တို့စာ တို့စကား တို့တိုင်းပြည်

ကွန်မင့်တခုက မြန်မာစာက ဆရာကြီးလို့ ရေးတဲ့အတွက် ပြန်လည်တင်ပြပါတယ်။ ဆရာကြီးအသုံးက ရှုတ်ချတဲ့သဘော။ တိုင်းပြည်တိုင်းမှာ ရုံးသုံးဘာသာစကားကိုသာ အများဆုံးအသုံးပြုကြရပါတယ်။  မြန်မာပြည်မှာတော့ ကိုလိုနီခေတ်ကတည်းက ရုံးသုံးက မြန်မာစာ။ အစိုးရဂေဇက်မှာ အင်္ဂလိပ်လိုပါ ရေးတယ်။ အိန္ဒိယမှာ ရုံးသုံးဘာသာစကား ၂မျိုးထားတယ်။ ဟင်ဒီ နဲ့ အင်္ဂလိပ်။ တချို့ပြည်နယ်တွေမှာ ဒေသသုံးဘာသာစကားနဲ့ အင်္ဂလိပ်စာ။ AI ၁။ ရုံးသုံးဘာသာစကား (Official Language) ဆိုသည်မှာ နိုင်ငံတနိုင်ငံ၏ — အစိုးရရုံးများ ဥပဒေစာတမ်းများ အမိန့်ကြော်ငြာများ တရားရုံးစာရွက်စာတမ်းများ အစိုးရဆိုင်ရာ ဆက်သွယ်ရေး တို့တွင် တရားဝင် အသုံးပြုရန် သတ်မှတ်ထားသော ဘာသာစကား ဖြစ်သည်။ ➡ ၎င်းသည် နိုင်ငံရေးနှင့် ဥပဒေရေးရာ ဆုံးဖြတ်ချက် ဖြစ်သည်။ ဘာသာဗေဒဆိုင်ရာ “သာလွန်မှု” ကို မဆိုလိုပါ။ ၂။ ရုံးသုံးဘာသာစကား ≠ အမျိုးသားဘာသာစကား တချို့နိုင်ငံများတွင် — National language (အမျိုးသားဘာသာစကား) Official language (ရုံးသုံးဘာသာစကား) တူနိုင်သည်။ တချို့နိုင်ငံများတွင် မတူနိုင်ပါ။ ဥပမာ — 🇮🇳 အိန္ဒိယ ရုံးသုံးဘာသာစကား — ဟင်ဒီ နှင့် အင်္ဂလိပ် ပြည်နယ်အလိုက် ဒေသသုံးဘာသာစကားများကိုလည်း ရ...

လွန်ခဲ့သော ၁၃ နှစ်က ဆရာ မောင်ဝံသရဲ့ ဆောင်းပါးပါ။ ယခုအပတ်ထုတ် ပြည်သူ့ခေတ်ဂျာနယ်တွင် ပါရှိသည့် မောင်ဝံသ ပြောချင်လွန်းလို့ဆောင်းပါး။  (ကူးယူတင်ပြတာ ဖြစ်ပါတယ်။) (စ) ကျွန်တော် စင်ကာပူကို စတုတ္ထအကြိမ်သွားပြီး ဆေးပြန်စစ်နေလို့ ပြီးခဲ့တဲဲ့အပတ်က ဆောင်းပါး မရေးနိုင်ခဲ့တာ တောင်းပန်ပါတယ်။ ကျွန်တော့် ကျန်းမာရေးကတော့ ဆေးကုသမှုခံယူနေဆဲလို့ပဲ အစီရင်ခံပါရစေ။ လူကတော့ ကီမို ဆေးသွင်းနေတဲ့ ရက်ပိုင်းတွေကလွဲလို့ နေကောင်းနေတာပါပဲ။ သို့ပေမယ့် အဲဒီရက်တွေမှာ မိမိကိုယ်ခံအားက အရမ်းကျဆင်းနေတာ ဖြစ်လို့ လူများများ စုဝေးတဲ့နေရာတွေကို မသွားဖို့၊ အနံ့အသက်တွေကို ရှောင်ဖို့ ဆရာ၀န်များက ညွှန်ကြားထားပါတယ်။ သည့်အတွက် သွားသင့်လာသင့်တဲ့နေရာတွေကို မသွားနိုင်ဘဲ လူမှုရေးတာ၀န် ပျက်ကွက်ရတာတွေကို မိတ်ဆွေများက နားလည် ခွင့်လွှတ်ပေးကြပါ။ ကျွန်တော်က ယခုအချိန်မှာ အရင်က နေထိုင်ခဲ့တဲ့ ၃၃လမ်း ဒေါင်းစာပေ မြေညီထပ်အခန်းမှာ မနေတော့ဘဲ ဘားလမ်း အထက်လမ်းက သမီးကြီးရဲ့ ခြောက်ထပ်အခန်းမှာ ပြောင်းနေတာ မသိသေးတဲ့ ကျွန်တော်နဲ့ တွေ့ချင်၊ သတင်းမေးချင်သူ မိတ်ဆွေရင်းချာများက ဒေါင်းစာပေကိုပဲ  ဆက်သွယ် တတ်ကြပါတယ်။ လာလည်ချင်တဲ့ ဧည့်သည်များက ဖုန်းဆက် ချိန်...

ကွန်မင့်တခု = ဘာသာဗေဒ အလိုအရ မြန်မာစာ ဟာ ပြီးပြည့်စုံတယ် လို့ ဖတ်ဖူးပါတယ် မှတ်ချက် ကျွန်တော့အမြင်ကတော့ မတူပါ။ ဘယ်အရာမှာမဆို ပြီးပြည့်စုံတယ်ဆိုတာ မရှိသလောက် ရှားပါတယ်။ မြန်မာစာအပါအဝင် ဘာသာစကားမျိုးစုံဟာ ခေတ်သဘောအရ ပြောင်းပါတယ်။ ခေတ်အရ အသစ်ပေါက်ပေါက်လာတဲ့ အသုံးစကားတွေ၊ အမျိုးအမည်တွေကို ထည့်သွင်းကြရတယ်။ အသစ်ဆိုတိုင်းလည်း မှန်ကောင်းမှသာ မှန်တယ်။ အခုခေတ်မှာ အွန်လိုင်း သတ်ပုံဆိုတာတွေ၊ သတ်ပုံ အက်ပ် ဆိုတာတွေကို လူတကာကလုပ်နေကြတယ်။ မမှန်တာတွေ ပါနေတယ်။ အဘိဓာန်သစ်ပြုစုတဲ့ ပညာရှင်တွေအပေါ်မှာလည်း မူတည်သေးပါတယ်။ တာဝန်ပေးတဲ့ အဖွဲ့အစည်းကနေ လုပ်တာဆိုပြန်ရင်လည်း မြန်မာအဘိဓာန်အတွက်တော့ ထောက်ပြစရာတွေ များတယ်။ လက်ရှိ တရားဝင် ခေါ် နိုင်ငံတော်မူ ခေါ် လူတကာသုံးအဘိဓာန်ရဲ့ အားနည်းချက်တွေကို အဆင်သင့်တိုင်း ထောက်ပြထားပါတယ်။  အမိန်နဲ့ မှန်စေသတည်း ကို မမှန်ပါကြောင်း ထောက်ပြတာ ဖြစ်ပါတယ်။  လူအများစုက စာရေးတိုင်း အဘိဓာန်ကို မလှန်နိုင်ကြပါ။ ၁၉၈၆ ခုနှစ်ကစပြီး တဝမ်းပူ ၇၀% လောက်ကို မလိုအပ်ဘဲ စသတ်စေ အမိန့်နဲ့ ပြင်ထားတဲ့အတွက် နောက်ဆက်တွဲ ဆိုးကျိုးတွေ ဖြစ်လာတယ်။ ဥပမာ မှားမရေးလောက်ပါဘူးလို့ အများက ထင်တဲ့စကားလုံးတွေကို...

၁။ ဆရာ ကျွန်‌တော့မမ ညဘက်တွေချောင်းအရမ်းဆိုးနေလို့ကို အချိုတွေလျှော့စား အ‌ချိုတွေရှော့စား ဘယ်ဟာအမှန်ဖြစ်ပါသလဲဆရာ  ၂။ ဖုန်းအရောင်းဆိုင်ကြီး တဆိုင်ရဲ့ နာမည်ပါဆရာ သူကတော့ Shop(ရှော့ပ်) လို့ ဆိုချင်တာပေမဲ့ အဲ့ဆိုင်ရှေ့က ဖြတ်မိလို့ မြင်မိတိုင်း ဈေးလျှော့ ရောင်းတာလို့ဘဲ နားလည်နေမိတယ်ခင်ဗျ ၃။ တစ်တွေ တဖြစ်လာတာကို အမြင်မှန်ရလာပြီလို့ခေါ် ၊ Shop (ရှော့်)လို့ရေးတာကတော့ လူတွေစိတ်ဝင်စားအောင် ထွင်ကြည့်တာနေမှာ ဒါပေမယ့်ရေးထားတာက လျှော့ လို့ရေးထားတာလို့ဖော်ပြထားတော့ ထင်ယောင်ထင်မှား ဈေးလျှော့သလိုလို သူများနဲ့မတူအောင် ကြော်ငြာတာ။ ၄။ ဆရာ မင်္ဂလာပါ လျော့ နဲ့ လျှော့ အသုံးအနှုန်း​တွေ ရောနေတာ ဘယ်လိုသုံးရမယ်သိ ဆရာ ၅။ ဆရာ အထူးလျှော့စျေး နဲ့ အထူးလျော့စျေး ဘယ်ဟာက အမှန်လဲဆိုတာ ပြောပြပေးပါလား။ ၆။ အလျော့အတင်းနဲ့ အလျှော့အတင်းကို နားလည်အောင် ရှင်းပြပေးပါဦးဆရာ လျှော့ အသံထွက် ယှော့ ရှော့ မြန်မာအဘိဓါန်တွေနဲ့ သတ်ပုံကျမ်းတွေထဲမှာ မပါ။ how to pronounce shock = shaak How to pronounce shock  UK/ʃɒk/  US/ʃɑːk/ https://dictionary.cambridge.org/us/pronunciation/english/shock#google_vignette Shock အင်္ဂလိပ်စာလုံး အသံ...

ဆရာ မုန့်လက်ဆောင်လား မုန့်လက်ဆောင်းလားဗျ (၁) လက်ဆောင် = မေတ္တာနှင့်ပေးသောပစ္စည်း။ မြတ်နိုးခြင်းခံရတဲ့အတွက် လက်ဆောင်ပေးကြခြင်းဖြစ်မယ်။ မုန့်လက်ဆောင် ပေးသည်။ စာအုပ်လက်ဆောင် ပေးသည်။ ပန်းလက်ဆောင် ပေးသည်။ စကားလက်ဆောင်ပါးလိုက်သည်။ မေတ္တာလက်ဆောင်ပေးသည်။ (၂) Cendol (မြန်မာတွင် မုန့်လက်ဆောင်းဟု ခေါ်ကြသည်) သည် အရှေ့တောင်အာရှဒေသတွင် လူကြိုက်များသော ရေခဲမုန့်အမျိုးအစားတခု ဖြစ်သည်။ ဆန်မှုန့်နှင့် ပန်ဒန်ရွက်အရည်ဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော အစိမ်းရောင် ကြိုးပုံစံ ဂျယ်လီများကို အုန်းနို့၊ ထန်းသကြားရည် (gula melaka) နှင့် ရေခဲမှုန့်တို့နှင့် ပေါင်းစပ်စားသုံးကြသည်။ အချို့ဒေသများတွင် ပဲနီ၊ ပြောင်းဖူး၊ ကောက်ညှင်းစေ့ စသည်တို့ကိုလည်း ထည့်သွင်းကြသည်။ အရသာအနေဖြင့် အုန်းနို့၏ နူးညံ့ချိုမြိန်မှု၊ ထန်းသကြား၏ နက်ရှိုင်းချိုသာမှုနှင့် ရေခဲ၏ အေးမြမှုတို့ ပေါင်းစပ်ထားသော အချိုပွဲ ဖြစ်သည်။ အခြေခံပါဝင်ပစ္စည်းများ အစိမ်းရောင် ဂျယ်လီကြိုးများ ဆန်မှုန့် (သို့) ပဲစိမ်းမှုန့်မှ ထုတ်လုပ်ကာ ပန်ဒန်ရွက်အနံ့ဖြင့် အရောင်နှင့် အနံ့ရရှိစေသည်။ ပျော့နူး၍ ကိုက်ရင် လှုပ်ရှားနူးညံ့သော အလွှာရှိသည်။ အုန်းနို့ အများအားဖြင့် အချိုမထည့်သော အုန်းနို့...

  (၁) တင်ထားတဲ့စာ = သတ်ပုံတွေကို အနီဆို အမှား၊ အစိမ်းဆိုအမှန်ဆိုပြီး သင်နေကြတယ်။ မြန်မာစာ အဲလောက် မလွယ်ကူပါ။  ကွန်မင့်တခု = ဂွကျ❎ ခွချ✅ ဖုန်းမှာအမှားကို အနီရောင်မပြထားပေးဘူး ပြန်စာ "မပြထား" ကြီးလာသော် "ဒေါ်ပြထား" ဟုခေါ်ရမည်။ အမှန်ခြစ်၊ အမှားခြစ်နည်းနဲ့ သတ်ပုံစစ်ပေး၊ သတ်ပုံသင်ပေးနေတာတွေ တဝက်လောက်သာ မှန်တာတွေရသည်။ မ ကို နေရာတကျ မထားတတ်သူတွေများလွန်းလို့ AI လည်း မ ကိုနေရာကျအောင်မထားတတ်အောင် ဖြစ်နေပြီ။ ခဏခဏပြန်ပြောရသည်။ ပြန်ပြောတော့ လက်ခံသွားသည်။ နောက်တခါ ထပ်မှားသည်။ နောက်တခါလည်း ထပ်မှားပြန်သည်။ မှားဦးမည်။ အင်တာနက်သုံးပြီး မြန်မာစာလိုစာရေးတာတွေ မှားလေလေ AI လည်း မြန်မာစာ မှားလေလေ။ (၂) ကွန်မင့်တခု = (စ) စာရေးရင်တော့ “ခွကျ” လို့ သတ်ပုံ အမှန်ရေးပြီး အသံထွက်ကတော့ “ဂွကျ” လို့ အသံထွက်ရမှာ မဟုတ်ဘူးလား ခင်ဗျ။ “ဂွကျတယ်= အဆင်မပြေ၊ မသင့်မတင့်၊ အဆီအငေါ်မတည့် ဖြစ်သည်။” ဆိုတာက ဘယ်စာအုပ်မှာ ပါတာလဲ ခင်ဗျ။ “ကာရန် အသံနဲ့ အားကို ယူပြီး အသံထွက် စာလုံး သုံးတာတွေ ရှိတယ်” ဆိုတော့ ပုံမှန် စကားပြေ ရေးတဲ့ နေရာမှာ အမှန်ဖြစ်တဲ့ “ခွကျ” ကိုပဲ သုံးမှသာ သတ်ပုံ အမှန်ကို သိပြီး မှန်မှန်ကန်ကန် သုံးရာရောက်...

မြန်မာနိုင်ငံတွင် တမာရွက် ခွေးတောက်ရွက် ကြက်ဟင်းခါးသီး မုန်ညင်းခါး ကင်းပုံသီးခါး ဖန်ခါးသီး စသည်များကို စားသုံးသူဦးရေ များပါသည်။ ယေဘုယျအားဖြင့် ငယ်ရွယ်သူများက အခါးအရသာကို မခံနိုင်ကြပါ။ အများစုက မုန်ညင်းခါး၊ ကသင်းပုံသီးခါးကို အချိုသီး အချိုရွက်ထက်ပိုပြီး နှစ်သက်ကြပါသည်။  တမာရွက်ကိုလည်း တတိုင်းပြည်လုံးလိုလို စားသုံးကြပါသည်။ ထိုင်းနိုင်ငံမှာလည်း တမာရွက်စားကြပါသည်။ တရုပ်နှင့် အိန္ဒိယတွင် မစားကြပါ။ ဥရောပနှင့် ယူအက်စ်အေ ဌာနေလူများကလည်း အခါး မစားကြပါ။ ကောက်ချက် ချပေးစေလိုပါသည်။ ChatGPT 5.2 ဒေါက်တာတင့်ဆွေ ဆရာ၏ စုစည်းတင်ပြချက်သည် အလွန်စိတ်ဝင်စားဖွယ်ကောင်းပါသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် အခါးအရသာ အစားအစာများ စားသုံးမှု အခြေအနေကို အခြေခံ၍ ယေဘုယျ ကောက်ချက်ကို အောက်ပါအတိုင်း ချနိုင်ပါသည်။ ၁။ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ ကောက်ချက် မြန်မာလူမျိုးတို့တွင် — တမာရွက် ခွေးတောက်ရွက် ကြက်ဟင်းခါးသီး မုန်ညင်းခါး ကင်းပုံသီးခါး ဖန်ခါးသီး စသည်တို့ကို စားသုံးမှု မြင့်မားသည်။ ➡️ ထို့ကြောင့် မြန်မာလူမျိုးတို့သည် အခါးအရသာကို ယဉ်ကျေးမှုအရ လက်ခံပြီး အလေ့အကျင့်ရှိသော လူမျိုးဖြစ်သည် ဟု ဆိုနိုင်ပါသည်။ အထူးသဖြင့် — မုန်ညင်းခါး၊ ကင်းပုံသီ...

လက်ဖက်ရည်သည် ရေပြီးလျှင် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အများဆုံး စားသုံးသည့် အချိုရည်ဖြစ်သည်။ ကမ္ဘာတဝှမ်းလုံးတွင် လက်ဖက်ရည် ၃ ခွက် သောက်သုံးလျှင် ကော်ဖီ ၁ ခွက်ခန့် သောက်သုံးသည်ဟု ခန့်မှန်းကြသည်။ အာရှနိုင်ငံများ၊ ယူကေတွင် လက်ဖက်ရည် အဓိကဖြစ်သော်လည်း အမေရိကတိုက်နှင့် ဥရောပနိုင်ငံများတွင် ကော်ဖီက ပိုမိုလူကြိုက်များသည်။ နေ့စဉ် ကမ္ဘာတဝှမ်းတွင် လက်ဖက်ရည် ခန့်မှန်း ၅ ဘီလီယံခန့် ခွက် သောက်သုံးကြပြီး အများစုမှာ အနက်လက်ဖက်ရည် ဖြစ်သည်။ 🌍 ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ စားသုံးမှု အချက်အလက်များ ▪ စုစုပေါင်း ပမာဏ နှစ်စဉ် လက်ဖက်ရည် သုံးစွဲမှု — ခန့်မှန်း ၂၉၇ ဘီလီယံ လီတာ လက်ဖက်ရည် သောက်သုံးသူ — ကမ္ဘာလူဦးရေ၏ ၄၀–၄၅ ရာခိုင်နှုန်း ကော်ဖီ သောက်သုံးသူ — ၃၀–၃၅ ရာခိုင်နှုန်း ▪ နေ့စဉ် သောက်သုံးမှု လက်ဖက်ရည် — နေ့စဉ် ၅ ဘီလီယံ ခွက်ကျော် ▪ လက်ဖက်ရည် အဓိက နိုင်ငံများ တရုတ် (အကြီးဆုံး စျေးကွက်) အိန္ဒိယ တူရကီ ▪ ကော်ဖီ အဓိက ဒေသများ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ဥရောပ 🌏 ဒေသအလိုက် ဦးစားပေးမှု ▪ အာရှနှင့် ယူကေ လက်ဖက်ရည်သည် ယဉ်ကျေးမှုအတွင်း နက်ရှိုင်းစွာ ထည့်သွင်းထားသည် (ဥပမာ — တရုတ်၊ ဂျပန်၊ အိန္ဒိယ)။ ▪ အမေရိကတိုက်နှင့် ဥရောပ ကော်ဖီသည် မနက်ခင်းနှင့် အလုပ်ဆိုင...

ငရုတ်သီးအစပ် စားသုံးသူများနှင့် မစားသူများအကြား ကိုယ်ခန္ဓာတုံ့ပြန်မှု၊ အရသာခံယူနိုင်စွမ်းနှင့် ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေးအချို့တွင် ကွာခြားချက်များ ရှိနိုင်သည်ဟု လေ့လာချက်များတွင် ဖော်ပြထားသည်။ ငရုတ်သီးအစပ်၏ အဓိကဓာတ်မှာ ကပ်ဆိုင်စင် (capsaicin) ဖြစ်ပြီး ၎င်းသည် ကိုယ်ခန္ဓာရှိ TRPV1 receptor (အစပ်နှင့် နာကျင်မှု လက်ခံယူနစ်) များကို လှုံ့ဆော်သည်။ 🔬 အဓိက ကွာခြားချက်များ ၁။ ကိုယ်ခန္ဓာ အလေ့အကျင့် (Physiological tolerance) အစပ်စားလေ့ရှိသူများ TRPV1 receptor များ တဖြည်းဖြည်း မထိခိုက်လွယ်တော့ဘဲ သည်းခံနိုင်စွမ်း တိုးလာသည် အစပ်ကို နာကျင်မှုအဖြစ်သာ မခံစားတော့ဘဲ လက်ခံနိုင်သည် မစားသူများ receptor များ ပိုမို ထိခိုက်လွယ် အစပ်ပမာဏတူညီသော်လည်း ပိုမို ပြင်းထန်စွာ နာကျင်မှု ခံစားရနိုင်သည် ၂။ အရသာနှင့် အာရုံခံယူနိုင်စွမ်း (Sensory perception) စားသူများ အစပ်အဆင့် ကွာခြားချက်များကို ပိုမို ခွဲခြားနိုင် “စပ်တယ်” ဟုသာ မခံစားဘဲ အရသာတစိတ်အဖြစ် ခံစားနိုင် မစားသူများ အစပ်ကို နာကျင်မှုအဖြစ် ပိုမိုမြန်ဆန်စွာ ခံစားရနိုင် အစပ်အဆင့် အသေးစိတ် ကွာခြားချက် ခွဲခြားရန် ခက်ခဲနိုင် ၃။ ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေး (Personality traits) လေ့လာချက်အ...

(Cy Alcala) ငါသည် သင်နှင့်အတူ နေလိုသည်။ ဤနေရာ၌ ထိုင်၍ ကော်ဖီကို မွှေနေကာ ပြတင်းပေါက်အပြင်၌ နှင်းပွင့်များ ပျော့ပျောင်းစွာ ကျဆင်းနေသည်ကို ကြည့်ရင်း အလင်းရောင်သည် မည်းညိုသွားသည်ကို ကြည့်လိုသည်။ အချိန်၏ အဓိပ္ပါယ်ကို နားလည်ဆုပ်ကိုင်ရခြင်းသည် အလွန်ခက်ခဲသည်။ ငါ့ဘဝ၏ များစွာသော အပိုင်းသည် စာအုပ်တအုပ်အတွင်း ပတ်လည်ဝိုင်းထားလျက် ရှိနေသည်ဟုသာ တွေးမိသည်။ ၎င်းမရှိလျှင် ငါ့ဘဝ မပြည့်စုံ။ ဤစာအုပ်၊ ဤကဗျာသည် ငါ ပြုလုပ်သမျှ အရာအားလုံး၏ မူလအရင်းအမြစ် ဖြစ်သည်။ ကျွန်ုပ်တို့သည် မြို့ထဲ၌ အကောင်းဆုံး ကော်ဖီကို ရှာဖွေရန် လမ်းလျှောက်၊ လမ်းလျှောက်ကြသည်။ မြို့သည် ငှက်သီချင်းများကို ကော်ဖီခွက်တခွက်ပေါ်တွင် သီဆိုနေသည်။ ထိုနောက် တနက်ခင်းတခုတွင် မိုးကောင်းကင် အပြာရောင် နေမင်း မရှိတော့။ အပြာအစိမ်းတောင်တန်းများ အနီရောင်သို့ ပြောင်းလဲသွားသည်။ ကျွန်ုပ်တို့သည် စောင့်သည်၊ လမ်းလျှောက်သည်၊ ကော်ဖီကို စောင့်သည်။ ငှက်သီချင်းသည် အသံကျယ်ကြီး တဝိုင်းသံသို့ ပြောင်းလဲသွားသည်။ ထိုနောက် တနက်ခင်းတခုတွင် လမ်းမီးများ တုန်ခါလှုပ်ရှား၍ တောင်တန်းများ မီးလောင်နေသည်။ ကော်ဖီသည် မီးလောင်မည်းနက်သွားသည်။ ငှက်သီချင်းသည် ညည်းညူသံ ဖြစ်သွားသည်။ ကော်ဖီခ...

ပီလောပီနံဥ နှင့် ကလောဥ ဘယ်ဟာကအမှန်လဲရှင့် ၊အမျိုးမျိုးရေးနေကြလို့ပါရှင့် (၁) ဝီကီပီးဒီးယား မှ ပီလောပီနံပင် သို့မဟုတ် ကလောပင် သည် နှစ်ရှည်ခံ ချုံပုတ်ပင်အမျိုးအစားဖြစ်ပြီး ပင်စည်မှာ သစ်သားကဲ့သို့ မာကျော၍ အူတိုင်အခေါင်းပွသည့် Euphobiaceae မျိုးရင်းဝင်အပင် ဖြစ်သည်။ ​Cassava, Yucca, Manico စသည်ဖြင့် အမျိုးမျိုး ခေါ်ဆိုကြပြီး သိပ္ပံအမည်မှာ ​Manihot esculenta ဖြစ်သည်။ ရှေးယခင်က ​Hydrocyanic acid ပါဝင်၍ အဆိပ်ရှိသော သီးနှံအဖြစ် သတ်မှတ် ခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် တဖြည်းဖြည်း စားသုံးလာကြသည်။ Carbohydrate ပါဝင်မှု တတိယ အများဆုံး သီးနှံ ဖြစ်ပြီး ကုန်ကျစရိတ် နည်းနည်းဖြင့် ထုတ်လုပ်နိုင်သည်။ (၂) ပီလောပီနံပင် နဲ့ ကလောပင် တူပါသလား။ ChatGPT 5.2 ပီလောပီနံပင် နှင့် ကလောပင် သည် မတူသော အပင်များ ဖြစ်ပါသည်။ ၁။ ပီလောပီနံပင် အင်္ဂလိပ် — Cassava အခြားအမည်များ — Yucca (အများသုံးခေါ်ဝေါ်), Manioc / Manico သိပ္ပံအမည် — Manihot esculenta မူလဒေသ — တောင်အမေရိက အသုံး — မြစ်ဥကို အစားအစာအဖြစ် စားသုံးကြသည် (တီပီယိုကာ၊ ကစတ်ဖ်မှုန့် စသည်) ပီလောပီနံသည် Euphorbiaceae မျိုးရိုးဝင် ဖြစ်ပြီး မြစ်ဥအစားအစာအတွက် စိုက်ပျိုးကြသည်။ အစိမ်း...

(ခန့်မှန်း ခရစ်မတိုင်မီ ၃၃၀၀–၁၃၀၀၊ အမြင့်ဆုံး ဖွံ့ဖြိုးခေတ် ၂၆၀၀–၁၉၀၀) သည် ယနေ့ ပါကစ္စတန်နှင့် အိန္ဒိယ အနောက်မြောက်ပိုင်းဒေသများတွင် ပေါ်ပေါက်ခဲ့သော ကြေးခေတ်မြို့ပြ ယဉ်ကျေးမှု အဆင့်မြင့်တခုဖြစ်သည်။ Harappa ဟာရပ်ပါနှင့် Mohenjo-daro မိုဟင်ဂျိုဒါရိုကဲ့သို့ စီမံကိန်းချထားသော မြို့များကြောင့် နာမည်ကြီးပြီး ရေညှိနှိုင်းစနစ်ကောင်းမွန်မှု၊ ကုန်သွယ်ရေး ဖွံ့ဖြိုးမှုနှင့် ယနေ့တိုင် မဖတ်ရှုနိုင်သေးသော စာရေးစနစ်တို့ ရှိခဲ့သည်။ ဤယဉ်ကျေးမှုသည် မိုးရာသီပုံစံ ပြောင်းလဲခြင်း၊ မြစ်များ ခြောက်သွားခြင်းနှင့် ပတ်ဝန်းကျင် ပြောင်းလဲမှုများကြောင့် တဖြည်းဖြည်း ကျဆင်းသွားခဲ့သည်ဟု ယူဆကြသည်။ ________________________________________ အိန္ဒုမြစ်ဝှမ်း ယဉ်ကျေးမှု၏ အဓိကအချက်များ ▪ တည်နေရာနှင့် အကျယ်အဝန်း ဤယဉ်ကျေးမှုသည် ပါကစ္စတန်အများစု၊ အိန္ဒိယ အနောက်မြောက်ပိုင်းနှင့် အာဖကန်နစ်စတန် အရှေ့မြောက်ပိုင်းအချို့အထိ လွှမ်းခြုံထားသည်။ အကျယ်အဝန်းအရ ထိုခေတ်က အီဂျစ် သို့မဟုတ် မက်ဆိုပိုတေးမီးယားထက် ပိုကျယ်ပြန့်ခဲ့သည်။ အိန္ဒုမြစ်နှင့် ယခုရာသီအလိုက်သာ ရေစီးသော Ghaggar-Hakra ဂဂါဂါ–ဟက်ခရာ မြစ်စနစ်တို့က ဤမြို့ပြ လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းကို ထ...

ဘေဘီလုန် (ဗက်ဘီလုန်) ယဉ်ကျေးမှုသည် တိုင်ဂရစ်နှင့် ယူဖရေးတီး မြစ်နှစ်စင်းကြား (ယနေ့ အီရတ်နိုင်ငံတောင်ပိုင်း) Mesopotamia မက်ဆိုပိုတေးမီးယားဒေသတွင် ဗဟိုပြုတည်ရှိခဲ့သော အင်အားကြီး၍ ယဉ်ကျေးမှုအဆင့်မြင့်သော အင်ပါယာတခုဖြစ်သည်။ King Hammurabi ဘုရင် ဟမ်မူရာဘီ (ခရစ်မတိုင်မီ ၁၇၉၂–၁၇၅၀) လက်ထက်နှင့် နောက်ပိုင်း Nebuchadnezzar II နေဘူခဒ်နေဇာ ဒုတိယ လက်ထက်တို့တွင် အထူးဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ခဲ့သည်။ မြို့တော် ဘေဘီလုန်၊ ဟမ်မူရာဘီ ဥပဒေစနစ်၊ အီရှတာ ဂိတ်တို့ကြောင့် ကျော်ကြားသည်။ Akkadian အက္ကာဒီယန်ဘာသာ ပြောဆိုသော ဤလူမှုအသိုင်းအဝိုင်းသည် သိပ္ပံပညာ၊ ဥပဒေစနစ်နှင့် နက္ခတ္တဗေဒတို့၏ အရေးပါသော ဗဟိုချက်တခုဖြစ်ခဲ့ပြီး ခရစ်မတိုင်မီ ၅၃၉ ခုနှစ်တွင် ပါရှားတို့ လက်အောက်သို့ ကျရောက်ခဲ့သည်။ ________________________________________ ဘေဘီလုန် (ဗက်ဘီလုန်) ယဉ်ကျေးမှု၏ အဓိကအချက်များ ▪ မြို့တော် ဘေဘီလုန် (ဗက်ဘီလုန်) — အီရှတာ ဂိတ်၊ ဇစ်ဂူရတ် ဘုရားတိုင်များနှင့် ဒဏ္ဍာရီထဲမှ လွင်ပြင်ပေါ် ဥယျာဉ်ကြီး (Hanging Gardens) ကြောင့် နာမည်ကြီးသည်။ ▪ တည်ထောင်ခြင်းနှင့် အုပ်စိုးမှု ခရစ်မတိုင်မီ ၂၃၀၀ ခန့်တွင် စတင်တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ဟမ်မူရာဘီ လက်ထက်တွင် စ...

သည်းခံခြင်းနှင့် နှုတ်ဆိတ်ခြင်းသည် အင်အားအကြီးဆုံး စွမ်းအင်နှစ်ရပ် ဖြစ်သည် သည်းခံခြင်းသည် စိတ်ဓာတ်ကို ခိုင်မာစေသည်။ နှုတ်ဆိတ်ခြင်းသည် စိတ်ခံစားမှုကို တည်ငြိမ်ခိုင်မာစေသည်။ သည်းခံခြင်းနှင့် နှုတ်ဆိတ်ခြင်းကို နက်ရှိုင်း၍ ပြောင်းလဲမှုဖန်တီးနိုင်သော စွမ်းအင်များအဖြစ် တွေ့မြင်ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် အတွင်းစိတ်ခိုင်မာမှု၊ စိတ်တည်ငြိမ်မှုနှင့် ဉာဏ်ပညာကို ပိုမိုဖြစ်ထွန်းစေပြီး စိန်ခေါ်မှုများကို ဂုဏ်သိက္ခာရှိစွာ ကျော်လွှားနိုင်ရန် ကူညီပေးသည်။ သည်းခံခြင်းသည် စိတ်ဓာတ်ခံနိုင်ရည်ကို တည်ဆောက်ပေးပြီး နှုတ်ဆိတ်ခြင်းသည် ပြန်လည်စဉ်းစားသုံးသပ်ရန် နေရာပေးသည်။ ထိုအကျင့်ဂုဏ်များကို လက်နက်မဲ့သော်လည်း အားကြီးသော တိုးတက်ရေးကိရိယာများအဖြစ် တွေ့မြင်ကြပြီး အကြမ်းဖက်အင်အားထက် ပို၍ ထိရောက်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ သည်းခံခြင်း (စိတ်ဓာတ်ခိုင်မာမှု) သည်းခံခြင်းသည် နှောင့်နှေးမှုများ၊ ပြဿနာများ သို့မဟုတ် ဆင်းရဲဒုက္ခများကို စိတ်အနှောင့်အယှက် မဖြစ်ဘဲ လက်ခံနိုင်သည့် စွမ်းရည်ဖြစ်သည်။ စိတ်ဖိစီးမှုကို လျှော့ချပေးသည် တည်ငြိမ်စွာ ဆုံးဖြတ်နိုင်စွမ်း တိုးစေသည် ဇွဲလုံ့လနှင့် တည်ကြည်မှုကို မြှင့်တင်ပေးသည် သည်းခံခြင်းသည် ဘာမှမလုပ်ဘဲ ထိုင်နေခြင်း...

ကွန်မင့်တခု = Scorpian pepper is the hottest. And the Louisiana reaper. အစပ်ဆုံးငရုပ်သီး။ လေ့လာမှု Trinidad Scorpion Butch T pepper ထရင်နီဒတ် စကော်ပီယန် ဘတ်ခ် တီ ငရုတ်သီးသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အပူဆုံး ငရုတ်သီး အမျိုးအစားများထဲမှ တခုကို ထုတ်ပေးနိုင်သည်။ ၎င်း၏ အပူအရှိန်သည် စကိုဗီးလ် အပူယူနစ် (Scoville Heat Units) ၁.၄ သန်းကျော်ရှိပြီး အလွန်ပြင်းထန်သည်။ မီးတောက်သကဲ့သို့ အပူမထွက်မီ သစ်သီးရနံ့နှင့် အနည်းငယ် ချိုသည့် အရသာ ရှိသည်။ အပင်သည် အမြင့် ခန့်မှန်းအားဖြင့် ၃ ပေခန့် ကြီးထွားနိုင်ပြီး အလွှာလှိုင်းထနေသော အနီရောင်–လိမ္မော်ရောင် အသီးများ ထွက်ပေါ်စေသည်။ အသီးအဆုံးတွင် “မြွေမြီး” သကဲ့သို့ ချွန်ထွက်နေသည့် အမြီးပုံစံ ထူးခြားချက် ရှိသည်။ အသီးသည် အစိမ်းရောင်မှ အနီရောင်သို့ ပြောင်းလဲသည်။ ၎င်းသည် Capsicum chinense မျိုးစိတ်မှ ဆင်းသက်လာသော အမျိုးအစားတခုဖြစ်ပြီး ဘတ်ခ် တေလာက ဖန်တီးပေါ်ထွန်းစေခဲ့သည်။ အပူပြင်းသော ဆော့စ်များ ပြုလုပ်ရာတွင် လူကြိုက်များသော်လည်း အစေ့ဖွားပေါက်ခြင်း မလွယ်ကူသဖြင့် စိုက်ပျိုးရာတွင် သည်းခံစိတ် လိုအပ်သည်။ ကမ္ဘာ့အပူဆုံး ငရုတ်သီးများ ယခုအချိန်တွင် Pepper X ကို ဂင်းနစ် ကမ္ဘာ့မှတ်တမ်းစာအုပ်...

“ပြောတဲ့သူကို မကြည့်ဘဲ ပြောသောစကားကို စစ်ဆေးပါ”  ဤအာဖရိကစကားပုံသည် အချက်အလက်တခု၏ တန်ဖိုးကို ပြောသူ၏ အမည်အရည်အချင်း၊ အဆင့်အတန်း၊ အခြေအနေတို့အပေါ် မဟုတ်ဘဲ ၎င်း၏ အကြောင်းအရာအပေါ် အခြေခံ၍ ဆုံးဖြတ်ရမည်ဟု အကြံပေးသည့် သဘောတရားဖြစ်သည်။  ထိုစကားပုံသည် ဘက်လိုက်မှုမရှိသော စိစစ်သုံးသပ်မှု၊ ဉာဏ်ပညာနှင့် စိတ်ဖွင့်ထားနိုင်မှုတို့ကို အားပေးသည်။ ပြောသူအပေါ် မနှစ်သက်မှု သို့မဟုတ် မထင်မြင်သည့် အမြင်များကြောင့် အကျိုးရှိသော အမြင်အယူများကို လက်လွတ်မိခြင်းမှ ကာကွယ်ရန် ရည်ရွယ်သည်။ အဓိက သဘောတရားများ ▪ စကားအကြောင်းအရာကို အလေးထားပါ အချက်အလက်၏ မှန်ကန်မှုနှင့် အသုံးဝင်မှုကို ၎င်းကို မည်သူက ပြောသည်ဆိုသည့် အချက်ထက် ၎င်း၏ အကြောင်းအရာကို အခြေခံ၍ စိစစ်ပါ။ ▪ ဘက်လိုက်မှုကို ရှောင်ကြဉ်ပါ မနှစ်သက်သူ၊ အဆင့်အတန်းနိမ့်ဟု ထင်မြင်သူ သို့မဟုတ် ကိုယ့်လူမှု၊ ယဉ်ကျေးမှုအဝိုင်း ပြင်ပမှ လာသူတဦးထံမှ လာသော ဉာဏ်ပညာကို လက်မခံဘဲ ပယ်ချခြင်းမပြုရန် သတိပေးထားသည်။ ▪ ဉာဏ်ပညာတွင် ပိုင်ရှင်မရှိ တန်ဖိုးရှိသော အကြံဉာဏ်သည် မည်သူထံမှမဆို လာနိုင်သည်။ ကလေးများ၊ အာဏာနည်းသူများထံမှပင် ရရှိနိုင်သည်။ ▪ အာရုံလွှဲစရာများကို ကျော်လွှားပါ ပြောသူ၏ ကိ...

အတိုချုံး၊ ဥပမာပြ၊ သဘာဝအခြေပြု စကားများဖြစ်ပြီး ရာစုနှစ်များစွာ ဆက်လက်အသုံးပြုလာသော ဉာဏ်ပညာနက်ရှိုင်းမှုကို ဖော်ဆောင်ထားသည်။ လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းတန်ဖိုးများ၊ သည်းခံခြင်းနှင့် ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေးကို အလေးထားသည်။ ဥပမာ — “အသိပညာသည် ဥယျာဉ်တခုနှင့် ဆင်တူသည်။ မစိုက်ပျိုးမထိန်းသိမ်းလျှင် မရိတ်သိမ်းနိုင်။” “ကလေးတဦးကို ပြုစုပျိုးထောင်ရန် ရွာလုံးတရွာ လိုအပ်သည်။” “ည ဘယ်လောက်ရှည်ရှည် မိုးလင်းမည်သာ ဖြစ်သည်။” အောက်တွင် အာဖရိက စကားပုံများကို ခေါင်းစဉ်အလိုက် စုစည်းတင်ပြထားသည် — ဉာဏ်ပညာနှင့် ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေး “ပြောသူမဟုတ်ဘဲ ပြောသောစကားကို စစ်ဆေးပါ။” “လောကတွင် အဆင်းရဲဆုံးသူမှာ ငွေမရှိသူ မဟုတ်၊ ရည်မှန်းချက်မရှိသူ ဖြစ်သည်။” “ဉာဏ်ပညာသည် ဘောင်ဘက်ပင်ကြီးနှင့် ဆင်တူသည်။ လူတဦးတည်းက လက်လှမ်းမမီနိုင်။” (အီဝေ စကားပုံ) “မာနပြည့်ဝလျှင် ဉာဏ်ပညာအတွက် နေရာမရှိတော့။” “ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေးကောင်းခြင်းသည် အလှထက် သာသည်။” ဘဝနှင့် ဇွဲလုံ့လ “ပေါင်းပင်အမြင့်ဆုံးသို့ သွားရာတွင် လမ်းတို မရှိ။” “မြန်မြန်သွားလိုလျှင် တယောက်တည်း သွား။ ဝေးဝေးသွားလိုလျှင် အတူသွား။” “လမ်းပျောက်ခြင်းသည် လမ်းကို လေ့လာသင်ယူခြင်း ဖြစ်သည်။” “သည်းခံသူသည် မှည့်သီးက...

Mesoamerican society မက်ဆိုအမေရိကာဒေသရှိ အဆင့်မြင့် ယဉ်ကျေးမှုတခုဖြစ်ပြီး ခန့်မှန်းအားဖြင့် ကောင်းမွန်စွာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ခဲ့သည့် ကာလမှာ ခရစ်မတိုင်မီ ၂၀၀၀ ခန့်မှ စ၍ ၁၆ ရာစု စပိန်တို့ အနိုင်ယူသည့်ကာလအထိ ဖြစ်သည်။ ထိုယဉ်ကျေးမှု၏ “ဂန္ထဝင်ခေတ်” အမြင့်ဆုံးကာလမှာ ခရစ်နှစ် ၂၅၀ မှ ၉၀၀ အတွင်း ဖြစ်သည်။ မာယာတို့သည် အမြင့်မားသော လှေကားပုံ ပီရမစ်များ၊ အဆင့်မြင့် ဟီရိုဂလစ် စာရေးစနစ်၊ နက္ခတ္တဗေဒနှင့် သင်္ချာပညာတို့ကြောင့် ကျော်ကြားကြသည်။ ယနေ့ခေတ် တောင်ပိုင်း မက္ကဆီကို၊ ဂွာတီမာလာ၊ ဘလိဇ်နှင့် ဟွန်ဒူရပ်စ် ဒေသများတွင် နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ မာယာ ယဉ်ကျေးမှု၏ အဓိကအချက်များ ▪ တည်နေရာနှင့် ဖွဲ့စည်းပုံ မာယာတို့သည် မက်ဆိုအမေရိကာဒေသ၏ ပူပြင်းစိုစွတ်သော မြေနိမ့်ဒေသများနှင့် တောင်တန်းဒေသများတွင် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် တနိုင်ငံတည်းသော အင်ပါယာတခုအဖြစ် မဟုတ်ဘဲ သီးခြား မြို့နိုင်ငံများအဖြစ် စီမံအုပ်ချုပ်ထားကြသည်။ မာယာ ယဉ်ကျေးမှု၏ တည်နေရာ သည် မက်ဆိုအမေရိကာ ဒေသတွင် ရှိခဲ့ပြီး ယနေ့ခေတ် တောင်ပိုင်း မက္ကဆီကို (ယူကာတန် ကျွန်းဆွယ်၊ ချီအာပတ်စ်)၊ ဘလိဇ် နိုင်ငံတနိုင်ငံလုံး၊ ဂွာတီမာလာ နိုင်ငံအများစုနှင့် ဟွန်ဒူရပ်စ်၊ အယ်...

(ပုံ ပြန်ထုတ်စာအုပ်တိုက် အယ်ဒီတာအဖွဲ့ကြီး) တင်ထားတဲ့ကဗျာ = လက်ကျန်တပွင့် (တင်မိုး) ကွန်မင့်တခု = စသတ် သတ်ခိုင်းပြီးတဲ့နောက် အဲဒီလိုရေးရင် မှားနေတယ်လို့ အပြောခံရတယ်။ ဟုတ်တယ်။ အဲလိုပြောတဲ့သူတွေက ဆရာတင်မိုးထက် မြန်မာစာတော်တယ်လို့ သွေးနားထင်ရောက်နေကြတယ်။ (၁) စစ်နှင့်ငြိမ်းချမ်းရေး ၆ နှင့်စပ်လျဉ်း၍ ထုံးမြရွက်နှင့်၊ လိုက်ဖက်တင့်မှတ်၊ ကိုယ်ဝတ်တော်မှာ၊ မလ္လာရနံ့၊ မွှေးပျံ့ကြိုင်ရွှင်း၊ ပယင်းရွှေရည်၊ ပွတ်လဲ့ကြည်သို့၊ မြရည်ကြောစိမ်း၊ လဲ့လဲ့ရှိန်းမျှ၊ ခပ်သိမ်းကလျာ၊ ရှုဘွယ်သာလျှင်၊ သိင်္ဂါလျှံတောက်၊ လက်ကောက်လက်ကြပ်၊ ရည်လျှပ်ဆံကျင်၊ မျှမဆင်လည်း၊ တိုင်းပင်တင့်မှတ်ရသော လှခေါင်ထွတ်တဦးလည်းဖြစ်သည်။ လှခေါင်ထွတ်(တစ်)ဦးတည်း မဟုတ်ပါ။ မြသန်းတင့် မှားသလားလို့ တင်တော့ မြသန်းတင့် မှားတယ်တဲ့။ (၂) စစ်နှင့်ငြိမ်းချမ်းရေး ၈ နှင့်စပ်လျဉ်း၍ စစ်နှင့်ငြိမ်းချမ်းရေး ဝတ္ထုကြီးသည် စစ်နှင့်စစ်လူတန်းစားကို စွဲဆိုလိုက်သော စွဲချက်ကြီးတခုဖြစ်သည်ဟု ကမ္ဘာကျော် အင်္ဂလိပ်စာရေးဆရာကြီး အီး၊ အမ်ဖောစတားက ရေးခဲ့၏။ မြသန်းတင့် မှားသလားလို့ တင်တော့ မြသန်းတင့် မှားတယ်တဲ့။ လက်ထဲမှာ စစ်နှင့်ငြိမ်းချမ်းရေး မူရင်းစာအုပ်တွေရှိတယ်။ ပြန်ထုတ်ကြတာ ...

ဆရာ မျက်နှသိ(မျက်နှာသိ) ငပိ(ငါးပိ)မဝယ်ရာ ဆိုတဲ့ စကားရဲ့အဓိပ္ပါယ်နဲ့ သူ့ရဲ့ အသုံးကို သိပါရစေ ခင်ဗျ။ (၁) မျက်နှာသိ ငါးပိမဝယ်ရ မိမိနှင့်သိကျွမ်းသည်ဟု စိတ်ချပြီး ငါးပိဝယ်လျှင် စိတ်တိုင်းမကျသည့်အခါ ပြန်ပြောရန် အားနာရ သဖြင့် မဝယ်ပါလေနှင့်။ ထိုနည်းတူ မိမိနှင့် ခင်မင်ရင်းနှီးပြီးသူဟု ယုံကြည်စိတ်ချပြီး အလုပ်အတူတူ လုပ်ပါက စိတ်တိုင်းမကျသည့်အခါ မျက်နှာနာရသဖြင့် အတူတကွ ဖက်စပ်လုပ်ကိုင်ခြင်း မပြုပါလေနှင့်။ (၂) မျက်နှာသိငါးပိမဝယ်နဲ့ ခင်မင်သိကျွမ်းသော ငါးပိသည်ဆိုင်တွင် ငါးပိဝယ်သောအခါ ပစ္စည်းညံ့ရောနှောပေးမည်ဟု မထင် သဘောပိုက်ခါ ပို၍အညံ့ပို၍ရောနှောပေးပါက နောက်တကြိမ် ဝယ်ယူမည်မဟုတ်ဟု တွက်ဆကာ ဖောက်သည်ရအောင် ပစ္စည်းကောင်းကိုသာ ထုတ်ပေးတတ်သည်ဖြစ်၍ မျက်နှာသိဆိုင်တွင် ငါးပိမဝယ်ရာဟုဆိုလိုသည်။သိကျွမ်းသူများသည် တခါတရံတွင် သူစိမ်းထက်ပို၍ ကောက်ကျစ်လှည့်ဖျားတတ်သိအခါတွင် သုံးနှုန်းသည်။ (၃) အလွန်ရင်းနှီးသူ၊ မိတ်ဆွေသူငယ်ချင်း သို့မဟုတ် မျက်နှာသိသူနှင့် ငွေကြေး၊ ကုန်သွယ်ရေး ဆက်ဆံမှုများ ပြုလုပ်ရာတွင် ဈေးနှုန်းကိစ္စ အရည်အသွေးကိစ္စ ချေးငှားခြင်း၊ အကြွေးကိစ္စ တို့ကြောင့် စိတ်မကောင်းစရာများ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သဖြင့် ရင်းနှီးမှု ပျက်...

Uma no mimi ni nenbutsu (馬の耳に念仏) သည် ဂျပန်စကားပုံတခုဖြစ်ပြီး နားမထောင်သောသူ သို့မဟုတ် ဂရုမစိုက်သောသူထံ အကြံပေးခြင်း၊ အရေးကြီးသော စကားပြောခြင်း ပြုလုပ်ရာတွင် အသုံးပြုကြသည်။ “မြင်းနားတွင် နေမ္ဗုဆု ရွတ်ခြင်း” ဟု အဓိပ္ပါယ်ရသည်။ (နေမ္ဗုဆုဆိုသည်မှာ ဗုဒ္ဓဘာသာ သာသနာတွင် ဘုရားနာမတော်ကို ရွတ်ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။) အဓိပ္ပါယ်မှာ — နားမလည်နိုင်သူ၊ နားမထောင်လိုသူထံ အကြံဉာဏ်ပေးခြင်းသည် အကျိုးမရှိခြင်းကို ဆိုလိုသည်။ အင်္ဂလိပ်ဘာသာတွင် — “Talking to a brick wall” (အုတ်နံရံနှင့် စကားပြောသကဲ့သို့) ဟု ဆိုကြသည်။ မြန်မာဘာသာနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက — “နားမလည်သူထံ သဘောတရားရှင်းပြခြင်း” “မနားထောင်သူကို စကားပြောသကဲ့သို့” “မြင်းနားတွင် သံပုရာရည်လောင်းသကဲ့သို့” (သဘောတရားအရ ဥပမာပေးသုံးနိုင်သည်) အဓိကသဘောတရားမှာ — နားမထောင်သူထံ စကားပြောခြင်းသည် အကျိုးမရှိခြင်းကို ဖော်ပြသော စကားပုံဖြစ်သည်။ “ကျွဲပါးစောင်းတီး” နှင့် အလွန်ဆင်တူပါသည်။ ကျွဲပါးစောင်းတီး ဆိုသည်မှာ — ကျွဲသည် စောင်းသံ၏ တန်ဖိုးကို နားမလည်နိုင်သကဲ့သို့ နားမလည်သူ၊ မခံစားတတ်သူထံ အလှတရား၊ သဘောတရား သို့မဟုတ် အကြံဉာဏ် ပြောဆိုခြင်းသည် အကျိုးမရှိကြောင်း ဆိုလိုပါသည်။ ဂျပန်စကားပု...

ကွန်မင့်တခု = ပုံထဲက ငရုတ်သီးကတော့ ကုလားအော်သီးတဲ့။ အဲလိုထင်နေကြတယ်။  ပုံထဲကငရုပ်သီးဟာ မြန်မာပြည်ကို အိန္ဒိယနိုင်ငံ ကသည်း ခေါ် မဏိပူနဲ့ နာဂဒေသကနေလာပါတယ်။ အဲဒီမှာ Umorok ဥမရုတ် လို့ခေါ်တယ်။ မြန်မာလူမျိုးတွေက ရွှေလံဘို (ရွှေလံဗိုလ်) လို့ အမည်ပေးကြတယ်။။ ယူအက်စ်အေကို မက်ဆီကိုကနေလာတယ်။ သူတို့က Ghost pepper လို့ ခေါ်တယ်။ မြန်မာနိုင်ငံပီပီ တယောက် နှစ်မျိုးပြောလေ့ရှိကြလို့ အမည်တွေများတယ်။ ကုလားအော်ငရုတ်သီး (ခေါ်) အာဝါးသီး အစားအသောက်တွေ၊ အပင်တွေ၊ ပန်းတွေကို နေရာဒေသအလိုက် အမျိုးမျိုးခေါ်ကြတယ်။ ပုံထဲကငရုတ်သီးကို Umorok ရွှေလံဗိုလ် လို့သာ ခေါ်ပါတယ်။ အညာဒေသမှာ ကုလားအော်သီးဆိုတာ ရွှေအပ်သီး၊ မိုးမျှော်သီးကိုသာ ခေါ်ကြတယ်။  အာဝါးသီးလို့ တော့ မကြားဘူးသေးပါ။ အာဝါးဆိုတာ ကလေးတွေကို မွှေး (နမ်း) တာ။ ပုံထဲက အလွန်စပ်တဲ့ ငရုတ်သီးရဲ့ မူရင်းအမည်တွေကလည်း အမျိုးမျိုး။  - ရွှေလံဘို - ရွှေလံဗိုလ် - အာဝါးသီး - Ghost pepper တစ္ဆေငရုတ် (မက်စီကန်) - Umorok ဥမရုတ် (ကသည်း၊ မဏိပူ) ကျွန်တော်က ဒီငရုတ်အမျိုးအစားကိုလည်း ကြိုက်တယ်။ အခြောက်က ပိုစပ်တယ်။ အစိမ်းနဲ့ အခြောက် မွှေးတာခြင်း မတူ။ ယူအက်စ်အေမှာလည်း ဝယ်လို့ရတယ...