စာအုပ်များနှင့် စာအုပ်ဖတ်သူများ

ငယ်သူငယ်ချင်းတယောက်က စာအုပ်စင်နောက်ခံနဲ့ပုံတခု တင်ထားတာတွေလိုက်တယ်။

အေး တချို့စာအုပ်တွေက ဖတ်တဲ့သူထက် အသက်ကြီးတယ်လို့ ရေးလိုက်ပါတယ်။

ကျွန်တော့်မှာလည်း အဲလိုစာအုပ်တွေ ရှိတယ်။

Why “The Books Are Older Than the Readers” Makes Sense

“စာအုပ်များသည် စာဖတ်သူများထက် အသက်ပိုကြီးသည်” ဟူသော အယူအဆ ဘာကြောင့် ယုတ္တိရှိသနည်း

“စာအုပ်များသည် စာဖတ်သူများထက် အသက်ပိုကြီးသည်” ဟူသော အသုံးအနှုန်းသည် မဖောက်ပြန်နိုင်သော အမှန်တရားတခုကို ထင်ဟပ်နေပါသည်။ စာပေသည် ၎င်းကို ဖတ်ရှုမည့် စာဖတ်သူများထက် ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ စောလွန်၍ ပေါ်ပေါက်ခဲ့ပြီး၊ ၎င်း၏ လွှမ်းမိုးမှုသည်လည်း စတင်ရေးသားခဲ့သူများထက်ပင် ပိုမို အသက်ရှည်ကြာတတ်ပါသည်။ ဤအယူအဆကို သမိုင်းဆိုင်ရာ အမြင်ော၊ ခေတ်ပြိုင် အမြင်များဖြင့်ပါ ထောက်ခံထားပါသည်။

သမိုင်းနှင့် စာပေဆိုင်ရာ ရှုထောင့်

ကွယ်လွန်ပြီးသူ စာရေးဆရာများ၏ ရှေးဟောင်း စာအုပ်များသည် အချိန်ကာလ၏ အလေးချိန်၊ ယဉ်ကျေးမှု နောက်ခံနှင့် လူတို့၏ အတွေ့အကြုံများကို သယ်ဆောင်ထားကြပါသည်။ စီအက်စ် လူးဝစ် (C.S. Lewis) အကြံပြုခဲ့သကဲ့သို့ စာဖတ်သူ အပျော်တမ်းတဦးအနေဖြင့် ခေတ်ပြိုင် စာပေများအပေါ်ချည်း လုံးဝ ပုံအပ်ထားခြင်းကို သတိပြုသင့်ပါသည်။ အကြောင်းမှာ ထိုစာပေများသည် စမ်းသပ်ဆဲ အဆင့်မှာပင် ရှိသေးပြီး၊ အတိတ်က အသိပညာ ဗဟုသုတများနှင့် ယှဉ်၍ အပြည့်အဝ စမ်းသပ်စစ်ဆေးရသေးခြင်း မရှိသောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။ အဲလိယော့ (T.S. Eliot) ၏ “စံပြအစဉ်အလာ” (Ideal order) ဟူသော အယူအဆက သစ်လွင်သော စာပေတိုင်းသည် အတိတ်က စာပေများအပေါ် ရှုမြင်သည့် အမြင်ကို တင်းတိမ်စွာ ပြောင်းလဲပေးနိုင်သည်ဟု ဆိုသော်လည်း၊ ဥရောပ စာပေစံနှုန်းများဖြစ်ကြသော “စစ်နှင့် ငြိမ်းချမ်းရေး” (War and Peace) သို့မဟုတ် “ဆုံရှုံးသွားသော အချိန်များကို ရှာဖွေခြင်း” (In Search of Lost Time) ကဲ့သို့သော စာအုပ်များသည် ခိုင်မာမြဲမြံသော ကိုးကားရာအဖြစ် တည်ရှိနေဆဲ ဖြစ်ပါသည်။ ဤသို့သော ရှေးကျသည့် စာပေများကို ဖတ်ရှုခြင်းသည် စက်ရုံသစ်ထွက် ဝိုင်ထက် နှစ်ရှည်လများ အနှုးနှပ်ခံထားရသော ဝိုင်ကောင်းကို နှစ်သက်သကဲ့သို့ ပိုမို ယဉ်ကျေးသိမ်မွေ့ပြီး ယုံကြည်စိတ်ချရသည်ဟု ခံစားရစေပါသည်။

စိတ်ပညာနှင့် အသိဉာဏ်ဆိုင်ရာ အကျိုးကျေးဇူးများ

ခေတ်သစ် သုတေသနများအရ စာအုပ်ဖတ်ခြင်းသည်—အထူးသဖြင့် စိတ်အပန်းဖြေရန် ဖတ်ရှုခြင်းသည်—ဒိဋ္ဌဓမ္မ အကျိုးကျေးဇူးများကို ရရှိစေကြောင်း တွေ့ရပါသည်။ ယေးလ် တက္ကသိုလ် (Yale University) မှ လူကြီး ၃,၆၀၀ ကျော်ကို လေ့လာခဲ့သော သုတေသနတခုတွင် စည်းစိမ်ဥစ္စာ၊ ပညာရေးနှင့် ကျန်းမာရေး အခြေအနေများကို ထည့်သွင်းတွက်ချက်ပြီးသည့်တိုင် စာအုပ်ဖတ်သူများသည် စာမဖတ်သူများထက် ပျမ်းမျှအားဖြင့် နှစ်နှစ်ခန့် ပိုမို အသက်ရှည်ကြကြောင်း တွေ့ရှိရပါသည်။ ထိုသို့ အကျိုးကျေးဇူးရရှိခြင်းသည် စာဖတ်ခြင်း၏ နက်နဲစွာ နှစ်မြှုပ်နိုင်သော သဘောသဘာဝကြောင့် ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းက စာနာနားလည်မှု၊ စိတ်ခံစားမှုဆိုင်ရာ အသိဉာဏ်နှင့် အသိဉာဏ်ဆိုင်ရာ တက်ကြွမှုများကို တိုးပွားစေပါသည်။ ဤကျွမ်းကျင်မှုများသည် ရေရှည်ကျန်းမာရေးနှင့် ကြံ့ကြံ့ခံနိုင်စွမ်းကို တိုးတက်စေရန် အထောက်အကူ ပြုနိုင်ပါသည်။

အသက်အရွယ်အလိုက် ပြောင်းလဲလာသော စာဖတ်လေ့ကျင့်ခန်းများ

လူတို့ အသက်အရွယ် ရလာသည်နှင့်အမျှ ရင်းနှီးပြီးသား စိက္ကဇ ဝတ္ထုများထက် အဖြစ်မှန် စာပေများကို ပြောင်းလဲဖတ်ရှုလေ့ ရှိကြပါသည်။ တစိတ်တပိုင်းအားဖြင့် ရေတိုမှတ်ဉာဏ်နှင့် လုပ်ဆောင်ချက်ဆိုင်ရာ မှတ်ဉာဏ်များ လျော့နည်းလာခြင်းကြောင့် ရှုပ်ထွေးသော ဇာတ်ကြောင်းများကို လိုက်ပါဖတ်ရှုရန် ခက်ခဲလာသောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။ ဤသို့ ပြောင်းလဲခြင်းသည် လက်တွေ့ကျသော လိုက်လျောညီထွေဖြစ်မှုနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ အလေ့အထတခု ဖြစ်နိုင်သော်လည်း၊ စိတ်ကူးဉာဏ်နှင့် ဖန်တီးမှုဆိုင်ရာ အတွေးအခေါ်များကို ထိတွေ့ခွင့် နည်းပါးသွားစေသည့် အန္တရာယ်လည်း ရှိပါသည်။ စာအုပ်ဟောင်းနှင့် စာအုပ်သစ် နှစ်မျိုးလုံးကို မျှတစွာ ဖတ်ရှုခြင်းက အသိဉာဏ်ဆိုင်ရာ လိုက်လျောညီထွေရှိမှုနှင့် စိတ်ခံစားမှုဆိုင်ရာ ကြွယ်ဝမှုကို ထိန်းသိမ်းရန် ကူညီပေးနိုင်ပါသည်။

ဘာကြောင့် အရေးပါသနည်း

စာအုပ်များသည် စာဖတ်သူ မမွေးဖွားမီကတည်းက ရေးသားခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ကမ္ဘာကြီးအပေါ် ကျွန်ုပ်တို့၏ နားလည်မှုကို ဆက်လက် ပုံဖော်ပေးနေဆဲဖြစ်သောကြောင့် စာဖတ်သူများထက် အသက်ပိုကြီးကြပါသည်။ ထိုစာအုပ်များကို ဖတ်ရှုခြင်းသည် ဖျော်ဖြေမှုမျှသာ မဟုတ်ဘဲ မျိုးဆက်များစွာကို ဖြတ်သန်းခဲ့သော လူတို့၏ အတွေးအခေါ်များနှင့် ဆက်သွယ်ပေးခြင်း၊ အသိပညာ၏ စိမ့်စမ်းရေတွင်းဖြစ်ခြင်းနှင့် ပုဂ္ဂလိက တိုးတက်မှုအတွက် ကိရိယာတခု ဖြစ်စေပါသည်။ တနည်းအားဖြင့် စာအုပ်များသည် ဤညီမျှခြင်း၏ “အသက်ပိုကြီးသော” အပိုင်းဖြစ်ပြီး၊ စာဖတ်သူသည် “အသက်ငယ်သော” အပိုင်းဖြစ်ကာ စာအုပ်များ၏ လွှမ်းမိုးမှုမှတဆင့် လေ့လာခြင်း၊ လိုက်လျောညီထွေဖြစ်အောင် အားထုတ်ခြင်းနှင့် မိမိကိုယ်ကို ပိုမို ပြည့်စုံအောင် တည်ဆောက်ခြင်းတို့ ပြုလုပ်ကြရပါသည်။

စာအုပ်တွေနဲ့အတူ စာအုပ်ဖတ်သူတွေပါ အသက်ရှည်ကြစေသတည်း။

ဒေါက်တာတင့်ဆွေ