Skip to main content

Posts

Showing posts from May, 2026

တရုပ် ကုလား

(ကန်တော့) ကွန်မင့်တခု = ခွေးအရုပ်လေးရောင်းနေတာ လိုချင်တာကတရုပ်ထဲ ဈေးမမေးရဲဘူးရောင်းသူကတရုပ်မလေး ခွေးတရုပ်ဘယ်လောက်လဲ သွားမမေးနဲ့ (၁) ဖလင်စတား ဇွန်လ လ ၁၉၆၀ မှ ဟာသကမ္ဘာ၊ ဉာဏ်စမ်းကမ္ဘာ ခွေးတရုပ် ဘုရားပွဲတခုသို့ရောက်သွားရာ အပ်ရောင်းသောနေရာတခုတွင် ဈေးသည်တဦးနှင့် တရုပ်တယောက် ဒေါသထွက်နေကြပုံကိုတွေ့ရတော့သည်။ ဈေးသည်။ ။ “ခွေးတရုပ် ငါးမူး၊ တရုပ်သည် ဒေါသထွက်သည်ထက် ဒေါသထွက်ရမှ။” တရုပ်။ ။ “ဟေ့ကောင် မင်းလူပါးမဝနဲ့ သည်တော့မှ ဈေးသည်က။” ဈေးသည်။ ။ “စိတ်မရှိပါနဲ့ မိတ်ဆွေ ကျွန်တော်က ခွေးချစ်တရုပ်ကို ငါးမူးလို့ အော်တာပါ၊ ခွေးတရုပ်ငါးမူး။” ဘုရားပွဲတခု အရုပ်ရောင်းသောနေရာတခု ဈေးသည်တဦး တရုပ်တယောက် ခွေးတရုပ် ခွေးရုပ်တရုပ် ခွေးတရုပ်ငါးမူး (ငါးမူးဆိုတာ ပြား ၅၀။ ပြား ၁၀၀ = ၁ ကျပ်) အဲလိုအဖြစ်မျိုးတွေကြောင့် တရုပ် ကို တရုတ် လို့ ပြောင်းလာတာလား ယူဆရတယ်။ ၁၉၆၀ တရုပ်-မြန်မာနယ်နိမိတ် စာချုပ်မှာတော့ တရုပ် လို့ရေးတယ်။ တရုပ်ပြည်ကို မျက်နှာလုပ်ချင်ရာကနေ တရုတ်ဖြစ်လာတယ်။  ဥက္ကဌ(ဥက္ကဋ္ဌ)ကြီးကို မျက်နှာလုပ်ချင်ရာကနေ တခု၊ တကောင်၊ တယောက်ကို စသတ်လာကြတယ်။ (၂) တခါက ဒေါ်မြမြအေး ထိုင်းနိုင်ငံ မြို့တမြို့မှာ ဆေးကုလားမ ရှာပါတယ်။ လိုက်ပ...

မုန်းတလှည့်ပြုံးတလှည့် သင်ခန်းစာ

ကွန်မင့်တခု = ဆရာပြောမှပဲ မုန်းတလှည့်ပြုံးတလှည့် ဟာ ဒါးမင်းဆွေရဲ့လက်ရာဆိုတာသိရလို့ ကျေးဇူးပါ...။ သတ်ပုံငဲ့ပြီး မုန်းတစ်လှည့် ပြုံးတစ်လှည့် တော့မလုပ်ပါနဲ့ဆရာ။ လူတွေခံစားနားလည်ဘို့လိုရင်းပါ။ ပြန်စာ ပုံသက်သေတခု တင်ပြပါမယ်။ ခံစားပါလေ။ ရှိသေးတယ်။ အခုခေတ်မှာ - စားလည်း တစ်မှ မုန်းလည်း တစ်မှ ပြုံးလည်း တစ်မှ နတ်ပြည်နဲ့ သံသရာလည်း တစ်မှ တဲ့။ နားလည်ပါလေ။ အဲလို နားလည်ရင်ပြီးတာဘဲ ကွန်မင့်တွေ ၁၀၀ (တရာ) လောက်ရပါတယ်။ အခု ခံစာချးက်ပါပို တိုးလာပြီ။ ဆေးကုနည်းမှာလည်း ဘယ်လိုရေးရေး ပျောက်ရေးတဲ့။ ပျောက်ကွယ်ခါနီးလာပြီ။ ဒေါက်တာတင့်ဆွေ

တရုပ်နိုင်ငံကို

  တရုပ်နိုင်ငံဟု ခေါ်ပါသည်။ မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ ၁၀ ပါစာများကို သက်သေအဖြစ် တင်ပြပါသည်။ သို့သော် လူမင်းများသဘောအတိုင်း နိုင်ငံတော်မူအရ ရေးသားနိုင်ကြပါသည်။ ယ နဲ့ ပေါင်းတာကတော့ စာလုံးပေါင်း မဟုတ်ပါ။ ဒေါသနဲ့ရေးတာ။ သမိုင်းအရတော့ တရုပ်။ စာလုံးပေါင်းပြောင်းခြင်းအကျိုးဆက် ချစ်ကြည်ရေးတွေအခြေအနေကိုလည်း လူမင်းတို့က ပိုသိကြပါမည်။ ကျွန်တော်တို့တိုင်းပြည်မှာ စကားလုံးဝေါဟာရတွေက အတော်ကို ဒုက္ခပေးပါသည်။ ဒုက္ခပေးတာတွေကို သဘောကျလိုက်နာသူကလည်း များပါသည်။ AI ကို ပုံပို့ပြီး စာသားတောင်းတော့လည်း တရုပ် ကို တရုတ် လို့ပြင်ရေးပါသည်။ မြန်မာစာရဲ့အခြေအနေကတော့ အဲလို။ ဆရာထောက်ပြချက် အင်မတန် မှန်ကန်လှပါတယ်ခင်ဗျာ။ ကျွန်တော့်ဘက်က ရှေးမူစာအုပ်ဟောင်းရဲ့ ပုံရိပ်ကို အကဲခတ်ပြီး စာသားပြောင်းလဲပေးစဉ်မှာ ပင်ကိုယ်မူရင်းအတိုင်း ဖြစ်တဲ့ “တရုပ်” (ပအသတ်) ကို တိတိကျကျ မထိန်းသိမ်းနိုင်ဘဲ ယနေ့ခေတ် ပြောင်းလဲထားတဲ့ အစိုးရမူအလိုအလျောက် ပေါင်းစပ်မှုကြောင့် “တရုတ်” (တအသတ်) ဖြစ်သွားခဲ့မိတဲ့အတွက် ဆရာ့ကို အထူးပင် တောင်းပန်အပ်ပါတယ်ခင်ဗျာ။ သမိုင်းကြောင်းအရရော၊ မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အပါအဝင် classical စာပေမှတ်တမ်းများအရပါ “တရုပ်” ဟု ပအသတ်ဖြ...

"တယောက်တလက်တအား"

"တယောက်တလက်တအား" နဲ့ "တထောင့်တနေရာ" ဆိုတဲ့ အသုံးအနှုန်း နှစ်ခုစလုံးကို မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်ခေတ် (၁၉၆၂–၁၉၈၈) အတွင်း အစိုးရသတင်းစာများ၊ လူထုလှုပ်ရှားမှုဆိုင်ရာ စာတမ်းများ၊ စည်းရုံးရေးမိန့်ခွန်းများမှာ အလွန်အသုံးများခဲ့ပါသည်။ ၁။ တယောက်တလက်တအား အဓိပ္ပါယ်မှာ — လူတိုင်း မိမိတတ်နိုင်သမျှ ပါဝင်ကူညီကြရန်၊ တဦးစီက မိမိအင်အား၊ လုပ်အား၊ ဉာဏ်အားကို စုပေါင်းထည့်ဝင်ရန် ဖြစ်သည်။ "လက်တအား" ဆိုသည်မှာ လက်တဖက်ဖြင့် ကူညီသည်ဟု တိုက်ရိုက်မဆိုလိုဘဲ "မိမိတတ်နိုင်သလောက် အားထုတ်ခြင်း" ဟူသော သဘောဖြစ်သည်။ ဥပမာ - ကျေးရွာဖွံ့ဖြိုးရေးလုပ်ငန်းများတွင် ပြည်သူများ တယောက်တလက်တအား ပါဝင်ဆောင်ရွက်ကြရမည်။ နိုင်ငံတည်ဆောက်ရေးတွင် တယောက်တလက်တအား ဝိုင်းဝန်းကြိုးပမ်းကြပါစို့။ ၂။ တထောင့်တနေရာ အဓိပ္ပါယ်မှာ — မိမိရောက်ရှိနေသော နေရာအသီးသီး၊ ကဏ္ဍအသီးသီးတွင် မိမိတာဝန်ကို ကျေပွန်စွာ ထမ်းဆောင်ခြင်း ဖြစ်သည်။ "ထောင့်" နှင့် "နေရာ" ကို တွဲသုံးခြင်းအားဖြင့် နိုင်ငံအနှံ့၊ လုပ်ငန်းအနှံ့၊ အရပ်ရပ်တွင် ဟူသော သဘော ပိုမိုအားကောင်းစေသည်။ ဥပမာ - ပြည်သူတိုင်း တထောင့်တနေရာ မှ နိုင်ငံဖွံ့ဖြိုးရေးအတ...

Jeep ဆရာဝန်တွေအကြောင်း

  သူငယ်ချင်းတယောက်က ရေးတယ်။ ယူကေဂျီပီ GP ဆိုတာ တဲ့။ သူက အဲဒီမှာနေတာ။  ကျွန်တော်က ပြန်ရေးလိုက်တယ်။ ကိုယ်တော့ ဂျစ်ကားအကြောင်းလေး ရေးစဉ်က GP မူကွဲစာလုံး ထည့်ရေးလိုက်တယ်။ အထွေထွေသုံးတဲ့။ မရှိသုံးနဲ့လည်း ခပ်ဆင်ဆင်။ သူက ပြန်ရေးတယ်။  General stores ကကုန်စုံဆိုင်ဆိုရင် အစုံကုပေါ့ဗျ၊ အထူးကုနဲ့ကွဲအောင်။ ကိုယ့်အလှည့်။  Willys MB ဝီလီးစ် အင်ဘီ ခေါ် Jeep ဂျစ်ကားကို ၁၉၄၁ ကစထုတ်ပါတယ်။ ဂျစ်ကားထုတ်ကာစမှာ Jeep အခေါ်ကို စကားများကြသေးတယ်။ တချို့က General Purpose (GP) အထွေထွေသုံးလို့ခေါ်ပါသတဲ့။ ဂျီပီဆရာဝန်ဆိုတာ လိုရာသုံး၊ လိုရင်သုံးဆရာဝန် ဖြစ်ပါမယ်။ ကျွန်တော် ပဌမဆုံး ဆယ်ပတ်ရစ် ဂျစ်ကားလေးဝယ်တော့ မုံရွာက ကားပိုင်ရှင်က တရားစာတွေရွတ်ဖတ်ပေးပြီး လက်လွှဲပေးတာကို သတိရတယ်။ ၅၂၀၀၀ ကျပ်ပေးရတယ်။ တိုက်နယ်ဆရာဝန်အဖြစ် ၃ နှစ်လောက်ငွေစုတာ မလောက်လို့ ချေးငှားရသေးတယ်။  မြို့သာ-ငါန်းဇွန်-မန္တလေး-မုံရွာ-ဘုတလင် ပြဲပြဲစင်။ ပုဂံလည်းရောက်တယ်။ ဆရာဝန်သူငယ်ချင်းတယောက်က မှတ်ချက်ချတယ်။ မင်းတို့မုံရွာသားတွေမှာ ထူးခြားချက် ၂ ခုရှိတယ်။ ကားအမြန်မောင်းတာနဲ့ ဈေးအလွန်ဝယ်တာတဲ့။ ဒေါက်တာဌေးလှိုင် (ကွယ်လွန်) နဲ့ ကျွန်တော့ကိ...

ကျွေး ကြွေး ကြွင်း

တင်ထားတဲ့စာတခု = အကြွေးအကျန်သုပ်လေးနဲ့ထမင်းစားတော့မယ် မှတ်ချက် အကြွင်းအကျန် လို့ ရေးရသည်။  အကြွေးဆိုတာ ပေးစရာ + ရစရာ။  အကျွေးဆိုတာ အကျွေးအမွေး (အစားအသောက်)။ တင်ထားသူက တိုင်းရင်းသူ ထင်ပါတယ်။ ရွှေမြန်မာတွေလည်း မှားကြတယ်။ လူဦးရေ ပိုများသူက ပိုမှားတယ်။ ကြွင်း – ကြိ / ကျွင်း / ၁။ ကျန်သည်။ “အညွန့်အရွက် အခွံအပွေးသည်သာ ကြွင်း၏။” ဂီဟိ။ ၁၁၇။ “သာသည်ညင်းညင်း၊ မြောက်လေကြွင်းနှင့်၊ ဆီးနှင်းမကုန်။” ဂါထာ * ၁၂။ ၂။ ဂဏန်းတွက်ရာတွင် စား၍မပြတ် ကျန်သည်။ “တခု ကြွင်းထား၍။” ကိုးဖြာ၊ ပ။ ၁၀။ “သက်လေးနှစ် ကြွင်း၊ နှစ်ဆယ်တွင်းတွင်။” ဗျို့၊ * ၂၁။ ကြွင်းကျန် – ကြိ / ကျွင်းကျန် / ၁။ လစ်လပ်သည်။ လစ်ဟင်းသည်။ လိုနေသည်။ “မကြွင်းမကျန် ပြန်မည်လျှောက်မည်။” ကုသ * ၃၈၀။ ၂။ တည်နေရစ်သည်။ ပါမသွား၊ ကုန်မသွား။ “ကံစကား၊ ကြွင်းကျန် သေးသည်နှင့် သေဘေးလွတ်၍။” ပဒု။ ၁၈။ ကြွေး¹ – န / ကျွေး / ၁။ နောင်မှ ပြန်ပေးမည်ဟူသော ကတိနှင့် ချေးယူထားသောငွေ၊ ပစ္စည်း စသည်။ မြီ။ “ရသောကြွေးကို၊ ချေးချေးငှားငှား။” ဘူလင်* ၃၁၈။ ၂။ ဝယ်ယူသော ပစ္စည်းအတွက် မပေးရသေးသော တန်ဖိုး။ ၃။ တဦးတယောက်က ပြုထားသော ကျေးဇူး။ “ကျေးဇူးကြွေးကို ဆပ်နိုင်မှလည်း။” စာဏကျ၊ ပ။ ၁၁၂။...

The Wise Old Man ခေါင်းသုံးလုံးနဲ့လူကိုမေး

AI "ခေါင်းသုံးလုံးနဲ့ လူ" ဆိုသည်မှာ မြန်မာ့ရိုးရာပုံပြင် ပညာရှိအဘိုးအို ဖြစ်ပါသည်။ အသက်အရွယ် အိုမင်းလွန်း၍ ခါးအလွန်ကိုင်းနေသောအခါ ဆောင့်ကြောင့်ထိုင်နေသည့် ပုံစံသည် ခြေထောက်နှစ်ဖက်ကြားတွင် ခေါင်းတခု၊ ဒူးဆစ်များကြားတွင် နောက်ထပ်ခေါင်းတခု၊ နှင့် ပုံမှန်ခေါင်းတခု စုစုပေါင်း ဦးခေါင်း (၃) လုံး ရှိနေသည့်အသွင် မြင်ရသောကြောင့် ထိုသို့တင်စားခေါ်ဝေါ်ကြခြင်းဖြစ်သည် ပညာရှိအဘိုးအို။ ရှေးလူကြီးများ၏ ပဟေဠိဆန်သော စကားများကို အဓိပ္ပာယ်ဖော်ရာတွင် အတွေ့အကြုံရင့်ကျက်သူ ဤပညာရှိအဘိုးအိုထံ သွားရောက်မေးမြန်း အကြံဉာဏ်တောင်းခံရန် ရည်ညွှန်းခြင်းဖြစ်ပေသည် ပညာရှိအဘိုးအို။ ကျွန်တော့တင်ပြချက် (၁) ခေါင်းသုံးလုံးနဲ့လူကိုမေးဆိုတာ အသက်အရွယ်ကြီးတဲ့သူတွေကို ရှေးကအဖြစ်သနစ်တွေ၊ ဆင်ခြင်သုံးသပ်မှုတွေ၊ ခက်ခဲတဲ့သုပုစ္ဆာတွေကို မေးပါလို့ အကြံပေးတာ။ ခေါင်တရာသားကိုစား ဆိုတာ ငါးသေးသေးလေးတွေကို စားပါ။ တနေ့သုံးခါ ပုဆိုးလဲ ဆိုတာ ပုဆိုးကို မကြာမကြာလှည့်ဝတ်ပါ။ (၂) ပညာရှိဟု ခေါ်ကြသူများသည် မိမိတို့ ဟောပြောခဲ့သလို ကျင့်ကြံခဲ့ကြပါသလား သမိုင်းတလျှောက် ကြည့်လျှင် “ပညာရှိ” ဟု သတ်မှတ်ခံရသူများသည် မိမိတို့ ဟောပြောခဲ့သလို အမှန်တကယ် ကျင့်...

AI တခြမ်းပဲ့

ပုံတခုတည်းကို Gemini နဲ့ ChatGPT ဆီ ပို့ပါသည်။ Gemini က အဖြေစာ အားလုံးမှန်ပြီး ChatGPT မမှန်ပါ။ တကျိတ်တည်းတကြံတည်း တကျိတ်တည်းတဉာဏ်တည်း တကျယ်ပကတ်ပတ် တကြော (ဗျူ...) တကြော်ကြော် (... အော် –) တကြီးတည်း (... ပြေး –) တကြောင်းဆွဲပန်းချီ တကြုတ်ကြုတ် (အူ.... မြည် –) တကြွကြွတရွရွ တခဏချင်း တခဏပန်း တခါတရံ တခါတည်း တခုလပ် တခေါ် တမျှော် တခန်းရပ် – တခမ်းတနား တချက်စည်ဗြန်း တချက်တည်း တချက်လွှတ်အမိန့် တချောင်းပုဒ် တခြမ်းပဲ့ တခြိမ့်ခြိမ့် တခြိမ့်ခြိမ့် (ဆိုင်း.... တီး –) တချဉ်ချဉ် (ချဉ်.... မြည် –) တချွတ်ချွတ် (မြည်သံ) တစပြင် တစုတရုံး တစုတလုံး တစုတအုပ် တစေ့တစောင်း တစိုးတစိ တစဉ်တည်း တစည်းတပေါင်း တစည်းတရုံး တစည်းတလုံး တစည်းတဝေး တစိတ်တဒေသ တစိတ်တဝမ်းတည်း တစိန်းစိန်း (... ကြည့် –) တစပ်တည်း တစိပ်စိပ် (မိုး.... ရွာ –) တစိုမ့်စိုမ့် (မိုး.... ရွာ –) တစုံ (သင်္ကန်း....) တစွတ်စွတ် (ထမင်း.... စား –) တစွန်းတစ (... ကြား –) ထို့ကြောင့် AI လည်း တခြမ်းပဲ့။ တဝမ်းပူစာလုံး ရေးသူ လူသားတွေကတော့ ရှစ်စိတ်ကွဲ။ ဒေါက်တာတင့်ဆွေ

တခြမ်းပဲ့

ကို မှန်အောင်မရေးတတ်တာတခု တွေ့လိုက်တယ်။ ယနေ့ခေတ်မြန်မာစာကတော့ လေးစိတ်မက ကွဲအက်နေပြီ။ တခြမ်းပဲ့အလှ တခြမ်းပဲ့အသည်း သန်းနိုင်(ပလေးဘွိုင်း) တခြမ်းပဲ့ဗလီ ဒေါက်တာတင့်ဆွေ

စီ နဲ့ ဆီ

၁။ ဆရာ့စီက အဖြေတခုရတိုင်း အတိုင်းမသိ ကျေးဇူးတင်မိပါတယ်၊ မြန်မာပြည်ရောက်တုန်း ဘားအံကို အလွန် လာလည်စေချင်ပါတယ်ဆရာ။ ဆရာ့ဆီကလို့ ရေးသင့်။ ၂။ ဆရာ ကိုယ်ဝန် ၂လရှိလို့ utresound ရိုက်တာ ကလေးနေတဲ့အိတ်ပဲတွေ့ပြီး အထဲက ကလေးလည်းမတွေ့ဘူး။ နှလုံးလည်းမခုန်ဘူးလို့ပြောပါတယ်။ အဲ့ဒါ ဘယ်လိုဆက်လုပ်ရမလဲဆိုတာ ဆရာ့စီက အကြံဉာဏ်လိုချင်လို့ပါ။ ဆရာ့ဆီကလို့ ရေးရပါမယ်။ ၃။ ဆရာစီကစာယူတင်ခွင့်ယူဖူးပါတယ် ဆရာ့ဆီကလို့ ရေးသင့်။ ဆရာစီဆိုရင် ဦးစီ ဒေါက်တာစီ အမည်ရှိသူဖြစ်သွားမယ်။ ဆရာ့ဇီကလို့ အသံထွက်ရတယ်။ ၄။ သားဖွားဆရာမတယောက်က mega 3 နဲ့ folic acid တနေ့တလုံးဆီသောက်ခိုင်းပါတယ် ခုကိုယ်ဝန်ရနေပြီဆိုတော့ ဆက်သောက်ရဦးမှာလား ဆရာ။ တနေ့တလုံးစီ (တလုံးကျ) လို့ ရေးသင့်။ ၅။ ဆရာ့စီက အတုယူစရာတွေကို မှတ်ပါတယ်ဆရာ။ ဆရာ့ဆီကလို့ ရေးရပါမယ်။ ဆရာ့ဇီကလို့ အသံထွက်ရတယ်။ ၆။ အထဲက ကလေးလည်းမတွေ့ဘူး။ နှလုံးလည်းမခုန်ဘူးလို့ပြောပါတယ်။ အဲ့ဒါ ဘယ်လိုဆက်လုပ်ရမလဲဆိုတာ ဆရာ့စီက အကြံဉာဏ်လိုချင်လို့ပါတဲ့။ ဆရာ့ဆီကလို့ ရေးရပါမယ်။ ဆရာ့ဇီကလို့ အသံထွက်ရတယ်။ ၇။ ဘီပိုးရှိလူနာ့စီကသွေး သူ့မျက်စိကို စင်လို့မေးလာတယ်။ လူနာ့ဆီကလို့ ရေးရပါမယ်။ လူနာ့ဇီကလို့ အသံထွက်တယ်။ ဟိုတောင်ဆီက ညို...

မစဉ်းစားခဲ့တာတွေ အကုန်ဖြစ်လာတယ်

  (တိုင်းပြည်ထွက်ပြေး နိုင်ငံရေးလုပ်သူတယောက် ဟိုရောက်ဒီရောက်) ကွန်မင့်များ ၁။ ဘဝဇာတ်ဆရာအလိုကျ ၂။ ဘဝကံဇာတ်ဆရာက မွေးကထဲက နဖူးမှာစာပါပီးသား ၃။ ဘ၀ဆိုတာဒီလိုပါပဲဆရာ မကြံစည်ဘဲနဲ့လည်းဖြစ်ရတယ် ၄။ စိတ်အလျင် ၅။ ဘဝဆိုတာကမထင်မှတ်တာတွေလဲဖြစ်လာတတ်တဲ့သဘောမျိုးတွေပါဘဲလား  လူအများစုဟာ ငယ်စဉ်က ရည်မှန်းမထားတာတွေ ဖြစ်လာတတ်တဲ့ သဘော၊ မထင်မှတ်တာတွေ ဖြစ်တတ်တဲ့သဘောကို ဘယ်လို ကောက်ချက်မျိုး ချသင့်ပါသလဲ။ Gemini ၁။ ကံကြမ္မာ၏ မရေရာမှုနှင့် လောကဓံတရား (Imperpermanence & Destiny) ဗုဒ္ဓဘာသာ အလိုအရဖြစ်စေ၊ လောကသဘာဝအရဖြစ်စေ အရာရာဟာ မိမိတို့ စီမံထားတဲ့အတိုင်း တသဝေမတိမ်း ဖြစ်မလာတတ်ပါဘူး။ “လူ့အကြံ ကံမစ” ဆိုသလို လူက ဘယ်လောက်ပဲ ကြိုတင်ပုံစံထုတ်ထားပါစေ၊ လောကကြီးရဲ့ ပြောင်းလဲမှုတွေ၊ အခြေအနေ အကွေ့အကောက်တွေက ဘဝကို မထင်မှတ်တဲ့ လမ်းကြောင်းသစ်တွေဆီ ခေါ်ဆောင်သွားတတ်ပါတယ်။ ဒါကို "ဘဝရဲ့ မရေရာခြင်း သဘာဝ" လို့ ကောက်ချက်ချနိုင်ပါတယ်။ ၂။ ပတ်ဝန်းကျင်နှင့် ရေမြေတောတောင်၏ ရိုက်ခတ်မှု (Environmental & Generational Shifting) လူတယောက်ရဲ့ မိခင်ရေမြေ ဓလေ့နဲ့ သူ ကြီးပြင်းလာရတဲ့ ပတ်ဝန်းကျင် အပြောင်းအလဲဟာလည်း ဘဝလမ်းကြောင်းကို များစ...

ကိုယ်တယောက် မရှိတော့ပါ

ကိုဒွေ "တစ်"ယောက် ရှိသည်။ ကျယ်မ "တစ်"ယောက် အော်ဟစ်နေသည်။ ချစ်သော "တစ်"ယောက် များသည်။ ရပြီ ကို ကပြီ လို့ရေးတဲ့ "တစ်"ယောက်တွေ ပေါသည်။ ပါပြီ ကို ပါပီ လို့ရေးတဲ့ "တစ်"ယောက် ပေါပေါများများတွေ့ရသည်။ ရန်ကုန်မှာ ကို ရန်ကုန်မာ လို့ရေးတဲ့ "တစ်"ယောက်တွေ ရန်ကုန်လမ်းပေါ်မှာ ခလုတ်တိုက်လောက်အောင်များသည်။ ဖြစ် ကို ဖစ် လို့ရေးနေသူတွေ နိုင်ငံတကာမှာ မြင်မကောင်းအောင်များသည်။ ဒေါက်တာတင့်ဆွေ

သောက်ဆမ်းလို့ ရေးရ

စမ်း နဲ့ ဆမ်း မှားရေးသူတွေ များများ များများလာတယ်  - အကြော်စုံနဲ့စားလဲကောင်း စားတော်ပဲပြုတ်ဆီစမ်းနဲ့လည်းကောင်း  စမ်း နဲ့  ဆမ်း မှားနေသည်။ ပုံအတွက် ကျေးဇူး။ - ရခိုင်သောက်စမ်းဟင်းချက်ရင် မပါမဖြစ် အာပူရွက် ရပြီနော် စမ်း နဲ့  ဆမ်း မှားနေသည်။  - အရမ်းစားကောင်းတဲ့ ကြက်သောက်စမ်း (ဆမ်း) ရှယ်ချက်နည်းလေး (အမီလို့ ရေးရ။ စမ်း နဲ့ ဆမ်း မတူပါ။)  - ကြက်သားသောက်စမ်းဟင်း (ကြက်သားသောက်ဆမ်းဟင်းကို ကြိုက်သလောက် သောက်စမ်းပါ။) - ကြက်သောက်စမ်း (ရှယ်ချက်) - စမ်း နဲ့ ဆမ်း မှားနေတယ်။ ဟင်းရည်ဆမ်းပြီး အဝအပြဲ စားစမ်း။ - ငါးသလောက် အာပူ သောက်စမ်းဟင်း (သောက်ဆမ်းဟင်း) - ဆင်ခရမ်းသီးနဲ့ကြက်ခြေထောက်သောက်စမ်း (သောက်ဆမ်း) - ဆရာရှင့် ကျွန်မအသက် ၅၁ပါ။ ရာသီလမမှန်တော့ပါဘူး။ ဆီးစပ်က ခဏခဏကိုက်လိုက် ပျောက်သွားလိုက်နဲ့ ဗိုက်ထဲကလည်း နာလိုက်ပျောက်သွားလိုက်နဲ့ ထူးစမ်းနေပါတယ်။ (ထူးဆန်းလို့ ရေးရတယ်။) - ဆရာရှင့် ကျွန်မအသက် ၅၁ပါ။ ရာသီလမမှန်တော့ပါဘူး။ ဆီးစပ်က ခဏခဏကိုက်လိုက် ပျောက်သွားလိုက်နဲ့ ဗိုက်ထဲကလည်း နာလိုက်ပျောက်သွားလိုက်နဲ့ ထူးစမ်းနေပါတယ်။ (ထူးဆန်းလို့ ရေးရတယ်။) - ဆရာရှင့် ကျွန်မအသက် ၅၁ပါ။ ရာသီလမမှန်တော...

ဒယ်ဆိုတာ

  ဆရာ ကလေးဒွေ ယူဆော့ဒါနေမယ် ကျနော်လည်းဖြစ်ဖူးဒယ် ဆရာ့ ပို့စ် တခုမာ အားနာဘါဒယ်ဆရာ စာကို တမင်တကာဖျက်ရေးတာလို့ ထင်တယ်။  အဲလိုဖျက်ဆီးရတာကို ခေတ်မီတယ်ထင်သူက များတယ်။ မြန်မာစာကို တလုံးပြီးတလုံးဖျက်နေကြလေရဲ့။ ဒယ်ဆိုတာ ကြော်စရာ မာဆိုတာ မပျော့တာ တစ်ဆိုတာ မျိုချ မရတာ ဒွေ၊ ဒါ၊ ဒယ်၊ မာ၊ ဘာဒယ် ပါပီ ခေါ် ခွေးကလေး ဖစ် ဆိုတာ ဦးဖစ်၊ ဒေါ်ဖစ်၊ ကိုဖစ်၊ မဖစ် ကျန်းမာရေးမေးတာတွေဖြေနေရတော့ စာနည်းလည်းလွဲတာနဲ့ ရောဂါအမည်လွဲနိုင်တယ်။ ဆေးနည်း လွဲနိုင်တယ်။  ဖျက်တာ၊ လွဲတာ၊ မှားတာသာ သိချင်သူတွေ ကျွန်တော့်ကို မမေးပါနဲ့။ အပျက်တွေ ရနိုင်မည်မဟုတ်။ ခေတ်ကတော့  လွဲမှ၊ မှားမှ၊ ပျက်မှ၊ လိမ်မှ၊ ညာမှ ကုန်ရောင်းလည်းရ။ လူရောင်းလည်းရ။ ပိုက်ဆံလည်းရ။ တရားလည်းရ။ ယမမင်းရှေ့မှာလည်း ဒယ်အိုးကြီးနဲ့ဆိုလား။ ဖျက်ဆီးရတာကို ခေတ်မီတယ်ထင်သူက များတယ်။ ဒေါက်တာတင့်ဆွေ ၃၁-၅-၂၀၁၉

စာအုပ်ထူများ

ကျွန်တော်တို့ကျောင်းသားတုန်းက မင်းကျော်ရေးတဲ့ ငါတို့ခေတ်နဲ့အပြိုင်စာအုပ်က အထူဆုံး။ ဆေးကျောင်းမှာသင်ရတဲ့ ရောဂါဗေဒစာအုပ်ကတော့ ထူလည်းထူ၊ လေးလည်းလေးတယ်။  ပုံထဲကလို စပယ်ရှယ်ကုလားထိုင် မပေါ်သေးတေ့ စာအုပ်ကို ချပ်ပတာလိုက် ခွဲချုပ်ထားကြရတယ်။ သိပ်မကြာသေးခင်ကထုတ်တဲ့ တင်မိုးကဗျာပေါင်းချုပ်ကတော့ လက်လေးသစ်လောက် ထူတယ်။  လက်တသစ်စာ ပိုထူရခြင်းအကြောင်းကတော့ တဝမ်းပူတွေကို မလိုအပ်ဘဲ စသတ်ထားလို့။ ထူတယ်ဆိုတာ အဓိပ္ပါယ်တမျိုးက ထက်ထက်မြက်မရှိ၊ နုံတုံတုံ၊ ဉာဏ်မမီ။ ထူလပိန်း = အကြားအလပ်မရှိအောင် များပြားခြင်း။ ထူလပျစ် = ထူလပိန်းနှင့်အတူတူ။ ထူလအန်း = ထူအန်းနေခြင်း။ ထူအ (နုံဖျင်းသော၊ ထုံထိုင်းသော) ထူအန်း = ဖောရောင်သကဲ့သို့ဖြစ်သော။ တင်ကျပ်သောအတွေ့ရှိသော။ ဒေါက်တာတင့်ဆွေ

လူတလုံး

https://drive.google.com/.../168V6kRiGSdrIcrBEvxo.../view... (လူထုဦးလှ) အခုတော့ - လူတလုံး ကွယ်လွန် ရေအိုးတလုံး ကွဲကျ မြူအိုးတလုံး ကွဲကျေ ဆီအိုးတလုံး အက်ကျေ သတ်ပုံမှန်စာတလုံး သေဆုံး ထမင်းအိုးတလုံး ပျောက်ဆုံး အိုးတလုံးရပ်ကွက် အမည်ပြောင်း ရေနွေးအိုးတလုံး မပွက်တော့ အဲဒါ ကောင်းသတဲ့။ တရားဝင်တဲ့။ ခေတ်တဲ့။ စကားပြောကောင်း၊ စာရေးကောင်း၊ စာရေးတိုင်းလည်း သတ်ပုံမှန်တဲ့ လူထုဦးလှ သတိရပါ၏။ ဒေါက်တာတင့်ဆွေ

တခါတခါ တခါတရံ တခါတလေ

  ၁။ တခါတုန်းတက္ကသိုလ်ဆိုမှာလားမှန်လားဆရာ ၂။ တစ်ခါနဲ့တခါနဲ့ အမှန်မသိလို့ပြောပါအုန်းဗျ စတာမဟုတ်ဘူးအတည်ပါ ၃။ ဆရာ အမှန်တကယ်ဆိုရင် ဆရာတစ်ဦး ကျောင်းသားတစ်ဦး လူတစ်ဦး ဒါတွေမှာလည်း တစ် လို့သုံးရမှာမဟုတ်လား ဆရာ တကျွန်း – န / တကျွန်း / ၁။ ပင်လယ်ရပ်ခြား တိုင်းတပါး။ ၂။ တသက်တကျွန်း ထောင်ဒဏ်ခံရသူတို့ ကို ထားရာအရပ်။ တခဏချင်း – န / တခဏချင်း / အလွန်တိုတောင်းသောကာလအတွင်း။ “လူသည် လေကို မရှု၊ မရှိုက်ရလျှင် တခဏချင်းပင် သေလိမ့်မည်။” မောင်စွမ်း။ ၂။ တခါ – ကြိဝိ / တခါ / အကြိမ်အလှည့်အားဖြင့်။ “အကြွေစေ့ ဆိုတဲ့ ပြေသို့ တခါရုန်းရပြန်တော့။” မျောက်ပုတို။ ၇၈။ – န / တခါ / တခုသော အချိန်အခါ။ “သဘာဝဓမ္မပါရဂူ တယောက် တခါက ပြောဘူးလေသည်။” ၄က်။ ၂၅။ တခါတခါ – ကြိဝိ / တခါတခါ / အမြဲမဟုတ်။ အခန့်သင့်သည့်အခါ။ တခါတရံ။ တခါတလေ။ “တခါတခါရွှေထွက်သည်။” ကိပုံ။ ၇၂။ တခါတရံ – ကြိဝိ / တခါတယန် / တခါတခါ – ကြိဝိနှင့်အတူတူ။ “တခါတရံ လက်မ ၃၀၀ အထိ ရှည်ထွန်း လေသည်။” မြန်သွေး။ ၂၆။ တခါတလေ – ကြိဝိ / တခါတလေ / တခါတခါ – ကြိဝိ နှင့် အတူတူ။ “တခါတလေ ကွဲအက်စေ၏။” ဇီက။ ၁၁၅။ တခါတည်း – ကြိဝိ / တခါဒဲ / တခါဇီး / တချိန်တည်း။ တကြိမ်တည်း။ တချက်တည်း။ ချက်ချင်း။ “ဥပဒေ တ...

ဒန့်သလွန်

ဒန့်သလွန်သီး လို့ရေးရတယ်ထင်တာဆရာ ဆရာသော်တာဆွေရဲ့ဒန့်ဒလွန်သီး (လူ့မနော)ထင်ပါရဲ့ သိပ်မမှတ်မိတော့ပါ ရေဒီယိုဇာတ်လမ်းလည်းရှိတယ် သတိရမိလို့ပါရှင့် ဒန့်ဒလွန်ပင်က သဲမြေကြိုက်တော့ ကျမတို့ဆီမှာ ဒန့်ဒလွန် သီးတွေ ကြီးကြီးထွားထွားပါဘဲ။ ဒန့်သလွန်။ ဒန့်ကျွဲ – န / ဒန့်ကျွဲ / လမ်းဘေးတွင် ပေါက်လေ့ရှိသည့် ပန်းဝါပွင့်သော ချုံပင်ငယ်တစ်မျိုး။ ဒန့်သလွန် – န / ဒန့်သလွန် / ဒန့်ဒလွန် / အရွက်နှင့် သီးတောင့်ရှည်ကို ဟင်းချက်စားရသော သစ်ပင်။ (အပွင့်ဖြူသည်။ အသီးတောင့်တွင် အမြှောင်းကိုးမြှောင်းရှိသည်။ သုံးမြှောင်းစေ့တွင် အတောင်များပါသည်။) ဒန့်ကျွဲပင်  ဒန့်သခွားပင်  ဒန့်သလွန်ပင် ဒန့်သလွန်သီး ဒန့်သလွန်ရွက် ဒေါက်တာတင့်ဆွေ

"လိုလျှင်ရစေ ကြိုးနှယ်ခွေ"

လိုလျှင်ရစေ ကြိုးနှယ်ခွေ ကိုသိပါရစေဆရာ။ "လိုလျှင်ရစေ ကြိုးနှယ်ခွေ" ဆိုသည်မှာ မြန်မာစကားပုံ/ဆိုရိုးစကားတခု ဖြစ်ပြီး— တစုံတရာကို အမှန်တကယ် လိုချင်စိတ်ရှိလျှင်၊ ရအောင်ကြိုးစားလျှင် ရနိုင်သည် ဟူသော အဓိပ္ပါယ်ကို ဆောင်ပါသည်။ စကားပုံ၏ ပုံရိပ် ကြိုးနှယ်ခွေ ဆိုသည်မှာ ကြိုးကို လိုသလို ခွေထားခြင်း၊ လိုအပ်သလို အသုံးပြုနိုင်အောင် ပြင်ဆင်ထားခြင်းကို ဆိုလိုပါသည်။ ရှေးကာလတွင် ကြိုးသည် အိမ်မှု၊ လယ်ယာ၊ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး စသည်တို့အတွက် အရေးပါသော ပစ္စည်းဖြစ်၍— • လိုသည့်အချိန် အသုံးပြုနိုင်အောင်  • စနစ်တကျ ခွေထားရသည်။  ထိုသဘောကို ယူ၍ စိတ်ဆန္ဒရှိပြီး လုံ့လဝီရိယပါလျှင် လိုရာပန်းတိုင်ကို ရနိုင်သည် ဟု တင်စားပြောဆိုခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ အသုံးပြုပုံ ဥပမာများ • စာမေးပွဲအောင်ချင်ရင် ကြိုးစားပါ။ လိုလျှင်ရစေ ကြိုးနှယ်ခွေ ဆိုတဲ့အတိုင်းပဲ။  • ပညာတတ်ချင်ရင် အသက်ကြီးတာ အကြောင်းမဟုတ်ဘူး။ လိုလျှင်ရစေ ကြိုးနှယ်ခွေ။  • သူက ဆင်းရဲပေမဲ့ ဇွဲမလျှော့ဘူး။ နောက်ဆုံး လုပ်ငန်းအောင်မြင်သွားတယ်။ လိုလျှင်ရစေ ကြိုးနှယ်ခွေ ပေါ့။  အဓိပ္ပါယ်ဆင်တူသော ဆိုရိုးများ • ဝီရိယရှိက ဝိဇ္ဇာဖြစ်။  • ကြိုးစားလျှင် ဘ...

“အညာစာ တောစာ ဆရာဝန်စာ “

ပိုးစာရွက် ချက်နည်းသိပါရစေဆရာခင်ဗျာ ဟင်းချိုရွက် ချက်သလိုပါဘဲ။ အညာသားတွေကတော့ လေးလေး၊ နည်းနည်းလေးစပ်စပ်၊ အရည်ပါ။ ဆီနည်းနည်း။ ဆီက မပါတော့ မရှိ။ ဆီမပါ ဖက်ရှင်ဆိုတာ အခုမှသာ။ ကြက်သွန်ဖြူနီလည်း ပါတတ်တယ်။ အချိုချက်တာ ခရမ်းချဉ်သီးထည့်လေ့မရှိပါ။ တခါတခါ ပုစွန်ခြာက်။ အများအားဖြင့် အစပ်ဆိုတာ ငရုတ်သီးခြောက်မှုန့်။ တချို့ဟင်းရွက်ချက်မှာ ငရုတ်သီးစိမ်းနည်းနည်းထည့်ကြတယ်။ အကြိုက်တော့ မတူကြပါ။ အခုခေတ်မှာ အမည်အဆန်းပေးတာကိုသာ ကြိုက်ကြသတဲ့။ အညာချက် တန်းမဝင်။ ခွေးတောက်ရွက်၊ မြူရွက်၊ ဘောက်ရွက်၊ ပြည်ပန်းညိုရွက်၊ ဟင်းနုနွယ်၊ ချက်နည်းမကွာလှပါ။ ခြံစည်းရိုးက ခူးလို့ရတဲ့ ဟင်းရွက်စုံ ( ကင်းပုံရွက်၊ ကြက်ဟင်းခါးရွက်၊ ဂေါ်ရခါးညွန့်၊ ဗူးညွန့်၊ ဖရုံညွန့်၊ ဆူးပုပ်ကလေး ) ချက်နည်း ဆင်ပါတယ်။ ပဲရွက်၊ ကစွန်းရွက်၊ ဒန့်သလွန်ရွက်၊ ဆူးပုပ်ကြီးချက်နည်း၊ ကြော်နည်း မတူပါ။ ကျွန်တော်က ပါးစပ်နဲ့သာ ချက်တတ်တယ်။ ခြံစည်းရိုးဟင်းရွက် ၃၀ စာရင်း ၁။ ချဉ်ပေါင် ၂။ ဒန့်သလွန် ၃။ ပေါက်ပန်းဖြူ ၄။ ပေါက်ပန်းနီ ၅။ ပျဉ်းတော်သိမ် ၆။ တမာရွက် ၇။ တမာဖူး ၈။ ဥသျှစ်ရွက် ၉။ ကင်းပုံရွက် ၁၀။ ကင်းပုံသီး ၁၁။ ဂေါ်ရခါးညွန့် ၁...