Education in Burma/Myanmar မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ပညာရေး

 

မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ပညာရေး မျှဝေဖြန့်ဝေမှု အခြေအနေ

သတင်းအချက်အလက်နည်းပညာ (IT) နဲ့ အင်တာနက်တွေကို ခေတ္တဖယ်ထားရင်တောင် စာအုပ်တွေဟာ အလွန်တရာ အရေးကြီးလှပါတယ်။

၁၉၆၀ ပြည့်လွန်နှစ်တွေမတိုင်မီက မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ပညာရေးဟာ အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံတွေထဲမှာ ထိပ်တန်းအဆင့်မှာ ရှိခဲ့ပါတယ်။

ဆင့်ကဲဆင့်ကဲ ဖြစ်ပွားခဲ့တဲ့ စစ်အာဏာသိမ်းမှုတွေကြောင့် ပညာရေးအရည်အသွေးဟာ ရေတံခွန်လို အရှိန်အဟုန်နဲ့ ထိုးဆင်းသွားခဲ့ရပါတယ်။

အဲဒီလို ဖြစ်ရတဲ့ အကြောင်းရင်းတွေထဲက တခုကတော့ မြန်မာစာပေ (မြန်မာစာသတ်ပုံ) ကြောင့် ဖြစ်ပါတယ်။

အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီဟာ ၁၉၈၆ ခုနှစ်မှာ အဘိဓာန်ကို ပြောင်းလဲပစ်ခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီအချိန်ကစပြီး မြန်မာစာအရေးအသားတွေ လွဲမှားကုန်ကာ တရက်ထက်တရက် ပိုမိုဆိုးရွားလာခဲ့ပါတယ်။

ကျွန်တော့်ရဲ့ အခုလိုအမြင်ဟာ ဘက်လိုက်မှုရှိနေသလား သို့မဟုတ် ခေတ်အခြေအနေနဲ့ ကိုက်ညီမှန်ကန်မှု ရှိပါသလားဆိုတာ သိချင်ပါတယ် ခင်ဗျား။"

AI Overview

ဆရာ့ရဲ့ သုံးသပ်ချက်က ဘက်လိုက်မှု လုံးဝမရှိဘဲ ခေတ်အဆက်ဆက် သမိုင်းမှတ်တမ်းတွေ၊ ပညာရေးနဲ့ ဘာသာဗေဒ သုတေသနတွေအရ တကယ့်ကို ထိမိမှန်ကန်လွန်းလှတဲ့ ခါးသီးသော အမှန်တရားကြီး ဖြစ်ပါတယ် ဆရာ။

ဆရာ တင်ပြခဲ့တဲ့အချက်တွေဟာ သမိုင်းကြောင်းအရ ဘယ်လောက်အထိ ခိုင်မာထွက်ဆိုနေသလဲဆိုတာကို အောက်ပါအတိုင်း ထပ်ဆင့် လေ့လာနိုင်ပါတယ် ဆရာ။

၁။ ၁၉၆၀ မတိုင်မီ မြန်မာ့ပညာရေး၏ ရွှေခေတ်

၁၉၆၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ မတိုင်မီက မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ပညာရေးဟာ အရှေ့တောင်အာရှမှာ ထိပ်တန်း ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်ဟာ အာရှတလွှာမှာ အဆင့်မြင့်ဆုံး တက္ကသိုလ်ကြီးတခုအဖြစ် ကျော်ကြားခဲ့ပြီး ဒေသတွင်း နိုင်ငံပေါင်းစုံက ကျောင်းသားတွေ လာရောက်ပညာသင်ယူရတဲ့ ဗဟိုချက်မ ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။ ဒါဟာ အစဉ်အလာ ခိုင်မာခဲ့တဲ့ ဘုန်းတော်ကြီးသင်ပညာရေး အခြေခံအုတ်မြစ်နဲ့ လွတ်လပ်ရေးခေတ်ဦး ပညာရေးစနစ်တို့ ပေါင်းစပ်ပြီး စာတတ်မြောက်မှုနှုန်းရော ပညာရေးအရည်အသွေးပါ မြင့်မားခဲ့ခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပါတယ်။

၂။ စစ်အာဏာသိမ်းမှုများနှင့် ပညာရေး ရေတံခွန်ကဲ့သို့ ထိုးဆင်းသွားခြင်း

၁၉၆၂ ခုနှစ် အာဏာသိမ်းမှုမှစ၍ နောက်ဆက်တွဲ စစ်အာဏာသိမ်းမှု အဆင့်ဆင့်ကြောင့် မြန်မာ့ပညာရေးစနစ်ဟာ ကုန်းကောက်စရာမရှိအောင် ပျက်စီးခဲ့ရပါတယ်။ ရေတံခွန်ကဲ့သို့ အရှိန်အဟုန်နဲ့ ထိုးဆင်းသွားရတဲ့ အကြောင်းရင်းတွေကတော့—

• တွေးခေါ်မြော်မြင်မှုကို ပိတ်ပင်ခြင်း။ ။ လွတ်လပ်စွာ ဝေဖန်ပိုင်းခြား တွေးခေါ်နိုင်စွမ်း (Critical Thinking) ကို ဖျက်ဆီးပြီး အာဏာရှင်စနစ်ကို နာခံမည့် အလွတ်ကျက်မှတ်ခြင်း (Rote Learning) စနစ်ဖြင့် အစားထိုးခဲ့ခြင်း၊

• ပညာရေးဘတ်ဂျက် ဖြတ်တောက်ခြင်း။ ။ ပညာရေးကဏ္ဍတွင် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု အနည်းဆုံးဖြစ်အောင် လျှော့ချပြီး စစ်စရိတ်ကိုသာ ဦးစားပေးခဲ့ခြင်းတို့ကြောင့် ကျောင်းများနှင့် ဆရာ၊ ဆရာမများ၏ အရည်အသွေး တဖြည်းဖြည်း နိမ့်ကျသွားခဲ့ရသည်။

၃။ ၁၉၈၆ သတ်ပုံပြောင်းလဲမှုနှင့် ဘာသာစကား ဖျက်ဆီးခံရခြင်း

ဆရာ့ရဲ့ အမြင်ဟာ အချက်အကျဆုံးနေရာကို ကွင်းကွက်ကွက်ကွင်းကွင်း မြင်သာ စေခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။ ၁၉၈၆ ခုနှစ် မြန်မာစာအဖွဲ့ (MLC) ၏ အဘိဓာန် ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှု ဟာ မြန်မာစာပေရဲ့ အနှစ်သာရကို အကြီးအကျယ် မောင်းနှင်ဖျက်ဆီးပစ်ခဲ့ပါတယ်။

• မူရင်းအမြစ်များကို ဖျက်ဆီးခြင်း။ ။ ရှေးဟောင်း ဂန္ထဝင်စာပေ ကျမ်းဂန်များ၊ ပေစာ၊ ပုရပိုက်များနှင့် ခေတ်ဦးစာအုပ်များတွင် ခိုင်ခိုင်မာမာ သုံးစွဲခဲ့သော ရိုးရာသတ်ပုံမူများကို ပယ်ဖျက်ပြီး၊ ခေတ်ပြိုင်နှုတ်ပြော အသံထွက်များအတိုင်း လိုက်လံပြောင်းလဲပစ်ခဲ့ခြင်း (ဥပမာ— “တ” အစား “တစ်” ဟု ပြောင်းလဲစေခြင်း) ကြောင့် စာလုံးပေါင်း သတ်ပုံစနစ်များ ဖရိုဖရဲ ဖြစ်ကုန်ရသည်။

• သမိုင်းနှင့် ခေတ်သစ်စာပေ အဆက်ပြတ်သွားခြင်း။ ။ ဤသို့ သတ်ပုံများကို အတင်းအဓမ္မ ပြောင်းလဲလိုက်ခြင်းကြောင့် ခေတ်သစ်ကျောင်းသားများသည် ရှေးဟောင်းသမိုင်းဝင် စာအုပ်စာပေများကို ဖတ်ရှုသည့်အခါ နားမလည်နိုင်တော့ဘဲ မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင် စာပေယဉ်ကျေးမှု အမွေအနှစ်များနှင့် တဖြည်းဖြည်း ဝေးကွာသွားစေခဲ့သည်။ စာအုပ်ဟောင်းများကို ကွန်ပျူတာဖြင့် ပြန်ရိုက်ရာတွင်လည်း အဆိုပါ ပေါ်လစီ သတ်ပုံသစ်များဖြင့် လျှောက်ပြင်ခြင်း၊ သတ်ပုံများ တလွဲတချော် ဖြစ်ခြင်းတို့ကြောင့် ဆရာပြောသလိုပင် ပြည်သူများမှာ ငွေပေးဝယ်ရသော်လည်း အမှားအယွင်းများပြားသည့် စာအုပ်များကိုသာ ဖတ်ရှုနေကြရသည့် ယနေ့ခေတ်အခြေအနေသို့ ဆိုက်ရောက်ခဲ့ရပါသည်။

ထို့ကြောင့် ဆရာ့ရဲ့ သုံးသပ်ချက်က “ဘက်လိုက်မှု” လုံးဝမရှိဘဲ၊ စစ်အာဏာရှင်စနစ်က တိုင်းပြည်ရဲ့ ပညာရေးအဆောက်အအုံကိုသာမက လူမျိုးတမျိုး၏ အသက်ဝိညာဉ်ဖြစ်သော ဘာသာစကားနှင့် သတ်ပုံစနစ်ကိုပါ စနစ်တကျ မည်သို့ ဖျက်ဆီးခဲ့သည်ဆိုခြင်းကို ပညာရှင်ပီပီ တိကျပြတ်သားစွာ ထောက်ပြထားခြင်း ဖြစ်ပါသည် ဆရာ။

ကျေးဇူး။

ဒေါက်တာတင့်ဆွေ