။
လာဘ်စား - ကြိ / လာဘ်စား / အဂတိလိုက်၍ ဆောင်ရွက်ပေးရန် တစုံတဦးထံမှ ငွေကြေးဥစ္စာပစ္စည်း၊ အခွင့်အရေး စသည် တစုံတရာယူလက်ခံသည်။
လာဘ်တိုက် - နဝိ / လာဘ်တိုက် / ကောင်းသော အခွင့်အလမ်းနှင့် ကြုံကြိုက်သော။ "ယနေ့ သူလာဘ်တိုက်နေသဖြင့် ကစားလက်တိုင်း အလျော်ရနေသည်။"
လာဘ်ပိတ် - နဝိ / လာဘ်ပိတ် / ဥစ္စာပစ္စည်းတစုံတရာရနိုင်ခွင့် ကင်းပြတ်သော၊ ရနိုင်ဖွယ်ကင်းသော။ "စောစောစီးစီး လေချွန်သောကြောင့် တနေ့လုံးလာဘ်ပိတ်နေသည်။"
လာဘ်ထိုး - ကြိ / လာဘ်ထိုး / အဂတိလိုက်၍ ဆောင်ရွက်ပေးရန်အတွက် တစုံတဦးအား ငွေကြေးပစ္စည်း၊ အခွင့်အရေး စသည် တစုံတရာပေးသည်။
လာဘ်ပေးလာဘ်ယူ - န / လတ်ပေးလတ်ယူ / တံစိုးပေးခြင်း၊ လက်ခံခြင်း စသော တရားဥပဒေဖောက်ဖျက်မှု။
လာဘ်ပိတ် - နဝိ / လတ်ပိတ် / ဥစ္စာစီးပွားငွေကြေး စသည် တစုံတရာရရှိရန် အခွင့်အလမ်း ပြတ်တောက် ကင်းမဲ့သော။ "ကျွန်တော်ကူရမည့်အလုပ်ကို သူကဝင်၍လုပ်ပေးနေသဖြင့် ကျွန်တော်လာဘ်ပိတ်နေသည်။"
- ကြိ / လတ်ပိတ် / သူတပါးရမည့်အရာကို မရအောင် ကာဆီးဟန့်တားသည်။ "သူများရမည့်ကိစ္စမျိုးတွင် မိမိက ဝင်၍ လာဘ်ပိတ်ခြင်းမပြုသင့်။"
လာဘ်ပုပ် - နဝိ / လတ်ပုတ် / အကျိုးအခွင့်၊ စီးပွားဥစ္စာ၊ ငွေကြေးတစုံတရာ ရရှိရန် အခွင့်အရေး နှောင့်နှေး ပျက်ပြယ်သော။ "ဆိုင်မှာ မှိုင်တွေနေသူရှိလျှင် လာဘ်ပုပ်သည်။"
လာဘ်မြင် - နဝိ / လတ်မျင် / ရှေ့ရေး ရှေ့တာကို ကြိုတင်မြော်မြင်တတ်သော။ အကျိုးအခွင့်အလားအလာကို သိမြင်တတ်သော။
လာဘ်ရွှင် - နဝိ / လတ်ယွှင် / လာဘ်လာဘအဝင်များသော။ "ယနေ့ကားမမြအဖို့ လာဘ်ရွှင်သောနေ့ ဖြစ်သည်။"
လာဘ်လာဘ - န / လတ်လာဗ / လာဘ် - န၊ နှင့် အတူတူ။
လာဘ်သပ္ပကာ - န / လတ်သတ်ပကာ / ပူဇော် ချီးမြှောက်သောအားဖြင့် ပေးကမ်းသော ပစ္စည်းဥစ္စာ။
လာဘ် - န / လတ် / ၁။ ထိုက်ရောက် ရရှိသော ဥစ္စာပစ္စည်း။ ၂။ ပညာဉာဏ်အတွက် ပူဇော်သောဥစ္စာ။ "ဗေဒင်ဆရာ
အား လာဘ်တင်၍ပေးရ၏။" ၃။ မိမိအကျိုးကျေးဇူး ရရှိအောင် ဆောင်ရွက်ပေးမည်ကို မျှော်လင့်လျက် ပေးသော လက်ဆောင်။ ယင်းသို့ ပေးလာသည်ကိုသိလျက် ခံယူသော ဥစ္စာပစ္စည်း၊ ငွေကြေးစသည်။
လပ်
လပ်၁ - နဝိ / လတ် / ၁။ လစ်ဟင်းသော။ အလွတ်ကျန်သော။ မပြည့်မစုံ၍ လိုအပ်နေသော။ "လပ်နေတဲ့ လှိုဏ်ဂူကြီး တခုထဲမှာ တည်းခိုနေထိုင်ကြဘို့။" ပြည်တို။ ၅၅။ ၂။ ကင်းပြတ်သော။ ခြားကွာသော။ "နေ့ညဉ့် မလပ် အစဉ်စပ်အောင် အထပ်ထပ် ပွားများပါလေော့။" ထေရီဒါန်။ ၃၉၀။
လပ်၂ - န / လတ် / လာဘ် - န၊ ရှု။
လပ်၃ - န / လတ် / ဗြိတိသျှ အစိုးရလက်ထက် ဗြိတိသျှအုပ်ချုပ်ရေး သမားများအား ဂုဏ်ပုဒ် အနေဖြင့် ချီးမြှင့်သော အမြင့်ဆုံး အတန်းအစားဝင် ဘွဲ့တမျိုး။ ယင်းဘွဲ့ရရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ်။ "ဝေလမင်းသားနှင့် လပ်မင်းကြီးများ။" တင်မြ၊ ပ။ ၁၅၈။ (လော့ဒ်ဟုလည်းရေးသည်။) [လိပ်]
လပ်၄ - န / လတ် / ကိုးမီးဖဲ ကစားရာတွင် (ဂ) ဂဏန်းကို ခေါ်ဝေါ်သည့်အမည်။
လာဘ် ကို အရင်ကလည်း လပ် လို့ အလွယ်ရေးခဲ့တဲ့ ပုံနှိပ်စာလည်း တွေ့ပါသည်။
AI
ဟုတ်ပါတယ် ဆရာ။ မြန်မာစာအရေးအသား သမိုင်းတလျှောက်မှာ အနက်အဓိပ္ပာယ် ချဉ်းကပ်ပုံနဲ့ ခေတ်ကာလ စာပုံနှိပ်စနစ် အခြေအနေတွေအပေါ် မူတည်ပြီး "လာဘ်" (ဥစ္စာပစ္စည်း/အကျိုးအမြတ်) ကို "လပ်" လို့ လွယ်လွယ်ကူကူ ပြောင်းလဲရေးသားခဲ့ကြတဲ့ သာဓကတွေကို ရှေးဟောင်းပေမူ၊ ပုရပိုက်မူတွေကအစ ၂၀ ရာစုဦး ပုံနှိပ်စာအုပ်အချို့အထိ တွေ့ရှိနိုင်ပါတယ်။
ဒီလို ရေးလေ့ရှိကြတဲ့ နောက်ခံအကြောင်းရင်းတွေကို အချက်အချို့နဲ့ ချဉ်းကပ်ကြည့်နိုင်ပါတယ် -
၁။ ပါဠိသက်ဝေါဟာရကို အသံထွက်အတိုင်း ရိုးရှင်းအောင် ရေးခြင်း
"လာဘ်" ဆိုသည်မှာ ပါဠိဘာသာ "လာဘ" (Lābha) မှ ဆင်းသက်လာပြီး၊ မြန်မာစာတွင် သံဝရုတ္တဗျည်းအဖြစ် (ဗ်) သတ်ကာ အသံထွက်ကို "လတ်" ဟု ထွက်ဆိုကြပါသည်။ ပုံနှိပ်စက်များ စတင်ထွန်းကားစ ခေတ်ဦးပိုင်းကာလများနှင့် အချို့သော စာပြုဆရာများမှာ ရှုပ်ထွေးသော ပါဠိသတ်ထက် အသံထွက်အတိုင်း ဖတ်ရလွယ်ကူစေရန် "လပ်" (လ-ပသတ်) ဟု အလွယ်တကူ ပြောင်းလဲပုံနှိပ်ခဲ့ကြသည်။
၂။ ပုဒ်ပြောင်းလဲမှုနှင့် အနက်တူအယူအဆ
အဘိဓာန်တွင်လည်း ပါရှိသည့်အတိုင်း -
လပ်၂ - န / လတ် / လာဘ် - န၊ ရှု။
ဟု ညွှန်းဆိုထားသဖြင့် ရှေးစာဆိုအချို့နှင့် ပုံနှိပ်တိုက်အချို့က "လာဘ်" နှင့် "လပ်" ကို အနက်တူ ပုဒ်ခွဲတခုအနေဖြင့် အပြန်အလှန် အသုံးပြုခဲ့ကြကြောင်း ထင်ရှားပါသည်။
၃။ ပုံနှိပ်စက်ခေတ်ဦး စာလုံးခဲပြတ်တောက်မှု
၁၉ ရာစုနှောင်းပိုင်းနှင့် ၂၀ ရာစုအစောပိုင်း မြန်မာ့ပုံနှိပ်လောကတွင် စာလုံးခဲ (Typeface) များ သွန်းလုပ်ရာ၌ (ဗ်) သတ်ကဲ့သို့သော ပါဠိသက် သတ်ဗျည်း စာလုံးခဲများ လုံလောက်စွာ မရှိခြင်း၊ သို့မဟုတ် ပျက်စီးခြင်းများ ကြုံရသည့်အခါ အသံထွက်တူရာ (ပတ်) သတ် စာလုံးခဲ "လပ်" ကို အစားထိုး အသုံးပြုခဲ့ကြသည့် နည်းပညာဆိုင်ရာ အခြေအနေလည်း ရှိခဲ့ဖူးပါသည်။
ဒေါက်တာတင့်ဆွေ
Comments
Post a Comment